Z funkcjonariuszem CBŚP

I według mnie bardzo istotne jest to, że Polska staje się takim liderem, jeżeli chodzi o EMPACT. Myślę, że to, co jest najważniejsze, jeżeli chodzi o CBŚP, to ludzie. My działamy jako zespół. Oczywiście mamy indywidualistów jak najbardziej, natomiast ci indywidualiści zazwyczaj posiadają specjalistyczną wiedzę, którą po prostu dzielą się z innymi. Razem tworzymy ten po prostu kolektyw, taką można powiedzieć dużą, dużą po prostu rodzinę. Jestem dumny zawsze ze swoich policjantów. Dziś Policja zaprasza na pierwszą rozmowę w tym budynku Centralnego Biura Śledczego Policji, a naszym gościem jest Podinspektor Michał Aleksandrowicz, Naczelnik Wydziału do Zwalczania Zorganizowanej Przestępczości Narkotykowej. Dzień dobry. Dzień dobry, witam serdecznie. Właśnie tutaj przed włączeniem mikrofonu trochę zażartowaliśmy, z której funkcji mam pana przedstawić, bo tych funkcji naprawdę jest wiele.

Jak zmieniały się na przestrzeni tego ćwierćwiecza wyzwania w walce z tą zorganizowaną przestępczością narkotykową? Myślę, że jest to bardzo długa historia, którą polska policja musiała przebyć, aby coraz bardziej efektywnie zwalczyć zorganizowaną przestępczość narkotykową, bo ten rynek też się zmieniał. O Polsce od lat 90. mówiło się jako o kraju, który słynął z produkcji amfetaminy. To jest taki nasz konik chemików, którzy na nielegalnych laboratoriach produkowali ten rodzaj narkotyku. Obecnie doszliśmy do sytuacji, gdzie najczęściej narkotykiem, który jest zabezpieczany, jest klefedron. Jest to syntetyczny kanylon, trochę inny narkotyk. Tak zwana, mówi się potocznie, kokaina dla ubogich. Działanie takie jak kokaina, natomiast cena zupełnie inna, bo dziesięciokrotnie mniejsza.

No, to były czasy, kiedy, kiedy pracowaliśmy bardzo mocno nad zmianą ustawy. To nie jest moja zasługa tutaj, jak najbardziej. To jest cały zespół ludzi, którzy nad tym pracował, więc tutaj jeszcze pobaw dla wszystkich, którzy brali w tym udział. Z Komendy Głównej, z Centralnego Laboratorium Kryminalistycznego Policji, bo to był kawał świetnie wykonanej Natomiast w tamtym czasie pracowałem jeszcze w Biurze Kryminalnym Komendy Głównej Policji, Wydziale Narkotykowym i Wydziale Kryminalnym i z tamtego poziomu również zmagaliśmy się z tym procederem, szczególnie kiedy wybuchł ten pierwszy taki duży boom, ta pierwsza fala zatruć dopalaczem o nazwie MOCARZ. Właśnie wtedy pracowałem w Wydziale do Walki z Przestępczości Narkotykową Biura Służby Kryminalnej, to już dobrych parę lat temu było. Natomiast ta zmiana ustawy, właśnie wprowadzenie też definicji generycznej narkotyków, to dopiero tak naprawdę jak gdyby uwolniło ręce policji i pozwoliło efektywnie walczyć z tym procederem, bo kiedy mówimy o tych dopalaczach, tak naprawdę bardzo ciężko było postawić zarzuty z ustawy o narkomanii.

Substancje były niekontrolowane, więc tutaj posiłkowaliśmy się kodeksem karnym, artykułem 165. Chodzi tutaj o spowodowanie zagrożenia dla życia i zdrowia w związku z wprowadzeniem do obrotu tego typu substancji. Natomiast oczywiście to też był problem. Należy sobie z tego zdać sprawę, ponieważ żeby efektywnie takie zarzuty postawić osobie, która się tym procederem zajmuje, też należało mieć pokrzywdzonego, a ten pokrzywdzony, który był użytkownikiem tego typu sytuacji, nie zawsze również był chętny do rozmowy z policją. Należy sobie z tego zdać sprawę, więc Cały ten proceder wymagał naprawdę bardzo dużo zaangażowania ze strony funkcjonariuszy, żeby te dowody zebrać. I dopiero ta zmiana tych przepisów prawnych, nie tylko ta jedna, bo musimy mówić o jeszcze drugiej. Mianowicie chodzi o ograniczenie możliwości sprzedaży leków z zawartością pseudofedryny.

