Mentionsy

Już mi zdradziłaś, że za tym często idzie kortyzol, więc do tego też na pewno sobie dojdziemy.

Byłam na diagnostyce hormonalnej w szpitalu, w ogóle w zupełnie innym temacie, ale akurat lekarz, do którego trafiłam, zbadał mi kortyzol poranny i kortyzol wieczorny, a wcześniej oczywiście badałam poziom kortyzolu, więc szukając też rozwiązania w tym temacie ze snem,

Dwukrotnie w ciągu tych dwóch lat badałam poranny kortyzol i ten poranny kortyzol wychodził mi ok.

I dopiero kiedy trafiłam do tego szpitala i zobaczyłam wynik wieczorny, gdzie normalnie nie zbadamy kortyzolu wieczorem, bo nie pójdziemy do laboratorium po sąsiedzku o godzinie 20 czy 21, więc nie ma jak tego badania wykonać w takiej klasycznej formie.

No a tutaj potrzebuję doprecyzować, bo wiele z nas tego nie wie, że kortyzol to jest hormon, który ma rytm dobowy.

No właśnie, to jest ciekawe, że tak naprawdę nawet chcąc szukać, tak jak powiedziałaś, często zajmuje nam to kawał czasu i często nawet, wiesz, może nam się coś wydawać, tak jak u Ciebie było z kortyzolem, pójdziemy sobie, zbadamy rano kortyzol, wszystko jest w porządku, więc szukamy dalej, a się okazuje, że tak naprawdę problem jest z tym kortyzolem.

Zastanawiam się, jeśli są tutaj osoby, które nas słuchają, na przykład też miały taką sytuację, że poszły, zrobiły sobie badania dotyczące kortyzolu rano i im też wszystko wyszło w porządku, to czy nie kładąc się do szpitala są w stanie sprawdzić jakoś, czy to jest problem faktycznie w tym kortyzolu i czy tak jak u Ciebie nie jest on wysoki wieczorem?

Przyznam szczerze, że bardzo wiele osób, jak ja publikuję u siebie różne materiały o kortyzolu, bo często publikuję rolki, które po prostu uczulają, że pewne typy objawów to jest kortyzol, to bardzo często pod rolkami są komentarze obserwatorów, że mam te wszystkie objawy, ale kortyzol jest okej.

Dlatego, z racji tego, że właśnie ten hormon ma tą krzywą dobową, czyli jeżeli my sprawdzimy sobie ten poziom poranny i ten poziom poranny jest ok, a na przykład ktoś ma taki przypadek jak ja, że ten kortyzol jest za wysoki wieczorem, no to ten pomiar poranny tego nie pokaże.

Ale jest takie badanie, które jest badaniem dobowym, czyli właściwie dwunastogodzinnym i to jest badanie kortyzolu ze śliny.

I przyznam szczerze, że tak jak pracuję z klientami u siebie w gabinecie, to bardzo wiele osób, które myślą, że mają za wysoki kortyzol, to one mają ten kortyzol totalnie za niski.

Jak zobaczymy sobie, że ten poziom kortyzolu to nie jest tak, że to ma być tam jakaś wąska liczba, tylko powiedzmy ta miara jest gdzieś pomiędzy 2 a 18, nie?

I właśnie ten poranny pierwszy pomiar wychodzi w porządku, a na przykład trzy ostatnie są w ogóle totalnie albo za niskie, albo nawet zdarzają mi się takie osoby, które mają nieoznaczalny poziom kortyzolu w tych kolejnych badaniach.

Także to wcale nie jest powiedziane, że to, że my mamy problem ze snem, to jest za wysoki kortyzol.

Więc jakby na to chciałam uczulić, że to może tak być, no bo ja tu pokazuję swój przykład, gdzie mój kortyzol rano był

Tak, no bo czym jest kortyzol?

Kortyzol to jest hormon, który dodaje nam energii.

Oprócz tego, że jest tym naszym strażnikiem w stresie i naszym takim hormonem, który pomaga nam bronić się przy jakimś zagrożeniu, czyli jak mamy tego tygrysa, który stoi za rogiem i musimy uciekać albo walczyć, no to też kortyzol aktywuje tą całą spiralę reakcji w naszym ciele, która pomaga nam się

I tym samym w tym czasie nam się podnosi poziom melatoniny, bo to jest jeszcze ważna informacja, że kortyzol i melatonina to są hormony, które działają do siebie przeciwstawnie.

Czyli wtedy, kiedy mamy wysoki kortyzol, mamy niską melatoninę.

Jak mamy niski kortyzol, mamy wysoką melatoninę, tak?

Więc w ten sposób wiemy, że rano kortyzol nas budzi, ta melatonina jest najniższa, więc my się wtedy też wybudzamy, a z kolei wieczorem kortyzol nam spada, rośnie melatonina i możemy zasnąć.

