Mentionsy
Morze możliwości
Morze możliwości
22.04.2026 06:42

#048 Moda na to, co prawdziwe. Skąd się wzięła, co nam daje i czym grozi?

Dlaczego tak bardzo interesują nas dziś prawdziwe historie? W Szwecji wybuchł właśnie związany z tym skandal wywołany przez książkę Davida Lagercrantza o jego ojcu. Czy Lagercrantz zrozumiał istotę naszych współczesnych obsesji i dlatego nieustannie wywołuje zainteresowanie swoją prywatnością? (Jeśli nie opowiada o własnej depresji lub anoreksji córki to przychodzi czas na zdrady ojca?) Czy to jednak głębsza historia? 

Co takiego sprawia, że kiedy słucham kolejnej rozmowy z socjologiem Tomaszem Szlendakiem o współczesnych problemach z miłością i o samotności mężczyzn, to dziennikarce nie wystarczy synteza dokonana przez socjologa, jego badania, ani jego książka. Oczekuje, że socjolog opowie o sobie, dokona metaforycznego rozebrania się. Czy czuje się samotny? Jak u niego z miłością?

Czy to wpływ kultury celebryckiej? A jeśli tak, a ja sama naprawdę  się celebrytami nie interesuję (i nigdy nie zrozumiem, co sprawia, że ludzie tak fascynują się postaciami typy Małgorzata Rozenek) to dlaczego tak chętnie czytam dobrą autofikcję pisaną przez mądre kobiety? Teraz , już drugi raz świetne„Ślimaki i śnieg” Agnety Pleijel.

Z jakimi ryzykami wiąże się kultura grzebiąca w prywatnych biografiach i dążąca do przedstawiania tego, co naprawdę się wydarzyło? Przykłady takich świetnych seriali jak „Ołowiane dzieci” i „Love Story” pokazują, że fikcjonalizacja części faktów, której nie da się przecież uniknąć, prowadzi do fali krytyki, a czasem spraw sądowych i zranienia wielu osób.

O tym temacie także opowiada książka Grażyny Plebanek „POLA. Ukryte życie Apolonii Machczyńskiej-Świątek” Pola to babcia autorki, której Plebanek nigdy nie poznała, a jednocześnie część  narodowego mitu: ciężarna matka trójki dzieci rozstrzelana przez nazistów za ukrywanie Żydów, opisana w reportażu Hanny Krall. Jej historia została też przeniesiona na deski teatru przez Krzysztofa Warlikowskiego. Tak naprawdę bardzo niewiele o niej wiadomo, ale w reporterskiej książce Krall zostaje rzucone oskarżenie pod adresem ojca Apolonii . Degraduje go jako człowieka i rzuca cień na życie kolejnych pokoleń, a przecież jest tylko domysłem amerykańskiego historyka, na które brak potwierdzeń.

Z drugiej strony Mariusz Szczygieł w książce  „Fakty muszą zatańczyć” świetnie pisze o tym, że nawet w reportażu nie istnieje coś takiego jak absolutna, w pełni obiektywna prawda. Tylko czy czytelnicy o tym pamiętają?A może to właśnie rosnąca świadomość tego, że kłamie nawet nasza własna pamięć, nie wspominając już o przekrętach w pamięci rodzinnej oraz zbiorowej, oraz o tym, jak nieprawdziwa jest rzeczywistość serwowana nam przez media społecznościowe, powoduje ten dziki głód prawdziwości?

Czy to dlatego nawet ja, która zasadniczo nie rozumiem fenomenu popularności gatunku true crime zafascynowałam się serialem „Miłość i śmierć”, która opowiada o prawdziwej zbrodni?

Morze możliwości – podcast Katarzyny Tubylewicz

➡️ Możesz wesprzeć ten podcast na Patronite: https://patronite.pl/katarzynatubylewicz

Możesz mnie też znaleźć tu:
Fb: https://www.facebook.com/KatarzynaTubylewiczofficial
Instagram: https://www.instagram.com/katarzyna_tubylewicz/
www.katarzynatubylewicz.pl

➡️ Montaż podcastu: Alicja Siarkiewicz

David Lagercrantz Ulof Lagercrantz wzie Lagercrantz Ulofa Lagercrantza Grażyna Plebanek Hanna Krall Martiną Lagercrantz Dawida Lagercrantza Mariusz Szczygieł Grażyna Plebanek Apolonii Machczyńskiej Mariusza Szczygła Szwecja Piotr Lipiński

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 20 wyników dla "David Lagercrantz"

Chodzi o Davida Lagercrantza.