Przy jednej wizycie w aptece możemy kupić jedno opakowanie leku zawierającego maksymalnie 720 mg chlorowodorku pseudofedryny. Więc to również spowodowało pewne ograniczenia, bo Polska przez długie lata była widziana jako kraj, z którego ta pseudofedryna wychodzi na zewnątrz i z którego jest produkowana metamfetamina. Więc to nie jest tylko to jedno ograniczenie, jeżeli chodzi o listę substancji kontrolowanych, ale również działaliśmy na innych polach i na szczęście się to udało zrobić i po paru latach muszę stwierdzić, że dużo mniej tej pseudofedryny wychodzi z rynku polskiego właśnie do produkcji metamfetaminy. Chciałabym jeszcze tylko podkreślić, że ta zmiana ustawodawcza tak naprawdę wyszła z inicjatywy właśnie Policji, która wiedząc jaka jest przestępczość, jaki jest jej charakter i dlaczego jest problem z tymi dopomlaczami, wyszła z tą inicjatywą, prawda?

Dokładnie tak. Tak naprawdę policja jest na pierwszej linii walki i jako policjant również będę się tego zawsze trzymał, że tak naprawdę jesteśmy cały czas, może to jest złe słowo, wojna, ale jest to ciągła walka z tym procederem. Tak naprawdę, jeżeli chodzi o ten wykaz substancji kontrolowanych, jest on bardzo szeroki, obecnie obejmuje praktycznie wszystkie substancje, które są na rynku, więc możemy zwalczać tą przestępczość po prostu efektywnie. Natomiast to były lata po prostu pracy na tym, żeby coś takiego wypracować, co będzie naprawdę efektywne i Nie ukrywam, że również posiłkujemy się przykładami z organów z innych krajów. Patrzyliśmy, jak to prawo wygląda. To prawo generyczne, które mamy w Polsce, funkcjonowało również w innych krajach, więc oczywiście przyglądamy się tym rozwiązaniem, natomiast nie jest to reguła. I obecnie myślę, że zmagamy się również z takim problemem, już można powiedzieć, na takiej skali europejskiej,

I według mnie bardzo istotne jest to, że Polska staje się takim liderem, jeżeli chodzi o EMPACT, bo czas polskiej prezydencji, czyli od stycznia do czerwca, był okresem, kiedy był przygotowany nowy cykl na lata 26-29. I tak naprawdę dzięki naszym inicjatywom, takim jak chociażby spotkanie w Wielicce, które było organizowane przez Centralne Biuro Śledcze Policji, czy przez działania, które wykonywało Biuro Współpracy Międzynarodowej w tym zakresie, przyczyniły się do tego, że ten cyk empat został bardzo mocno zmieniony, uważam, to jest z mojej perspektywy jako przewodniczącego grupy, ale w sposób taki, który odzwierciedla to, co potrzebujemy jako driverzy, ci przewodniczący. To tak naprawdę o to chodzi. Został zmieniony system finansowania. Mamy tutaj kwestie raportowania. Jest dużo rzeczy, które naprawdę zostały poprawione i sprawiają to, że to życie tego przewodniczącego jest łatwiejsze, a łatwe nie jest zdecydowanie.

Chodzi o działania, które naprawdę przynoszą wymierny efekt, jeżeli chodzi o czy to sprawy operacyjne, czy wzmocnienie potencjału służb właśnie w zakresie zwalczania narkotyków syntetycznych. Oczywiście jest to praca, która wymaga dużo czasu, bo oprócz tego musimy jeszcze to wszystko sfinansować. I to jest bardzo istotny aspekt działalności MPactu, a za finansowanie MPactu odpowiada driver. Więc naprawdę, oprócz tego, że taki plan przygotowuję, to jeszcze muszę być takim, można powiedzieć, skarbnikiem, osobą, która te środki znajdzie, żeby ten plan można było zrealizować. Dotychczas mieliśmy granty, które otrzymywaliśmy corocznie z Europolu. Niedużo było to kilkaset tysięcy euro. Natomiast również aplikowaliśmy wspólnie z Biurem Finansów Komendy Głównej Policji, ale też z Centrum Sługi Projektów Europejskich MSWiA o różnego rodzaju granty. I taki grant również uzyskaliśmy na ten obecny cykl.

