NOSFERATU (2024) - recenzja Tomasza Raczka

Dzisiaj przyciemniłem światła, żeby trochę dostroić się do nastroju, w którym rozgrywa się film pod tytułem NOSFERATU. To jest kolejna już wersja tej opowieści, tym razem według scenariusza i w reżyserii Roberta Eggersa, znanego i bardzo lubianego przez miłośników kina wyrafinowanego, ale także filmu grozy. Mistrza, chociaż on jest bardzo młody, bo ma dopiero 41 lat, ale już uważany jest za mistrza i jest ulubieńcem krytyki. Więc taka ciekawa możliwość porównania oczekiwań, wysokich oczekiwań wobec Roberta Eggersa

Ale i tak Światowa Organizacja PETA zajmująca się troską i ochroną zwierząt zaprotestowała wobec producentów filmu i Roberta Eggersa przez to, że pokazuje szczury jako nasicieli zarazy. Utrwala w widzach przekonanie, że szczury roznoszą zarazę, co jest podobno nieprawdą i co jest związane z legendami, co jest związane z uprzedzeniami wobec szczurów i wobec tego powoduje reakcję bardzo agresywną wobec szczurów ze strony ludzi. I dlatego PETA upomina się o te szczurze prawa. Było bardzo dużo szczurów zatrudnionych i to widać.

Który jest męczony niemożnością przeminięcia i koniecznością wypełniania swojego losu. W pewnym momencie Nosferatu grany przez Kińskiego wręcz mówi, że to nie jest nic dobrego nie móc umrzeć, że śmierć nie jest najgorsza w tym wszystkim. W humanitarnym stosunku do wampira było coś nowego, odświeżającego i chyba charakterystycznego dla klimatu lat 70. Teraz mamy Roberta Eggersa. Film pod tytułem po prostu Nosferatu, który chyba też oddaje ten nastrój obecny, który polega na takim braku wiary, że cokolwiek można zrobić.

Wszystko to powoduje, że jego tam nie ma. Ten chłopak, Bill Skarsgård, ma 32 lata, a tam gra poza wiekiem. Starego, przerażającego trupa, który jest ukryty za tymi wszystkimi maskami. A więc on szukał sposobu, co on może zrobić, żeby jednak znalazło się miejsce do gry aktorskiej. I wymyślił we współpracy z Robertem Egersem, że uzyska ten efekt wpływu na swoją rolę znaczącego za pomocą głosu. W związku z tym zgodził się na trenowanie głosu zresztą z bardzo dobrym nauczycielem muzyki i nauczycielem operowym,

No i on sobie z tym jakoś poradził. Nie wiem, czy można by to powiedzieć o innych aktorach. Przede wszystkim o Lily Rose Depp, czyli córce Johnego Deppa, która wygrała casting. Notabene ten casting to był taki casting ratunkowy. Robert Eggers zaczął zajmować się tym filmem. Przystąpił do produkcji, do pracy nad filmem w 2015 roku. Więc zajęło mu to prawie 10 lat i nie mógł doprowadzić do rozpoczęcia produkcji dosyć długo. W związku z tym aktorzy wybrani do tego, żeby zagrali małżeństwo, czyli główną bohaterkę Ellen, Ellen Hutter i jej męża Tomasa,

Nicholas Hoult zagrał go i razem z Lily Rose Depp stanowią to główne małżeństwo. I to jest bardzo ciekawe, bo tak naprawdę tę rolę Tomasa miał zagrać Bill Skarsgård. To nagle Robert Eggers wpadł na pomysł, że dobrze, niech on zagra w naszym filmie, ale nie Tomasa prześladowanego przez Nosferatu, tylko samego Nosferatu. Miał w tym ukryty plan, miał taki plan, żeby wprowadzić do relacji pomiędzy, bo wreszcie dojdzie do tej relacji przecież, między Nosferatu a Ellen, poszukiwaną przez nią piękną dziewczynę Ellen, to żeby w trakcie ich relacji i bezpośredniego kontaktu pojawił się element seksualny.

Pytanie jest, czy rzeczywiście my się boimy tego Nosferatu w obecnej wersji kinowej Roberta Eggersa. Ja się go nie bałem, bo dla mnie za dużo tej protetyki na nim, która całkowicie zabiera mi możliwość przestraszenia się jego wyglądem, On jest gdzieś schowany tak naprawdę, jego twarzy prawie nie widać. Bill Skarsgård bardzo słusznie się tego obawiał. Nie dość tego, ja nawet nie wierzę w przerażenie Ellen, granej przez Lily. Rose Depp, ponieważ ona gra bardzo grubą kreską, jakimś takim krzykiem, wrzaskiem.

Na pewno mojego rozczarowania, ale myślę też, że dużej grupy ludzi, Którzy po tym takim bardzo ludzkim i mocnym emocjonalnie w filmie Herzoga, trochę nie tyle przyzwyczajenie, ale może już zaznaliśmy tego smaku i teraz znowu wracamy tylko do formy. Bo Nosferatu w reżyserii Roberta Eggersa jest samą formą. Nie ma żadnego przesłania. Moim zdaniem nie ma. Nawet jeżeli sobie jakieś gotyckie legendy do tego dorobimy, to będą one dorobione w zależności od upodobań każdego z widzów.

Teraz realizowany w roku 2023-2024 film Roberta Eggersa mógł się odwoływać do wspomnień jakie mieliśmy z czasów naszej zarazy, czyli COVID-19. I te lęki, które co jakiś czas przez takie gwałtowne epidemie chorób zakaźnych przeżywa ludzkość, niewątpliwie są ważną pożywką dla strachu wywoływanego przez horrory w ogóle, a horrory takie jak opowieść o nosferatu w szczególności. I jeszcze jedna wiadomość z gatunku wampirologicznych.

Nie wiem czy Państwo widzą, ja wziąłem dzisiaj inną misę o donośniejszym dźwięku, żeby dotarł on do wampira. Jeśli było za mocno, to przepraszam, ale jeszcze gra. Nosferatu, w wydaniu Roberta Eggersa, ode mnie 6 na 10. Doceniam piękno zdjęć, doceniam staranność stylizacji, doceniam dokładność wizji artystycznej, ale brakuje mi Takiego intensywnego, soczystego aktorstwa.

Ale Agata Tuszyńska, z którą tam byłem, do dziś jest świetną pisarką, biografistką. Ale Mariusz Orski, który tam też z nami był, jest reżyserem teatralnym i filmowym. No a ja zajmuję się filmem, jak Państwo wiedzą, na różne sposoby. I teraz poczułem, że jestem w podobnej sytuacji. Kiedy Nosferatu pojawił się w nowej wersji i to są takie warianty, które mam i chętnie rozdzieliłbym rolę, żeby ktoś bronił Tej wersji Murnaua z 1922 roku, że tam jest dopiero idealnie wyrażona groza Nosferatu. Ktoś, żeby bronił wersji Wernera Herzoga z 1979 roku i ktoś tego dzisiejszego Roberta Eggersa.