Mentionsy
Náprstek: patriota, który modernizował Czechy w amerykańskim stylu | opowiada: Anna K. Lewandowska
Urodzony dokładnie 200 lat temu Vojta Náprstek był człowiekiem, któremu życiorysu mógłby pozazdrościć legendarny Jara Cimrman.. Jeszcze jako student szedł na czele pochodu, otwierającego Zjazd Słowiański w Pradze, latem 1848 roku. Po powstaniu, które w czasie zjazdu wybuchło, uciekł do Stanów, dziesięć lat wydawał tam gazety, prowadził na środkowym zachodzie sklep i wziął udział w wyprawie etnograficznej do narodu Dakotów. Po powrocie do Czech zaś został wielkim katalizatorem - zakładał muzea, sponsorował podróżników, jako radny dbał o parki i elektryczność. Mówiąc krótko - modernizował ukochaną ojczyznę.
W 122 odcinku Czechostacji o Vojcie Náprstku opowiada przewodniczka po Pradze Anna Karolina Lewandowska. Opisuje wyjątkowe miejsce w jakim Náprstek dorastał i do którego, po powrocie ze Stanów, wrócił - miejsce w którym dziś mieści się muzeum jego imienia - dom u Halanku na praskim starym mieście.
Anna wyjaśnia też, jak to się stało, że pierwotnie muzeum przemysłowe jeszcze za życia swojego twórcy stało się muzeum etnograficznym, z unikalnymi zbiorami z całego świata - w części zresztą zgromadzonymi przez samego Náprstka.
Przewodniczka opowiada też o licznych inicjatywach, w których ten społecznik brał udział. W tym tej być może historycznie najważniejszej, czyli założeniu Amerykańskiego Klubu Dam - pierwszej czeskiej organizacji zajmującej się kształceniem kobiet i walką o to, by miały równe z mężczyznami prawa.
W rozmowie przywołujemy sporo zdarzeń, o których więcej możecie posłuchać w innych odcinkach Czechostacji. Np o:
Panslawizmie w CzechachCzeskich obyczajach pogrzebowychCzeskim odrodzeniu narodowymPopularnej w Czechach muzyce***
Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:
Alek, Mateusz, Michał
Bardzo Wam dziękuję <3
Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.
Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję.
Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.
No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Rozdziały (9)
Podczas odcinka rozmawia się o Vojcie Náprstku, ważnej postaci XIX wieku Czech, i jego roli w budowaniu czeskiej tożsamości.
Rozmowa skupia się na zmianie nazwiska Náprstka i symbolice tego wydarzenia w kontekście czeskiej tożsamości.
Przebieg dzieciństwa Náprstka i wpływ jego rodziny na kształtowanie czeskiej tożsamości.
Opisanie szkolnych lat Náprstka i jego zaangażowania w oświatę patriotyczną.
Rozważania nad udziałem Náprstka w powstaniu praskim i jego konsekwencjach dla jego karier.
Rozmowa skupia się na Muzeum Narodowym w Pradze, jego kolekcjach i historii, w tym na skarbówkę szkieletu finvala, który był katalizatorem działań Náprstka.
Anna K. Lewandowska opisuje radne zadania Wojty, takie jak zieleń miejska, wodociągi, kanalizacja, tramwaje elektryczne i oświetlenie elektryczne, podkreślając jego postępowy charakter.
Rozmowa przechodzi do anegdot i zasad Náprstka, takich jak zakaz noszenia trenów przez kobiety na chodnikach, a także dozwolenie matkom i nianiom jeżdżeniu wózkami z dziećmi po chodnikach.
Rozmowa koncentruje się na decyzji Náprstka na kremację, jej zorganizowanej formie i znaczeniu dla Czechów, podkreślając jego angaż w sprawy narodowe.
Sponsorzy odcinka (1)
"Czechostacja przybyło kilku nowych patronów, parę osób wróciło do wspierania podcastu po przerwie"
Szukaj w treści odcinka
Po to nawiązywał te kontakty z Czechami na terenie Stanów Zjednoczonych, żeby właśnie ich prosić o zbiórki na rzecz tych wszystkich ważnych spraw, na które wtedy Czesi się zrzucali i po to, żeby uzbierać też eksponaty na to, żeby zaprezentować je właśnie w Muzeum Narodowym.
A to jeżdżenie Wojty po tych różnych właśnie wystawach i przeróżnych krajach zaowocowywało tym, że on kupował tam różne pomoce z myślą pierwotnie o Muzeum Narodowym, że właśnie jakieś plakaty z rozpisanymi czy z wyrysowanymi wnętrznościami ludzkimi albo jakieś plakaty prezentujące, takie tablice prezentujące kosmos, przeróżne rzeczy przywoził.
To najbardziej takim, jak już przed chwilą mówiłem, emblematycznym, najważniejszym eksponatem w tym Muzeum Narodowym, które jest tak naprawdę muzeum historii naturalnej.
Ostatnie odcinki
-
Náprstek: patriota, który modernizował Czechy w...
21.04.2026 05:40
-
Dlaczego Czechy odrzuciły konkordat? Złożone re...
14.04.2026 05:40
-
Kraj w którym łatwo o broń i masowe strzelaniny...
07.04.2026 05:40
-
Czechoslowackie true crime i ich odbicia w kult...
31.03.2026 05:45
-
Dlaczego Polacy lubią czeskie książki | opowiad...
24.03.2026 06:40
-
Czeska literatura. Od Šabacha po Tučkovą, od an...
17.03.2026 06:45
-
Nieznane, zapomniane, lekceważone - kobiety Cze...
10.03.2026 06:45
-
Samochody Škoda - czeska motoryzacja od Pakista...
03.03.2026 06:45
-
Polska czeskimi oczami: silny kraj dobrych dróg...
24.02.2026 06:45
-
Samochody Škoda po wojnie. Sukces zbudowany na ...
17.02.2026 06:40