Jaki zapach jeszcze mogę mieć tutaj? Chodzi o to, że kilka lat temu Policja Belgijska prowadziła taki program profilaktyczno-prewencyjny tak naprawdę, jeżeli chodzi o społeczeństwo. I jedna z firm kosmetycznych przygotowała perfumy o zapachu Laboratorium MDMA. Więc zostało to prodano w takich małych fiolkach, tak jak są zazwyczaj testery do perfum i było to po prostu dystrybuowane w społecznościach lokalnych i ludzie w momencie, kiedy po prostu czuli taki zapach, zgłaszali i byli proszeni o zgłaszanie tego typu sytuacji do policji. Bardzo fajny pomysł. Bardzo, bardzo ciekawy, naprawdę bardzo ciekawy. Natomiast też należy mieć wzgląd, no skala Polski, a skala Belgii czy Niderlandów jest trochę inna, to mówimy o trochę bardziej zwartej zabudowie, jest to kraj dużo mniejszy i ta produkcja odbywa się często właśnie na tyłach domu, w jakichś garażach i tak dalej, w jakichś zabudowaniach takich gospodarczych i tam może jest łatwiej to wyczuć.

Ale myślę, że to, co jest najważniejsze, jeżeli chodzi o CBŚP, to ludzie. Sprzęt to jest sprzęt, który tylko jest przedłużeniem wiedzy i doświadczenia osób, które tutaj pracują. A pion narkotykowy, ja mogę to powiedzieć z całą pewnością i tutaj bez cukrowania, to najwyższej klasie specjaliści, jeżeli chodzi o polską policję. Co myślę, że widać po prostu wynika, które z roku na rok są coraz większe. Przyznam, że zawsze kiedy patrzę na statystyki, a staram się nie patrzeć, bo najważniejsze jest to, żeby to laboratorium zlikwidować, nieważne czy to będzie 4 kilo czy 10 kilo, bo to chodzi o to, żeby po prostu zlikwidować i zneutralizować to zagrożenie, które jest zarówno w formie narkotyku, jak również w formie istnienia samego laboratorium i myślę, że to jest klucz naszej pracy tutaj. To tak naprawdę sama ta praca jest bardzo wymagająca dla funkcjonariuszy. Jest na pewno dla nich dużym obciążeniem, ale myślę, że też daje bardzo dużo satysfakcji, jeżeli chodzi o tą po prostu codzienność i tą jak ta praca jest wykonywana.

To jest bardzo dobre pytanie. Ja zawsze cieszę się, jak słyszę, że Polska jest w czymś najlepsza. Natomiast nie cieszę się, kiedy słyszę, że mamy najlepszych chemików. Oczywiście, gdyby byli to chemicy, którzy działają na polu nauki, no to super, chapeau bas. Natomiast mamy niestety też bardzo zdolnych chemików, jeżeli chodzi o produkcję narkotyków syntetycznych i właśnie stąd się wzięły też te wszystkie nasze problemy. Sięgające głębokich lat 90., z którymi zmagali się nasi koledzy z Biura do Spraw Narkotyków KGP, Centralnego Biura Śledcze Policji KGP w latach 90. i na początku lat 2000., gdzie, niestety, ale nasi rodacy opanowali ten tutaj lokalny, ten wschodnioeuropejski rynek, jeżeli chodzi o produkcję narkotyków syntetycznych. Myślę, że ciekawostką też jest to, że obecnie grupy przestępcze również takich chemików potrafią wynająć, żeby taką produkcję gdzieś pojechali, założyli, oczywiście odpłatnie, nauczyli jak te narkotyki produkować, więc widać tego typu usługi również świadczą o tym, że niestety

Przedujemy w tym, ale nie w tym, czym powinniśmy. Natomiast myślę, że równie skutecznie im przeciwdziałamy i tych chemików też zamykamy, co jest bardzo dużym sukcesem zawsze dla CBŚP. Oczywiście oprócz zlikwidowania grupy, zatrzymania lidera, również znalezienie tego chemika, który produkuje, bo to on jest tak naprawdę tą osobą, która jest odpowiedzialna za ustawienie linii laboratoryjnej i również za doglądanie tego procesu produkcyjnego. A jak często się zdarza, że ci liderzy tych grup działają spoza granic Polski? Coraz częściej. Coraz częściej dlatego Centralne Biuro Śledcze Policji tak naprawdę już lata temu podjęło taką bardzo strategiczną decyzję, żeby wyjść bardzo szeroko międzynarodowo i tą pracę międzynarodową utrzymujemy po dziś dzień, bo Zorganizowane grupy przestępcze rozrastają się i kiedy widzą, że robi się ciasno na terenie Polski, nie mówię tylko tutaj o konfliktach między grupami, ale również o działaniach służb, przenoszą swoją działalność do innych krajów.

