Mentionsy

Drugi Rzut OKA
Drugi Rzut OKA
05.03.2026 10:16

Czy Niemcy zatrzymają marsz Alternatywy dla Niemiec po władzę?

Niemieckie media pisały, że 10% dla AFD, to już jest sufit. Potem, że 15%. Potem, że 20% to już limit. Teraz poparcie dla partii sięga ponad 25% i nikt nie wie, co będzie dalej – mówi Łukasz Grajewski, autor wydanej właśnie książki o AfD


„Alternatywa dla Niemiec czy zagrożenie dla świata?" – to tytułowe pytanie książki Łukasza Grajewskiego, byłego korespondenta wielu polskich mediów w Niemczech. Mój rozmówca prześledził historię tego ugrupowania, rozmawiał z wieloma politykami z kolejnych partyjnych szczytów – kolejnych, bo historia AfD to dzieje zwycięstw kolejnych, coraz bardziej radykalnych frakcji.

Mało kto zapewne w Polsce wie, że AfD powstała w 2014 roku jako „partia profesorów" domagających się wyjścia ze strefy euro po kryzysie finansowym 2008 roku. Taka miała być oryginalna alternatywa dla Niemiec. Rok później wydarzył się jednak kryzys migracyjny – do niemieckich granic dotarły dziesiątki tysięcy uchodźców z ogarniętej wojną Syrii i nie tylko stamtąd.

Otworzenie granicy to kardynalny błąd Angeli Merkel? „Tak naprawdę to było jak w Radiu Erewań, nie otworzyła, tylko nie zamknęła" – tłumaczy Grajewski.

„Orbán wtedy mówi Austriakom, że tych ludzi jest około tysiąca, Austriacy mówią Niemcom, że to będzie maximum trzy tysiące, a tak naprawdę w pierwszą noc już do Niemiec dociera 12 tysięcy". A Merkel nie ma się z kim skonsultować, bo partyjni i koalicyjni koledzy są zajęci i nie odbierają telefonów. W końcu kapituluje – wpuszczamy, damy sobie radę.

„AfD była bardzo skłócona i prawdopodobnie mogłaby się rozpaść, gdyby nie nie to, co się wydarzyło we wrześniu 2015" – mówi Łukasz Grajewski. Od tej pory temat migracji, a właściwie walki z migracją jest osią politycznej narracji AfD.

Jeśli chcesz się dowiedzieć więcej o:

związkach polityków i doradców AfD z Rosją, a nawet z rosyjskimi służbami;coraz bardziej niepokojącej retoryce partii, jeśli chodzi o granicę na Odrze i Nysie;mistrzostwie, z jakim AfD używa mediów społecznościowych;znaczącej zmianie pokoleniowej, jeśli chodzi o poparcie dla tego ugrupowania;

posłuchaj naszego podcastu.


Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 55 wyników dla "AFD"

Bardzo chwytliwy tytuł, chodzi oczywiście o AfD, o partię, która istnieje już kilkanaście lat, ale

Jest o niej głośno, jest ciągle coraz głośniej i czytając twoją książkę, wydaną w wydawnictwie Szczeliny, dodam, zrozumiałam, że my tak właściwie bardzo mało o AfD wiemy.

Na przykład ja nie wiedziałam, muszę się przyznać bez bicia, że początek AfD wcale nie jest związany z tym ruchem takim antymigranckim, narodowym i tak dalej, tylko z zupełnie innym buntem i to buntem profesorów jeszcze w dodatku.

Kiedy ten cały mainstream przesuwa się na lewo, my nie mamy swojej reprezentacji, a widzimy problemy, o których politycy, media nie mówią, to jest tu właśnie to AfD.

Wygrywają ci bardziej radykalni i za każdym razem spektrum tematów, też tabu, które AfD sobie bierze do programu, przesuwa się właśnie ku tym jeszcze bardziej radykalnym poglądom.

I to faktycznie stało się później motywem przewodnim niemieckiej polityki dla niemieckiego społeczeństwa przez kolejne 10 lat, kiedy partia AfD rosła.

Zdałam sobie sprawę, że metafory butelkowe występują w tej książce nie tylko raz, bo jeszcze jeden z działaczy AfD opisał atmosferę w Niemczech jako

A AfD jest partią, która tak naprawdę każdy kryzys, każdą frustrację bierze do siebie.

