Mentionsy Mentionsy
POP Science
POP Science

Czym naprawdę była Katastrofa Tunguska? - POP Science #112

27.01.2026 ·1 godz 58 min

Katastrofa Tunguska, czyli dziwna eksplozja z 1908 roku o sile jak się szacuje nawet 50 megaton, która zniszczyła 2000 km² tajgi, pozostawiając w epicentrum stojące, okorowane drzewa zamiast krateru. Co tam się naprawdę wydarzyło? Czy mamy solidne dowody, które mogłyby wskazywać na coś bardziej naturalnego niż zjawisko paranormalne? O tym w dzisiejszym POP Science! Zapraszamy!

Hej, hej POP Science maniaku lub POP Science maniaczko! Jeśli nie chcesz przegapić kolejnych odcinków, to koniecznie zajrzyj na naszą stronę astrofaza.pl i zapisz się na darmowy newsletter. Dwa razy w tygodniu otrzymasz podsumowanie tego, co robimy w ramach Astrofazy, a warto, bo dzieje się naprawdę dużo. A teraz już zapraszam na odcinek. Katastrofa Tunguska, no to można powiedzieć temat, który był wałkowany w wielu różnych miejscach. Do dzisiaj tak naprawdę na 100% nie wiemy, co tam się wydarzyło. Są pewne hipotezy, tudzież teorie nawet całe, które dosyć dobrze opisują, co mogło się tam wydarzyć, ale my do dzisiaj nie wiemy, co tam się stało. Czy była to kometa? Planetoida, jakiś meteoryt, czy był to plazmoid, czy był to Nikola Tesla, który testował swoją śmiercionośną broń, bo i takie się pojawiały różnego rodzaju hipotezy.

No wiadomo, że nasze wspomnienia Nie są już takie barwne, znaczy barwne to nie są zawsze, ale nie są takie zgodne z rzeczywistością po jakimś tam upływie czasu. No i po prostu wspomnienia na figle potrafią płatać. Natomiast to też tutaj warto wiedzieć, że cała sprawa wydarzyła się w 1908 roku. Dopiero przecież kawał czasu później te pierwsze wyprawy Leonida Kulika, które tam pojechały, żeby szukać tak naprawdę pozostałości po tym, POP Science 112.

Dlaczego ta data pada? A we wszystkich materiałach jest napisane, że było to 30 czerwca, no bo używano na terenie ówczesnej Rosji, używano starego kalendarza. Dla mnie to była niezwykła sprawa i od razu, może to nie jest POP, to nie jest POP, tutaj mam zaznaczony fragment. Marek Żbik, którego miałem okazję poznać, On napisał też o budowie planet taką książeczkę. W latach właśnie osiemdziesiątych on był dosyć aktywnym planetologiem, że tak powiem. Zajmował się meteorytami, zajmował się ich składem, budową

POP Science 112. Sprawdzać, tak? Pasować do siebie te elementy układanki. Dlaczego nie ma materiału, który pozostał? No bo wyparował po prostu, tak? W momencie, kiedy wyparowywał, wyzwoliła się właśnie ta energia, która dokonała tego zniszczenia. Ten kształt, te druty telegraficzne, o których wspominałeś, też pasowałyby właśnie do takiego scenariusza, gdzie na wysokości około 10 km, bo wtedy najlepiej to pasuje, doszłoby do tej potężnej eksplozji. Wtedy ta energia właśnie takim dzwonem rozchodząc się, oszczędziłaby to, co jest wewnątrz, pod tym miejscem uderzenia.

Kolejne ekspedycje zaczęły się tam pojawiać. Naukowcy też zaczęli metodę naukową robić. Zaczęto na przykład wydobywać te rdzenie takie, tej gleby, która tam się znajduje i szukać tego, o czym mówiłeś, czyli właśnie tych metalicznych kuleczek. No bo wtedy już byliśmy świadomi, Że temu upadkowi jakiegoś meteorytu towarzyszyć będą właśnie te takie małe metaliczne kuleczki, które są dość powszechne, tak jak mówiłeś w którymś odcinku POP Science, że wystarczy zrobić eksperyment, sitko wsadzić sobie gdzieś tam w rynnę i będziesz w stanie zbierać po prostu takie elementy. Chondrule to są składniki meteorytów żelaznych. Te małe kuleczki, one związane są z tym, że wciąż do atmosfery wlatuje materiał meteorytowy.