No, że jest ten CBŚ i nie jest tak łatwo po prostu tutaj, więc nie mówię oczywiście o tym, że jak gdyby koledzy z zagranicy pracują źle, bo tu nie o to chodzi, tylko po prostu nie zawsze wszędzie spodziewają się, że mogą być to grupy polskie i chociażby jeżeli chodzi o tematykę produkcji narkotyków syntetycznych, widzimy, że ta produkcja zaczyna odbywać się w krajach, które raczej nie były do tej pory z tego znane, chociażby jak Hiszpania również, gdzie ta produkcja narkotyków syntetycznych myślę, że zaczyna raczkować I to będzie na pewno jakiś tam wznoszący się trend w latach nadchodzących. Po prostu przestępcy szukają takich miejsc, gdzie policja nie zmagała się z tego typu problemem. Może mieć mniejsze doświadczenie jeszcze na ten moment i próbuje to po prostu wykorzystać. No ale naszą tajną bronią jest właśnie EMPACT, dzięki któremu się szkolimy, rozmawiamy. Też, żeby tych kolegów przestrzec, ostrzec, pokazać im jak z tymi laboratorium należy sobie radzić, czyli je wykryć i bezpiecznie zlikwidować.

I z tego co wiem, jest to jedyne, unikatowe bardzo miejsce na skalę światową i to tutaj przyjeżdżają osoby, które szkolą się w likwidacji takich laboratoriów, tak? Dokładnie tak. Myślę, że to jest taka nasza perła, jeżeli chodzi o CBŚP i tą pracę, którą wykonujemy na rzecz budowania potencjału kadr, ale nie tylko CBŚP, ale również Policji i innych służb krajowych, ale też służb zagranicznych. I faktycznie to laboratorium, tylko żeby nie użyć złego słowa, to nie jest muzeum. Te sprzęty, które wykorzystujemy w procesie szkoleniowym, są to sprzęty, które zyskujemy oczywiście w drodze prawnej, są to przekazywane na cele szkoleniowe nam przez sądy. I myślę, że to jest naprawdę bardzo dobra okazja dla funkcjonariuszy, żeby zapoznać się z sprzętem, które wykorzystują przestępcy na aktualnie funkcjonujących laboratoriach, więc tak naprawdę ci policjanci, którzy w tych kursach uczestniczą, widzą jak to działa, jak te sprzęty funkcjonują, z czym się mogą spotkać na laboratorium.

To centrum w przyszłym roku będzie obchodziło 15-lecie istnienia, więc już te 15 lat to są tysiące osób, które zostały tam przeszkolone i myślę, że ten zespół szkoleniowy, który funkcjonuje u nas w wydziale, bo mamy również zatrudnionych tutaj chemików, byłych biegłych z laboratoriów kryminalistycznych czy z Centralnego Laboratorium Kryminalistycznego Policji, naprawdę robią świetną robotę i przekazują tą wiedzę kolegom, przede wszystkim jak na to laboratorium wejść bezpiecznie. To jest dla nas najważniejsze, bo nie ma nic cenniejszego, nic zdrowiej życie naszych funkcjonariuszy. Oczywiście dalszy etap, czyli zbieranie dowodów, próbek, jak te próbki zabezpieczać, na co zwracać uwagę i finalnie, jak to laboratorium bezpiecznie zdemontować. Więc to są takie podstawowe rzeczy, nad którymi pracujemy w czasie kursów, które organizujemy w naszym centrum szkoleniowym.

że ten czarny rynek jak najbardziej dalej istnieje. Co do tej wypowiedzi pana Łucza, no ciężko się tak naprawdę odnieść. Mamy takie prawo policję stosowania prawem. Oczywiście mamy swoje pewne sugestie. Jak najbardziej bierzemy również udział w procesie legislacyjnym, jeżeli chodzi o narkotyki. Natomiast według mnie osobiście to prawo, które mamy, które jest prawem twardym. Natomiast są pewne oczywiście, pewne możliwości złagodzenia karania, tak jak choćby artykuł 62, gdzie przy posiadaniu niewielkich ilości prokurator może to postępowanie zawiesić na okres próby. To w tym przypadku uważam, że jest to prawo, które działa bardzo efektywnie i skutecznie, jeżeli chodzi o nasz kraj. A czy jakieś będą zmiany, wtedy będziemy, myślę, o tym dyskutować, jak to powinno wyglądać. Natomiast tak jak mówiłem na przykładzie Stanów Zjednoczonych, nawet ta dekryminalizacja nie powoduje tego, że problem znika, jak za, jak to powiem, rzuceniem magicznego zaklęcia, ale jednak pojawia się i również tak jak w przypadku, tak jak w Stanach Zjednoczonych, kartele meksykańskie, które przede wszystkim są dostawcami marihuany do Stanów,

