Wybory w Turcji. Rozmowa z dr Karoliną Olszowską

Rozmowa z dr Karoliną Olszowską. Jeszcze bardziej się utrwali? Czy będzie tak, że się jakby całkowicie zmieni biorąc pod uwagę, jeżeli nastąpiłaby zmiana władzy w Turcji? Czy to będzie nowa Turcja, czy to będzie ta Turcja, która jest teraz, tylko jeszcze bardziej utrwalona w tym, co obserwujemy? A jak rozumieć na przykład słowa Kemala Kilicza Rollu, czyli tego opozycyjnego lidera, lidera opozycji z GHP, który jest tutaj brany pod uwagę jako bardzo poważny następca Recepata i Perdoana, który powiedział, nie chcemy być dłużej demokracją trzeciej klasy.

W sensie demokracja na całym Bliskim Wschodzie jest inna niż my sobie wyobrażamy z perspektywy Europy. Przepraszam. To, jak sobie wyobrażają rządy ludzie na Bliskim Wschodzie, są inne od tego, jak sobie je wyobrażamy z naszej perspektywy. Tak naprawdę w Turcji rządy autorytarne to moglibyśmy przez cały okres dnia republiki znaleźć cechy tych rządów bardziej lub mniej, bo Mustafa Kemal rządził bardzo autorytarnie. Powiedzmy sobie wprost o tym. Jak mu nie pasowało to, że partie opozycyjne mu się sprzeciwiały, to nie po prostu kazał rozwiązać. Nawet jego bliscy współpracownicy, z którymi drogi się rozeszły, zaczęli mieć inne poglądy, między innymi chcieć, żeby powstały partie opozycyjne i żeby była wielopartyjność, no musieli uciekać z kraju.

...laickim, bo powiem szczerze, że jak na przykład rozmawiam z różnymi powiedzmy obywatelami Turcji, to widzę jednak pokoleniowo pewne różnice, że jednak starsze pokolenia są jeszcze za Erdoanem albo wspominają dobrze właśnie ten początek jego rządów i Wspominają to też jako przywrócenie godności nawet. Spotkałam się z czymś takim. A z drugiej strony jest młode pokolenie, które jest już zmęczone i które z kolei też jest coraz mniej religijne. Więc jak to jest właśnie ta religia i polityka, ten styk? To było ważne. W sensie to jest coś, co w ogóle, żeśmy już dużo wcześniej obserwowali, dlatego że Mustafa Kemal wprowadził swoją laicyzację twardą ręką. W sensie on po prostu postanowił, że cała Turcja się zmieni.

No i co wtedy? I co wtedy, jak nie będzie o wieczności w parlamencie na przykład z drugiej strony? A proszę powiedzieć, jakie znaczenie dla wyborców w Turcji ma to, że Kemal Kilic Tarolu ogłosił, że jest alewitą? Czy to w ogóle ma jakieś znaczenie? Bo chyba nie zdarzyło się jeszcze do tej pory w stuletniej historii Republiki Turcji, żeby Alevita został jakimś, znaczy doszedł do jakichś poważnych stanowisk politycznych. Znaczy, nie wiemy na ile nie zdarzyło się, że doszedł do poważnie stanowisk politycznych, dlatego że alewici bardzo często się nie przyznawali do tego, że są alewitami.

Rozmowa z dr Karoliną Olszowską. Rozmowa z dr Karoliną Olszowską. Rozprawienie się z alewitami, ta wioska, z której on pochodzi, czy to miejsce, z którego on pochodzi, też doznało ataków ze strony właśnie wojska, właśnie pod żonami wtedy Mustafa Kemala i kiedy rządziła partia stradziła się o zło. Więc jest to taki trochę śmieszny, nie wiem, czy higot historii jest tutaj dobrym stwierdzeniem, ale takie odwrócenie się tej historii na pewno wywołało tu duży dźwięk, w tym, że nie widać, żeby to przynajmniej w tym momencie wpływało jakoś na sondaże, ale na sondaże są na małej próbie tam, znaczy małej, no mniej więcej 4 tysiące zawsze są w sondażach tureckich,