Mentionsy

Podcasty Teologii Politycznej
Podcasty Teologii Politycznej
20.11.2024 17:00

1. MICHAŁ STRACHOWSKI // JULIUSZ GAŁKOWSKI // Wiesław Juszczak. Twórca Modernizmu

Dzieje sztuki piszą jej historyczki i historycy. Trudno o większy banał. Ale stwierdzenie to traci moc oczywistości, gdy przyjrzymy się własnym sądom o malarstwie, grafice czy architekturze. Mówimy o epokach i stylach artystycznych, mając przed oczami najbardziej rozpoznawalne ich przykłady, często nieświadomi, że dopiero od „niedawna” myślimy o sztuce w tych kategoriach. Z łatwością identyfikujemy dzieła wielkich mistrzów, ale nie wiemy jak niekiedy długa i trudna była ich droga na Parnas. Pewne postaci, jak Caravaggio lub Klimt, zdają się być na nim obecne od „zawsze”, a przecież po okresach sławy przychodziła niejednokrotnie wzgarda czy zapomnienie albo co gorsza – jedno i drugie. Innymi słowy, nieświadomi tego dziedziczymy wyobrażenia, które zostały ukształtowane przed nami, „przychodzimy na gotowe”.

 

Specjalne miejsce przypada tu tym, którzy albo jako pierwsi zajęli się jakimś tematem, albo stworzyli najbardziej przekonującą jego interpretację. Jeśli chodzi o polską sztukę około roku 1900 taką postacią był Wiesław Juszczak. Mimo upływu lat jego prace o Witoldzie Wojtkiewiczu, Janie Stanisławskim czy malarstwie modernizmu nadal uchodzą za kanoniczne. Nie są to bowiem jedynie monografie, a próby filozoficzne, których przedmiotem była sztuka, jej duchowe źródła oraz ideowe konteksty. Nic dziwnego zatem, że ten cykl podcastów rozpoczynam od jednego z najważniejszych polskich humanistów XX i XXI stulecia. A o tym, jakie było podglebie myśli Wiesława Juszczaka i jaki kształt przybrała rozmawiałem z Juliuszem Gałkowskim.

Rozdziały (14)

1. Wprowadzenie i przedstawienie gości

Michał Strachowski i Juliusz Gałkowski przedstawiają podcast Bez Strachu, skupiający się na tematyce sztuki, a szczególnie na Wiesławie Juszczaku.

2. Biografia i wpływ doświadczeń życiowych Wiesława Juszczaka

Rozmówcy omawiają doświadczenia życiowe Wiesława Juszczaka, w tym jego doświadczenie z Wojną i okres stalinizmu.

3. Badania nad polskim modernizmem

Rozmówcy poruszają temat badań nad polskim modernizmem, w tym pracę nad Wojtkiewiczem i znaczenie modernizmu dla polskiej kultury.

4. Charakterystyka prac Wiesława Juszczaka

Rozmówcy omawiają charakterystykę prac Wiesława Juszczaka, jego podejście do badania sztuki i relacje z uczniami.

5. Modernizm jako łącznik między epokami

Rozmówcy analizują rolę modernizmu jako łącznika między XIX wiekiem a współczesnością, a także jego wpływ na polską kulturę.

6. Krytyka i recepcja prac Wiesława Juszczaka

Rozmówcy omawiają krytykę i ograniczoną recepcję prac Wiesława Juszczaka, szczególnie jego pracę nad Wojtkiewiczem.

7. Refleksje nad sztuką i religijnością

Rozmówcy poruszają temat badań nad Wyspiańskim, jego sztuką i role relacji z religią w jego twórczości.

8. Metodologia naukowa Wiesława Juszczaka

Rozmówcy analizują metodologię naukową Wiesława Juszczaka, jego podejście do krytyki rzeczywistości i relacje z różnymi formami sztuki.