Prosporują cały czas bardzo dobrze i nie widać zaniku zainteresowania produktami, które oferują. Ale należą do tych najbardziej brutalnych. Dokładnie tak, dokładnie tak. Jakie cechy osobowości i kompetencje uważa pan za kluczowe w pracy funkcjonariusza CBŚP? Kluczowe cechy. Myślę, że wytrwałość, cierpliwość i opanowanie. Myślę, że to są takie kluczowe cechy osobowości, które dana osoba powinna posiadać, bo często, kiedy oglądamy filmy, a myślę, że dla społeczeństwa przede wszystkim odzwierciedlenia naszej pracy są filmy różnego rodzaju, Nie wiem, jakieś seriale, które pokazują pracę policji i ta praca jest pokazywana w wielkim przyspieszeniu. A często, żeby dojść do tego etapu, kiedy zapukamy do drzwi przestępcy, będziemy tę grupę likwidować czy wchodzić na laboratoriów, może upłynąć rok, może upłynąć dwa lata, więc to, co widzimy najczęściej w świecie seriali czy filmów, jest taką pracą policji w pigułce i przyznam szczerze mówiąc, jak ja tak właśnie słyszę, że

Jest to może specyficzne wymaganie, O którym byśmy mogli bardziej powiedzieć, że mówimy tu o Biurze Współpracy Międzynarodowej, Policji i tak dalej, ale również tutaj właśnie w CBŚP tej współpracy międzynarodowej mamy naprawdę bardzo, bardzo dużo i bez tego języka obcego, minimum tego języka angielskiego jest bardzo ciężko obecnie funkcjonować, bo gdybyśmy nawet tutaj, ja tak się śmieję zawsze, że do nas do wydziału są drzwi obrotowe. Mamy tutaj wizyty tak naprawdę w każdym tygodniu osób różnych z zagranicy, czy to delegacji, czy oficerów łącznikowych, Czy o naszych oficerów łącznikowych, którzy działają poza granicami Polski, czy przy różnych osób, z którymi współpracowaliśmy wcześniej, mają fajną sprawę, chcą coś przegadać, potrzebują coś uzyskać, no to ten język obcy jest po prostu u nas niezbędny. Więc to jest taka dodatkowa cecha, oprócz tych znajomości chemicznej, takiej podstawowej, bym powiedział.

Więc te doświadczenia, których nabyliśmy, również przekuliśmy na dokument strategiczny i uważam, że to jest odpowiednia droga, że nie tylko rozmawiamy wewnętrznie, ale również to, co my widzimy, to, co zaobserwowaliśmy, przelewamy również do dokumentów, które mają znaczenie również dla innych osób. Czy coś jest, co by pan chciał dodać albo przekazać słuchaczom naszego podcastu? Myślę, że bardzo ważne jest to, żeby policji zaufać, zaufać CBŚP, że jest gdzieś taka siła, która w razie gdy nam stanie się coś złego, to będziemy w stanie naszym obywatelom pomóc. Tak naprawdę, to jak nasza praca działa, ona jest przez większość społeczeństwa całkowicie niewidoczna. O tym rozmawialiśmy na początku, że działamy często właśnie likwidując tego laboratorium, a jak ktoś powie, no zlikwidowali laboratorium, no w sumie i co z tego.

Także myślę, że to, co jest takie istotne, co jest takim moim przesłaniem jest dla społeczeństwa, jest po prostu, żeby tej Policji zaufać, zaufać, że działamy skutecznie, działamy bezpiecznie i działamy tak naprawdę rzeczy i dobra. Oczywiście wiadomo, że nie zawsze tą policja postrzega się w sposób pozytywny, bo policja z zasady jest organem, który wystawia mandaty na drodze, co może gdzieś tam budzić takie, że ta policja jest zła i niedobra. Natomiast to wszystko ma na celu jedno – bezpieczeństwo. I to jest najważniejsze od tego policjanta, który wystawia mandaty, od takiego, który będzie to laboratorium likwidował. Myślę, że to jest bardzo istotne, że należy to zrozumieć właśnie w taki sposób. Dziękuję pięknie za rozmowę. Dziękuję bardzo.