Mentionsy Mentionsy
TOK FM Select
TOK FM Select

Skąd pieniądze na dozbrojenie Europy?

10.03.2025 ·15 min 21 s

W dzisiejszej audycji podsumowujemy nadzwyczajny szczyt unijny, który odbył się w zeszłym tygodniu w Madrycie. Przywódcy państw UE poparli plany zwiększenia wydatków na obronność i dalszego wspierania Ukrainy. Skąd pieniądze na dozbrojenie? I jaki UE zastosuje mechanizm? Na te pytania odpowiada Janusz Lewandowski

Spore emocji już zaczęła budzić kolejna propozycja, która, co warto podkreślić, jest opcją do wyboru, a nie przymusem. Chodzi o możliwość przekierowania środków z istniejącego budżetu Unii na obronę. Tutaj nacisk kładzie się na Fundusz Spójności. Podkreślam, że jest to dobrowolna możliwość. Jeśli chcesz uelastycznić Fundusze Spójności, możesz przekierować je na sprawy obronne. Nowo wybrana przewodnicząca Komitetu Regionów, Cotto Titte, powiedziała, że przekierowanie funduszy ze spójności na obronność byłoby katastrofalnym błędem. Europa potrzebuje obu. Osłabienie spójności osłabia zdolność Europy do utrzymania silnych i odpornych regionów w obliczu rosnącej niestabilności.

bo zostanie jeszcze 10 miliardów z tej puli przeznaczonej na tak zwany Zielony Ład Miejski, który i tak pewnie nie zostanie wykorzystany, skoro mieliśmy nie wykorzystać ich pieniędzy, a pilną potrzebą są zakupy zbrojeniowe. To bardzo sensowny pomysł również ze strony Unii Europejskiej. Dotyczy nie tylko Polski, ale również innych krajów. no to miejmy nadzieję, że już na tym formalnym szczycie niespecjalnym ta sprawa wróci i zostanie definitywnie rozstrzygnięta. Ale jest inna wątpliwość, która się również pojawiła. Pani Ursula von der Leyen powiedziała, że chciałaby, aby można było przekierowywać środki z istniejącego budżetu Unii na obronę i tu nacisk kładzie się na Fundusz Spójności, ale podkreśliła, jest to dobrowolna

No i już się pojawiły takie głosy, wiadomo, zazwyczaj one płyną z regionów, od samorządowców. Nie ruszajcie spójności, ona jest święta. Sądzę, że nie ma co za bardzo budzić obaw samorządów polskich, dlatego że rzeczywiście kluczowe dla mnie stwierdzenie, ono zapadło również i ja to zaprotokowałem sobie prywatnie. Dotyczy również spotkania wewnętrznego przy tak zwanych zamkniętych drzwiach Urszuli von der Leyen z naszą frakcją, czyli z EPP, gdzie wyraźnie powiedziała, jeżeli przesunięcia to dobrowolne. Więc Polska ma gestię, żeby osądzić.

Czy ma to sens na cele militarne? Moim zdaniem w pewnym sensie tak, ale bez uszczerbku dla najistotniejszych programów finansowanych z polityki spójności. My ciągle jesteśmy w cywilizacyjnym pościgu, jesteśmy głównym beneficjentem od roku 2004, chociaż... Te programy były zbudowane dla Greków, dla Hiszpanów, Portugalczyków wtedy, kiedy wstępowali do Unii Europejskiej, ale od 2004 roku my jesteśmy głównym beneficjentem i to buduje polską infrastrukturę, Polskę jako kraj przedsiębiorczy. wkroczyła do Unii w roku 2004 z wyjątkowo ubogą infrastrukturą dróg, mostów, szpitali, wyposażenia szkół.

I to, co się stało, to jest właśnie zasługa tych wieloletnich programów finansowanych z polityki spójności. To jest robota niedokończona, będziemy tego bronili. Dobrze, że samorządowcy są czujni w tym zakresie. Polska już jest w tak zwanej procedurze nadmiernego deficytu i mieliśmy zabiegać o to, żeby przynajmniej nie wliczać właśnie wydatków na zbrojenia, do tego liczenia tego deficytu. No i teraz mamy propozycję Komisji Europejskiej uruchomienia tak zwanej klauzuli wejścia, klauzuli ucieczki, w zależności jak przetłumaczymy ten escape clause. No i tu pytanie, czy to miałoby oznaczać, że teraz hula i dusza, a piekła nie ma, że rzeczywiście nie dbając o stan finansów publicznych, o deficyt będzie można wydawać, no ile nam tam tylko przyjdzie do głowy?

Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.