Bitwa o Twierdzę Brześć 1941

No i skutkiem tego, żeby zdobyć Twierdzę Brzeską trzeba zdobyć cztery w jakimś zakresie niezależne kompleksy. Nie można z marszu wtargnąć do Cytadeli, trzeba najpierw zaatakować zewnętrzne reduty twierdzy. No i kiedy armia niemiecka oddała Armii Czerwonej w 1941 roku Brześć na małcy porozumień Ribbentrop-Mołotow, No to doszło do bardzo nietypowej sytuacji, której skutki odczuwamy do dzisiaj. No bo my w naszej powszechnej polskiej percepcji wiemy, że Pakt Ribbentrop-Mołotow w swojej tej drugiej zmodernizowanej wersji z końca września 1939 roku mówił, że Niemcy i Rosjanie dzielą Polskę sobie na linii m.in. rzeki Bug i że to, co na wschód od nurtu głównego Bugu jest radzieckie, a to co na zachód jest niemieckie.

Ale jak Rosjanie weszli do Brześcia w 1939 roku, no to Rosjanie stwierdzili, zaraz, zaraz, ale Cytadela, serce twierdzy, leży bezpośrednio nad Bugiem, a co z tak zwaną Wyspą Zachodnią? Co z zachodnimi umocnieniami? Przynajmniej tymi, które są połączone tą fosą z Bugiem. I wymuszono wtedy na Niemcach, że... nie linia Bugu, właściwie nie główny nurt Bugu, tylko właśnie owa fosa Wyspy Zachodniej, to jest główny nurt Bugu i żeby Niemcy oddali ten kawałek na zachodnim brzegu Bugu Rosjanom. I Niemcy się zgodzili i oddali ten kawałek. I po dzień dzisiejszy nie tyle co efekty paktu Ribbentrop-Mołotow, co tej decyzji Komisji Radziecko-Niemieckiej odczuwamy do dziś, bo jak my mamy dziś granicę z Białorusią, to ona zasadniczo na dużym odcinku przebiega rzeczywiście wzdłuż rzeki Bug.

Ale tuż przy Brześciu Białoruś ma taki przyczółek na zachodnim brzegu Bugu. Bo tam jest taki kawałek należący do Białorusi, to jest pamiątka po Wyspie Zachodniej, tam już nie ma żadnej odnogi wodnej, ale Cytadela nie leży bezpośrednio na granicy z Polską, tylko właśnie flankuje ją od zachodu taki zalesiony kompleks należący do Białorusi, a będący pamiątką Paktu Ribbentrop-Mołotów i wydarzeń z 1939 czy z 1941 roku. A jak ważnym węzłem transportowym dla Niemców, którzy ruszali już wtedy na Związek Radziecki, był Brześć? Miasto Brześć, które leży zasadniczo na północ, północny wschód od twierdzy, z mostem kolejowym, z mostem drogowym, było bramą, jedną z kluczowych bram na Białoruś w granicach 1941 roku i dlatego leżało w pasie natarcia zasadniczych sił niemieckich rozwijanych do operacji Barbarossa.