Zastanawiam się na ile właśnie, bo tak jak właśnie mówisz o tym zaburzeniu kortyzolu, o tym, że często wieczorem mamy dużo energii, ja odkąd sobie przypominam, czyli pewnie od jakiejś swojej takiej wiesz nastoletnich lat, zawsze miałam dużo energii wieczorem i zastanawiam się na ile to jest nasza przypadłość i tak po prostu już mamy i możemy to łączyć gdzieś.

I zastanawiam się właśnie, na ile to jest taka nasza przypadłość, a na ile to są faktycznie jakieś takie zaburzenia przykładowo kortyzolu, którym powinniśmy się jednak przyjrzeć.

Związane z kortyzolem, bo ja bym powiedziała, że kortyzol to jest już efekt, a ta przyczyna jest jeszcze wcześniej.

Natomiast to troszeczkę odbiegłam od tematu, bo to jest fajny przykład, żeby pokazać tym jedzeniem, bo my często właśnie nie jesteśmy rano głodni i to też jest częściowo powiązane z kortyzolem, bo w momencie, kiedy mamy wysoki poziom kortyzolu, to nie jesteśmy głodni.

Jak jesteśmy w tej reakcji stresowej i kortyzol rośnie, no to uciekając przed tygrysem albo broniąc się przed jakimś napastnikiem, to jedzenie to jest ostatnia rzecz, o której myślimy, więc jakby naturalnie tego głodu nie odczuwamy, więc tutaj można tak naprawdę

Te dwie rzeczy na siebie nałożyć, zarówno tą filozofię medycyny wschodu, ale też nawet tak patrząc po prostu fizjologicznie, że ten kortyzol, który jest często zbyt wysoki, no bo jak rano, załóżmy, że ktoś ma dobry poziom kortyzolu, czyli w sensie prawidłową krzywą, nie tak jak ja odwróconą, tylko prawidłową, i rano ma ten poziom kortyzolu najwyższy, to w momencie, kiedy my jesteśmy w przedłużonym poście, czyli nie jemy przez kilka godzin, to ten kortyzol sobie dalej rośnie.

Więc ja w czasie, kiedy zaczęłam pracować z tym swoim snem, więc jak już odkryłam, że ten mój kortyzol jest za wysoki wieczorem, no to wtedy postanowiłam wprowadzić taki

Jeżeli wieczorem ten poziom kortyzolu jest wysoki, no to to pokazuje, że ten rytm się kompletnie przekręcił.

Żeby jeszcze dodatkowo tutaj nie stymulować tego poziomu kortyzolu, no bo jakby nie było, kawa jednak nam ten kortyzol podnosi.

Natomiast dla osoby z rozregulowanym układem nerwowym i z rozregulowanym poziomem kortyzolu i takiej, która ma problem ze snem, ja nie polecam pić kawy kofeinowej w ogóle.

Myślę, że dużo osób ma taki tryb funkcjonowania, wstaje kawka, zresztą to jest bardzo przyjemne powiedzmy sobie, bo to też jest super rytuał i tak dalej, ale fajnie, że mówisz, że dla osób, które podejrzewają, że mają rozregulowany układ nerwowy i zaburzenia z kortyzolem, no to może faktycznie nie być najlepszy pomysł.

No zdecydowanie, ta kawka będzie jeszcze bardziej nam podbijała ten poziom, ale to jest też częsty nawyk osób, które mają w ogóle za mało kortyzolu, czyli to wcale nie musi być ktoś, kto ma za wysoki kortyzol, to może być ktoś, kto właśnie jest tak słaby i ma już tak niski poziom kortyzolu, czyli nie ma tego naturalnego takiego zastrzyku energii, tak?

Chciałam Ania też na chwilę zatrzymać się przy tym temacie tego kortyzolu, tych krzywych kortyzolowych, bo też powiedziałaś o objawach, co...

Co się dzieje na przykład jak mamy za duży kortyzol wieczorem, że mamy dużo energii i nie chce nam się spać i możemy sprzątać chatę i tak dalej.

Jak to będzie u osób, które pewnie różną tą krzywą kortyzolową mają, bo tak jak powiedziałyśmy sobie, idealnie gdybyśmy miały rano wysokie kortyzol, wieczorem niski kortyzol, no ale pewnie są osoby, u których jest to totalnie na odwrót, są osoby, które mają niski i niski, wysoki i wysoki.

I właśnie chciałam Cię trochę podpytać o te objawy, żebyśmy mogli też naszych słuchaczy nakierować takimi objawami, które mogą u siebie zaobserwować, a które mogą dać im taką wskazówkę, że hej, może masz właśnie za niski, za wysoki, może coś z tą krzywą kortyzolową jest nie tak.

No i rzadko kiedy tam się wchodzi na przykład w temat kortyzolu, tak?

No więc to jest w ogóle taka pierwsza flaga do tego, żeby badać poziom kortyzolu.