Tego Davida Lagercrantza, który napisał trzy kolejne tomy serii kryminałów milenium po tym, jak umarł.

I choć dzisiaj serię kontynuują kolejni pisarze, to w momencie, w którym David Lagercrantz zgodził się, by to dalej pisać, to był to gigantyczny skandal.

Takie rzeczy mogą się zdarzać, ale David Lagercrantz to jest człowiek, który robi takie bardzo nieśmiałe, kruche wrażenie.

No, ale nowa afera z Davidem Lagercrantzem jest dużo większa.

Do literatury polskiej i różnych tematów związanych z tym, co jest prawdą, a co nie jest prawdą jeszcze na chwilę wrócimy, ale teraz to, o czym wspomniałam na początku podcastu, czyli David Lagercrantz i jego najnowszy skandal.

Więc tak, David Lagercrantz, żebyście zrozumieli wymiar skandalu, musicie dowiedzieć się trochę więcej o tym, z jakiej on pochodzi rodzinę, kim jest z urodzenia.

Sam David Lagercrantz twierdzi, że zna obie te drogi, bo on zarówno odniósł ogromny sukces swoimi książkami, choć taki sukces, którym prawdopodobnie trochę gardziłby jego ojciec, bo Ulof Lagercrantz był człowiekiem

Wracając jeszcze do relacji ojciec-syn, to David Lagercrantz często mówi o tym, jak bardzo swojego ojca podziwiał i jak bardzo chciał być taki jak on.

I od razu wam powiem, że kiedy ja spotkałam się z Davidem Lagercrantzem i rozmawiałam z nim parę lat temu, to on już wtedy zapowiadał, że chce poza kryminałami napisać książkę o swoim ojcu, że to będzie też jakiś element jego terapii, że to jest dla niego bardzo ważny temat.

Z kolei jego syn, który jako trzydziestolatek, nawet jeszcze jako czterdziestolatek uchodził za jakąś taką gorszą wersję ojca, za pisarza, któremu się nic nie udaje, za jakąś taką niepoważną postać, za kogoś, kto zamiast pisać dobre książki próbuje być dziennikarzem śledczym, bo tym też się w pewnym momencie David Lagercrantz zajmował.

David Lagercrantz nie zyskał nagle jeszcze jednego brata, ale ta historia doprowadziła do tego, że Ulof Lagercrantz wyznał żonie, że miał romans, po czym opowiedział jej, tak trochę na jednym oddechu, o wszystkich kobietach, z którymi był w czasie trwania ich małżeństwa.

Ale kiedy David Lagercrantz dzisiaj wspomina o ojcu i kiedy pisze o nim w swojej książce, no to pisze na przykład, że pewnego wiosennego dnia w 1956 roku o jego ojciec Ulof Lagercrantz kupił dla matki wespę.

I najwyraźniej ktoś próbował to zniszczyć, być może sam ojciec, ale rękopis został posklejany i starannie zachowany, więc David Lagercrantz uważa, że powinien był, że miał prawo opowiedzieć tę historię.

I odezwali się członkowie rodziny, którzy uważają, że David Lagercrantz nie miał prawa napisać takiej opowieści, którzy twierdzą, że jego matka nie byłaby z tego zadowolona.

David Lagercrantz może pisać o tym, kim był dla niego jego ojciec?

I kiedy ukaże się, jeśli by się miała ukazać, książka Davida Lagercrantza na temat jego ojca?

No i David Lagercrantz, który czegoś się nie tknie, zamienia w złoto dzisiaj, który bardzo umiejętnie żongluje różnymi takimi wątkami z osobistego życia.

Czyniąc te wątki materiałem, który fascynuje prasę, więc David Lagercrantz albo udziela wywiadu o swojej ostatniej depresji, albo o tym, że córka właśnie wyszła z anoreksji, albo o tym, że ojciec okazał się być mężczyzną, który nieustannie zdradzał i oszukiwał swoją żonę.

Poza tym wiem, że David Lagercrantz ma w Polsce całą rzeszę fanów, bo jeśli ktoś kocha kryminały, no to zdecydowanie go czyta.

Ostatnie odcinki