A to się w tym samym roku odbywa się w kilku landach wschodnich wybory i tam AfD coraz bardziej punktuje hasłem Wende 2.0, czyli Wende tak się mówi po niemiecku właśnie na ten okres tej transformacji, rewolucji pokojowej w 1989.

Wyborcami potencjalnymi, praktycznymi AfD są starsi ludzie, pewnie także, którzy pamiętają NRD, oczywiście, którzy przeszli i są, no byli największymi ofiarami tej transformacji.

A z drugiej strony są młodzi, kolorowi antyfaszyści, antynaziści, którzy po prostu widzą zagrożenie w AfD i protestują.

No i teraz jakby na tej antymigranckiej fali AfD przyciąga też młodych.

Przyciąga młodych, ponieważ AfD szybciej zrozumiała i nie bała się sięgnąć po wszystko, co dają media społecznościowe.

AfD już wtedy dzięki AI tworzą swoje filmiki, swoje plakaty, swoje obrazki na media społecznościowe, gdzie oczywiście najczęściej są jacyś migranci, którzy się rzucają tutaj na białą kobietę.

Wchodzą mocno w media społecznościowe, TikTok, YouTube, X. Tam AfD, choć jeszcze do niedawna była o wiele mniejszą partią, gdzie struktury były nieporównywalne, miała kilkukrotnie większy zasięg.

Ten filmik to był po prostu jakiś fenomen algorytmów i to od razu tam było miliony kliknięć, dzięki czemu okazało się, że na AfD w wyborach do Parlamentu Europejskiego bardzo dużo się zwiększyła ta grupa tych najmłodszych wyborców.

Tylko, że koniec końców najbardziej skorzystało na tym AfD.

No ale też jest pytanie o granice możliwości AfD, bo jest to partia, która jest już od dwóch sezonów w Bundestagu.

Dlatego też AfD często mówi, że ponieważ jednak te struktury są powiązane ze strukturami oczywiście Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, jest jakiś nadzór polityczny, więc oni łatwo odbijają po piłeczkę, że to jest element tej całej walki establishmentu z nimi, że sięgają po każde środki tak, że

Natomiast chyba wczoraj było właśnie podtrzymanie decyzji sądu, że ta decyzja kontrwywiadu, Verfassungsschutz, została wstrzymana, bo się AfD odwołała od niej i sąd to podtrzymał.

I tam też te same procesy się odbywają, więc AfD jest na poziomie niektórych landów uznana za ekstremistyczną.

Koniec końców jednak faktycznie chodzi o to, że struktury państwowe inwigilują AfD.

I AfD ma tam 40%.

I wychodzi początkiem tego roku skandal nepotyzmu, że bardzo dużo ludzi z AfD w swoich biurach poselskich zatrudnia pociotków, przyjaciół.

I tam od razu jest riposta z AfD, że członek partii, który to wypuścił, tak naprawdę pracował dla kontrwywiadu.

Jak mówią, też wiedzieli i też o tym powtarzali, że na początku ciężko było znaleźć po prostu kadry, bo dużo ludzi nie chciało współpracować z AfD.

To też się już zmienia, bo jak rozmawiałem z różnymi tutaj politykami AfD, to często już na poziomie tych asystentów spotykałem już tytuły doktorskie, ludzi wykształconych, więc oni już pozyskują sobie, ale to trwało.

I to jest problem dla AfD, bo to pokazuje, że oni są tacy sami jak wszyscy.

No więc to AfD w nieco ponad 10 lat dochodzi do 25%.

Śledzę pierwszy tekst o AfD napisany w 2014, a od 2017, kiedy już na stałe jako korespondent się temu przyglądam, śledzę jakby regularnie.

I te teksty publicystyczne w niemieckich mediach, że przy 10% dla AfD, że to już jest sufit.

No teraz codziennie AFD są i w porannych programach, rozmowach politycznych, w talk show.

No tak, spotkanie w Potsdamie, które różnych sprawicowych środowisk, w tym AfD, które udało się zinfiltrować i teraz niespodzianka, wcale nie kontrwywiadowi, a pewnie kontrwywiadowi też, tylko dziennikarzom śledczym.