No tylko, że przez to, że ja wtedy nie wiedziałam z czym połączyć ten zapach bodu, no to nie szukałam, nie poszłam sobie zrobić krzywej kortyzolowej, tak?

Natomiast no ja nic specjalnego ze swoimi włosami nie zrobiłam, poza tym, że obniżyłam poziom kortyzolu i włosy odrosły, tak?

Więc też uczulam, że jak jest taki gwałtowny po prostu wypad włosów, to też patrzymy sobie na ten kortyzol.

My w momencie, kiedy musimy przetrwać, czyli wtedy, kiedy kortyzol jest wysoki, to absolutnie nie będziemy myśleć o tym, żeby coś jeść, więc mogą być właśnie jakieś kłucie w brzuchu.

A teraz, gdy chodzi o same krzywy kortyzolowe, to mamy tak naprawdę takie 4 główne typy tych krzywy kortyzolowych.

Druga krzywa to będzie taka krzywa, gdzie ogólnie mamy za wysoki poziom kortyzolu, czyli to jest taki poziom, że w ogóle rano już jest za wysoki.

Też takie osoby, które możemy nazwać cholerykami, więc takie osoby, które o wszystko wybuchają, bo to też jest taka ta nerwowość, też może wynikać właśnie z tego, że mamy ten poziom kortyzolu za wysoki.

Często też obserwuje się takie zmiany wizualne, bo przy wysokim kortyzolu mamy taki objaw, który się nazywa kortyzolowa twarz i to jest taka buzia, która jest opuchnięta.

Może zbadasz sobie kortyzol po tym spotkaniu.

A czwarta krzywa to będzie taka krzywa, gdzie po prostu tego kortyzolu jest za mało w ogóle przez cały dzień, tak?

I ogólnie takie właśnie osoby z już zbyt niskim poziomem kortyzolu, to często mają taki brak pasji do życia.

To praca jest różna, czy jest jakiś uniwersalny sposób na to, żeby tą krzywą kortyzolową przywrócić do takiej normalnej formy, czyli takiej jak powinna być rano wysoka, wieczorem niska?

Ona się troszkę różni przy tym stanie wyczerpania nadnerczy, dlatego że... Wyczerpania nadnerczy, czyli tym jak już mamy ten kortyzol niski.

Dlatego, że jak mamy ten kortyzol za niski,

To jest ten stan, kiedy ten kortyzol jest za wysoki.

I nadnercza wchodzą w trzeci stan, czyli ten stan, kiedy już nie są w stanie wyprodukować tego kortyzolu.

Bateria się skończyła, nie ma siły, nie ma jak produkować kortyzolu, co znaczy, że my nie mamy też tej energii, którą potrzebujemy do życia.

To też można to porównać z takim momentem wypalenia zawodowego, więc najczęściej właśnie osoby, które tego wypalenia doświadczają, no to jak spojrzymy sobie na ten objaw, na ten obraz kortyzolu, to najczęściej u tych osób będzie właśnie ten poziom kortyzolu też bardzo niski.

Jak do tego dorzucimy sobie trochę tej medycyny chińskiej, tego naszego rytmu dobowego, krzywej kortyzolowej, to tak naprawdę myślę, że wiele rzeczy różnych jesteśmy w stanie o samych sobie po prostu zrozumieć.

Ale żeby to się zadziało, to ten kortyzol musi być odpowiednio niski.

Więc jeżeli potrzebujemy brać melatoninę, to najpewniej ten kortyzol jest jednak wieczorem za wysoki.

Jednak układu nerwowego krzywej kortyzolowej i tego, żeby szukać przyczynę, bo jak mówisz, faktycznie to może zadziałać jako taki środek, plasterek trochę, ale problemu to nie rozwiąże raczej.

Ja się cieszę, że coraz więcej się o tym mówi, bo tak naprawdę, tak jak mówisz i od tego sobie też zaczęłyśmy naszą rozmowę, coraz więcej z nas ma problemy ze snem i myślę, że to nie jest przypadek i ten problem na pewno jest bardzo mocno złożony i myślę, że już po naszej rozmowie dzisiaj widać, że i to kortyzol mamy i melatoninę i właśnie różne zanieczyszczenia elektromagnetyczne i to, że

No ale znowu to pewnie kwestia wyregulowania układu nerwowego, rytmu dobowego, kortyzolu.

Myślę, że wiele różnych tematów, zaczynając od snu, kortyzolu, kończąc na właśnie takich ciekawostkach, ale bardzo ważnych, jak właśnie zanieczyszczenie elektromagnetyczne.

No i też jestem w trakcie pisania książki o kortyzolu, także niebawem ta książka, w przyszłym roku, czyli w 26 roku ta książka się ukaże, także też będzie to takie kompendium wiedzy o tym, jak ten temat kortyzolu ogarnąć z takiej holistycznej perspektywy.