Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
Podcast Muzeum Historii Polski
06.07.2025 13:00

Stanisław Leszczyński - dwukrotny król, oświecony sarmata i uciekający chłop?

Wybierz swojego ulubionego władcę w Rankingu Królów Polski! Zagłosuj na stronie https://ranking.muzhp.pl/

Biografia tego władcy mogłaby stanowić rewelacyjny materiał na serial przygodowy, thriller polityczny czy epos o upadku Rzeczypospolitej. Król przebieraniec, który kreował swój wizerunek na sarmatę, uciekał z kraju w przebraniu chłopa, by ostatecznie stać się ważnym symbolem dla potomnych. Pytanie - symbolem czego?

Stanisław Leszczyński był królem dwukrotnym. Po raz pierwszy ten bogaty magnat zasiadł na tronie z namaszczenia szwedzkiego władcy Karola XII, po tym, jak ten ostatni wkroczył na czele swych wojsk do Rzeczypospolitej i zdetronizował Augusta II Mocnego. \=

Kiedy szala wojny przechyliła się na niekorzyść Karola XII, Leszczyński musiał udać się na wygnanie. Tułał się po Europie przez dwie dekady, ale – choć był pozbawiony wpływów i pieniędzy – udało mu się wydać córkę za króla Francji.

Gdy zmarł jego rywal, August II, Leszczyński znów sięgnął po polską koronę. Tym razem legalnie. Na polu elekcyjnym tłumy szlachty jednoznacznie opowiedziały się za jego kandydaturą. Ale karty w rozgrywce pomiędzy otaczającymi Rzecząpospolitą państwami zostały już rozdane. Prusy, Austria i Rosja zdecydowały, że na polskim tronie zasiądzie syn Augusta Mocnego, August III.

Leszczyńskiego został ostatecznie dożywotnim władcą księstwa Lotaryngii. Tam książę, który kiedyś był królem spędził resztę życia, poświęcając się mecenatowi artystycznemu i architektonicznemu, goszcząc na swym dworze filozofów i pisarzy. Świadomy konieczności zreformowania Rzeczpospolitej, wydał "Głos wolny wolność ubezpieczający". Czy można nazwać go politycznym wizjonerem?

O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Urszula Kosińska z Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego.

Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 18 wyników dla "August II"

Początków panowania Augusta II.

Mamy odsiecz wiadańską, rok 1683, mamy później rządy wiele dekad, początek XVIII wieku, później rządy Stanisława Augusta Polintowskiego, Konstytucja 3 maja, upadek, rozbiory.

Po śmierci Jana III mamy podwójną elekcję, w czasie której wybrano kandydata francuskiego Contiego i kandydata saskiego przyszłego Augusta II.

Natomiast już w roku na przełomie gdzieś 1699-1700, kiedy August II forsuje pomysł Wielkiej Wojny Północnej, zaczyna się rozdźwięk pomiędzy stronnictwem dworskim a właśnie rodziną Leszczyńskich.

Ale August II bardzo szybko na wieść o ogłoszonej detronizacji, ogłoszonej przez konfederatów wielkopolskich, potem to się nazywa Konfederacja Warszawska, ta grupa opozycyjna antysaska, kazał zaaresztować dwóch braci Sobieskich.

W każdym bądź razie, kiedy po traktacie w Altranstadt, na mocy którego August II pod naciskiem szwedzkim zrezygnował z polskiego tronu i uwolnił braci Sobieskich, Leszczyński korony nie przekazał.

I w związku z tym chęć do tego, by Augusta II pokonać, pozbawić tronu, dać mu taką nauczkę naprawdę na całe życie.

rozczarowani polityką Augusta II, sposobem sprawowania władzy, właśnie tą nieodpowiedzialnością, awanturniczością jego polityki, nieprzestrzeganiem polskich zasad ustrojowych.

Więc ubiera się dokładnie tak samo, jak ubierał się August II.

I znany jest też jeden obraz, portret Leszczyńskiego gdzieś z lat 20., kiedy on już zaczyna być traktowany jako kandydat do polskiego tronu po śmierci Augusta II.

I od roku 1726-1727 Stanisław Leszczyński staje się kandydatem Francji do korony w momencie, kiedy pojawi się tam kwestia sukcesji, czyli po śmierci Augusta II, bo pamiętajmy też, że

I z każdym kolejnym rokiem, kiedy August II się starzał, znaczenie Stanisława Leszczyńskiego rosło.

August III, oczywiście, że nie.

August II, także nie.

Ma dość pozytywną wymowę, jeśli chodzi o samego Augusta II.

To chodzi o wojnę sukcesji austriacką, w której August II aspirował do tej sukcesji, do tego, że zostanie cesarzem.

Nawet ci, którzy byli współpracownikami króla Augusta III z familii, korespondowali ze Stanisławem Leszczyńskim.

No i jak to traktaty, prawda, tego typu, raczej jako wizja, ale on zapłodnił myśl reformatorską, do której nawiązywali członkowie familii, do której nawiązał Stanisław Konarski w swoim słynnym dziele o skutecznym rad sposobie, do której to myśli nawiązywał też Stanisław August już jako król przeprowadzając, czy próbując przeprowadzać reformy w kraju.