Znikając. Reportaże o matkach

Myślę, że w jakimś sensie to jest prawda, że my jesteśmy po prostu jako matki Eksploatowane. Że to jest rodzaj, nie chcę powiedzieć wyzysku, bo my wychowujemy nasze dzieci, kochamy je, ale jeżeli spojrzymy na to z perspektywy społecznej, jak jesteśmy traktowane, jak traktowane są kobiety, które te dzieci mają i ten ogromny trud, jak pisze zresztą Rachel Kask, to jest praca na całe życie. To jest praca, która się nigdy nie kończy. To jest drugi, trzeci i piętnasty etat. Więc apoteoza macierzyństwa jest wyłącznie jakąś taką fasadą, którą uważam, która została tak stworzona na potrzeby ochrony i lepszego funkcjonowania patriarchatu tak naprawdę.

Z faktami. To też jest problem właśnie tego patriarchatu, bo też sobie tak teraz pomyślałem, że często tak się mówi, no właśnie ten facet to musi dużo zarobić, żeby utrzymać rodzinę, tak? Jest takie myślenie, no właśnie, ale co z matką? Matka jest na drugim punkcie, bo damy facetowi, który zarobi. I ten facet może robić sobie co chce, tak jak ty mówisz. Uprawiać tą przemoc, grać alimentami i tak dalej. A ta twoja książka pokazuje, myślę, że każdy mężczyzna, który ma jakieś doświadczenia z kobietą, która ma dzieci, też widzi, że to jest po prostu ciężka praca, to jest ciężki etat, taki na co dzień. To jest ciężki etat i wiesz, tak sobie myślę, anegdota jeszcze, kiedyś koleżanka z pracy opowiadała mi, że ktoś dostał mniejszą, to było w przyszłości, mniejszą pensję od koleżanki, a wiesz, bo ona ma męża.

Wiesz, to jest to, co mówi Bachofen, to było dla mnie takie odkrycie, kiedy go czytałam, u Froma zresztą. A on mówi, że kobieta jest centrum w ogóle wszystkiego, wszelkiego współczucia, wszelkiego altruizmu, wszelkiej miłości, wszelkiego żalu za dusze zmarłych. To jest przepiękny cytat. I co ciekawe, też ten, wiesz, Bachofen zupełnie, kto o nim słyszał, zupełnie gdzieś zapomniany, bo wszyscy się rzucili na Freuda. No tak, tak, tak. Ten Freud też jest tutaj u Ciebie obecny. Między innymi też we wstępie zauważyłem to, uśmiechnąłem się, bo my znamy te książki Mieć czy Być, Ucieczkę od Wolności, ale jest jeszcze taka Książeczka Miłość, Płeć i Matriarchat Froma. Ona jest napisana po ucieczce przed Hitlerem.