9. Badania nad Wyspiańskim i modernizmem

Rozmowa kontynuuje badania nad Wyspiańskim, jego twórczością i interpretacją, a także badania nad polskim modernizmem w latach 60. i 70., z uwzględnieniem roli Wiesława Juszczaka w tej dziedzinie.

10. Praca i podróże Wiesława Juszczaka

Wiesław Juszczak podróżował daleko i często, co pozwoliło mu na rozbudowanie swojej wiedzy. Opisano jego doświadczenia związane z fotografiami i podróżami do Malty.

11. Religiość i chrześcijaństwo w pracach Juszczaka

Wiesław Juszczak uniknął chrześcijańskiego aspektu w swoich pracach, co może być związane z jego osobistymi doświadczeniami i podejściem do kultury starożytnych źródeł.

12. Fatalizm i perspektywa Wiesława Juszczaka

Wiesław Juszczak był humanistą, ale jego perspektywa na świat była zorientowana na duchowość człowieka, a nie na fatalizm.

13. Modernizm i sztuka w pracach Juszczaka

Wiesław Juszczak zajmował się modernizmem, ale jego poszukiwania skupiały się na duchowości i istotności człowieka.

14. Humanizm Wiesława Juszczaka

Wiesław Juszczak był humanistą, który poszukiwał duchowości człowieka i opisał to w swoich tekstach.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 15 wyników dla "Wyspiańskiego"

Bardzo dużo złych słów znalazł dla Stanisława Wyspiańskiego, którego określał mianem autora burżuazyjnego i widział w jego sztukach ekspresję klasowej świadomości.

Potem się to po odwilży zmieniło i stał się chwalcą Wyspiańskiego akurat, ale to co jest istotne w tej anegdocie to to, że

To był bardzo specyficzny element twórczości Wyspiańskiego.

I były też pokazywane w wielu miejscach, więc mogłoby się wydawać, że rzeczywiście ważą bardzo dużo w tym dziele, ale to był element twórczości Wyspiańskiego, a Wiesław Juszczak poświęcił mu

Objętościowo większość tekstów nie poświęconych modernistom, więc wybrał Wyspiańskiego takiego, który wyraża idee polskie, narodowe, państwowe, różnie to będziemy definiować.

Jeżeli zajmował się Wyspiańskim, no to trudno byłoby komukolwiek, to poważne, poważny sposób zajmuje się Wyspiańskim, uciec od myśli z Wyspiańskiego o narodzie, o Polsce.

Ta Polska była obsesją właściwie Wyspiańskiego, prawda?

Dramaty Wyspiańskiego to są dramaty o Polsce, więc tutaj Wyspiański nie mógł.

Tutaj tylko chwilę polemiki na temat Wyspiańskiego, bo to też jest taki autor, który bardzo często funkcjonuje w kluczu

W epoce Wyspiańskiego bardzo dużo się o tych rzeczach mówiło i nie tylko w takim kontekście myślenia o Polsce.

I tutaj jakby to co, że tak powiem, przy lekturze Wiesława Juszczaka zauważyłem, że on jednak przechyla się w tą stronę interpretacyjną i w związku z tym, ponieważ jest wielką osobowością, wielkim umysłem, przechyla także całą interpretację Wyspiańskiego, ale nie tylko Wyspiańskiego, Modernizmu w tę stronę.

Ale ja myślę, że ta światowość Wyspiańskiego, o której ma Pan absolutnie rację, to nie był... Ona była oparta właśnie... Nawet nie była w kontrze, ale była oparta na lokalności.

To jego poszukiwanie polskości u Wyspiańskiego nie jest przechyleniem w kierunku, nazwijmy to, myślenia polonocentrycznego, co właśnie pewnego światowego myślenia opartego na lokalności.

Natomiast ja myślę tak, że jednak użyte przeze mnie wcześniej słowo, obsesja polskości Umy Wyspiańskiego jest mocna.

o mieście, ale nie mieście Krakowie, czy mieście jako pamiątce historycznej, bo to było wspomnianego wcześniej Wyspiańskiego, ale