Ciekawe też jest bardzo kto na to zapraszał, bo między innymi przedsiębiorcy, między innymi właściciel znanej sieci piekarni, którą znajdziemy na każdym dworcu w Niemczech, więc to też pokazuje, że to już nawet biznes jakby romansuje, czy przynajmniej przygląda się sympatiom działaniom AfD.

Oni zapraszają Martina Zellnera, zapraszają AfD, między innymi asystenta Alice Weidel, czyli szefowej jednej z... AfD ma szefową i szefa.

Szef AfD w Saksonii, Anhalt, który jest teraz kandydatem tam na premiera landu, jest na tym spotkaniu.

Tylko, że to się nie przełożyło na stałe obniżenie rankingów AFD.

A jak AFD, które na pewno się przestraszyło tego, bo przecież mieli informacje, dostawali wcześniej zapytania, czekali na tą publikację w strachu.

To było okropne i z tematów gospodarczych wszystko przesunęło się znów na migrację i AFD.

Tak, ale też tak tego słucham i sobie myślę, że no ciekawe czy jest jakiś szklany sufit dla radykalizacji takiej partii jak AFD, bo cała jej historia do tej pory to była właśnie historia tego, że coraz większe znaczenie przejmowały skrzydła coraz bardziej radykalne.

Natomiast po tym, jak chyba też w jednym z wywiadów wspominałem tego, wcześniejszych wywiadów wspominałem tego kraj, że on mówi, ten polityk AfD mówi o sztucznej inteligencji, to mi na Facebooku się dzisiaj wyświetlił Robert Winnicki.

Ale proszę mi powiedzieć jeszcze, bo jak się słyszy o różnych wypowiedziach polityków AfD, no to coraz mam takie wrażenie, że coraz częściej w ostatnich miesiącach, latach oni

To nie jest jeszcze część programu AFD.

Natomiast te wątki i też wątek, który był akcentowany tutaj słowami przez polityków AFD, no bo historię piszą zwycięzcy.

Przecież Polacy też prowokowali przed drugą wojną światową, że teraz po prostu wszystko zrzucono, całą winę zrzucono na nas, więc jest tam, o czym też mówią tak radykalni politycy w AfD jak Bjorn Hecke, że jest tam chęć raz zerwania, oni to nazywają ten kult winy.

Ale ten temat, reprezentacja polityczna przeniosła się w AfD i AfD może postawić, nawet kiedy już to będą kolejne pokolenia,

Więc tak samo sobie potrafię wyobrazić, że AfD jakoś może po to sięgnąć, kiedy uzna, że to im się jakoś skapitalizuje politycznie.

A przecież nie mają problemu z oskarżaniem Polski, kiedy im się to opłaca, bo jak tutaj polskie władze nie chciały, czy sąd po prostu uznał, że nie wyda tego oskarżonego o udział w zamachu na Nord Stream, no to politycy AfD mówili, że

To mówił Tino Chrupalla, czyli ten drugi szef AfD i takich głosów ważnych polityków AfD było dużo, że to Polska powinna płacić w zasadzie nam reparację za Nord Stream, w takim razie jak my z nimi nie współpracujemy.

Z tym tematem jest związany temat wpływów rosyjskich w AfD, bo to patrzenie takie na wyższość kulturową Niemiec i niższość kulturową Polski jakoś nie mają takich pretensji, takich uwag do Rosji.

To do niego dotarło, że AfD jest po prostu prorosyjskie.

I AfD tutaj te prorosyjskie tony w społeczeństwie oczywiście na to postawiło, ale także na wielu poziomach im się to opłaca, ponieważ niemiecka gospodarka jest teraz w recesji, a w najlepszych tam wynikach, odczytach gospodarczych to jest na zero.

Tam takie rzeczy to nawet nie tylko AfD mówią, ale premierzy z SPD czy z CDU mówią dość podobne rzeczy, więc to nie jest tylko AfD, ale oczywiście AfD jest skrajnie prorosyjska, bo też

Może AfD zdobędzie władzę, kiedy władzę we Francji przejmie Le Pen i za chwilę będziemy się zastanawiali, będziemy odliczali koniec Unii Europejskiej.

Dlatego sygnalizuję, że ta, że to jest, AfD to jest część układanki i bardzo musimy być ostrożni, ostrożnym obserwatorem i także ostrożnie obserwować wiele puzzli tych układanek, bo to