No właśnie, no właśnie. Przechodzimy teraz do czego? Może spopujmy z czymś w międzyczasie? Możemy tak, możemy spopować. Bo zaraz przejdziemy do tych fantastycznych różnych rozwiązań. Też przejdziemy, tak, też przejdziemy. Natomiast jeśli chodzi o POP, to jazoczne oczywiście od Lema. Bo to musi tu powstać. Musi. Muszą się pojawić astronauci. Pierwsza powieść mistrza astronauci. Ona się w dwóch tomach ukazała wcześniej. No i jest to o wyprawie na Wenus. No i jak się ma to wszystko ze zdarzeniem tunguskim? Otóż u Lema Katastrofa Tunguska to był pojazd Wenusian, który rozbił się nad syberyjską tajgą.

To było jeszcze, warto też powiedzieć, przed tym jak poznaliśmy Wenus z sondami i dowiedzieliśmy się, że życie to tam najwyżej jako mikroby może jakieś występować, ale nie takie jak myślimy. Dzisiaj astronauci może wykonaliby kilka kroków, no chyba, że byliby naprawdę w jakichś, nie wiadomo jak, POP Science 112. Bo oni jakieś ślady obcych, czy coś takiego, czy coś tam na tych planetach coś jest i ktoś wylądował i szedł, i szedł...

Takie płytkie złoża metanu związanego jakby z procesami gnilnymi, z procesami przetwarzania tam tej biomasy. One są, ale rzeczywiście tutaj musiałaby być to bardzo gęsta i bardzo duża jakby objętość tego gazu, żeby w momencie zapłonu... No i nie wyobrażam sobie, że nie powstałoby wtedy jakaś naturalna kaldera, nie wiem, cokolwiek. Plus wiesz, no to zobacz, tu chodzi o gęstość też pewną, nie? Tego ośrodka. Żeby to było takie wybuchowe, no to musiałoby tam ciśnienie zadziałać też, nie? A mamy do czynienia z bardzo luźnym terenem, jakby nie patrzeć. Więc raczej by tu mogło dojść do jakiegoś zapłonu, co często się spotyka na takich właśnie POP Science 112.

Tysięcy kilometrów kwadratowych. Tak, 2160. Tak, żeby być precyzyjnym. Więc możemy raczej z całą pewnością odrzucić akurat tę układankę jaką jest gaz bagienny w tym przypadku, więc nie jest to odpowiedź. Może jest jakieś bractwo gazu bagiennego, które za każdym razem jak jest jakieś dziwne zjawisko to próbują tłumaczyć to gazem bagiennym. POP Science. Obrady jakiejś najwyższej rady Bractwa Gazowego. Jest taka scena w ekranizacji BGB, w ekranizacji Ogniem i Mieczem, gdzie ta szlachta taka niesforna, tak, tak, dziecina pierzyna, tak, gdzie oni we wroga palą, ale nie z armat, tylko stoją wypięci na armatach, napięci z własnego arsenału.

Ale mimo wszystko reszta się zgadza, tak? Więc znowu mamy tą średnią wypadkową, która gdzieś tam została wyciągnięta z tych wspomnień ludzi, bo to były wspomnienia, bo to kilkanaście lat, chyba 12 czy 13 lat po tym całym wydarzeniu były te pierwsze tak naprawdę spisywane POP Science 112. Zgadza się i pokrywa z tym, co z tej wypadkowej tych właśnie doniesień gdzieś tam było też wytypowane i wypisane, nie?

Z pewnymi opowieściami w mitologii nordyckiej, które mówiły o tym, że Słońce spadło na Ziemię. Czyli Thor może jednak być prawdziwy. I tam leży jego młot. Tam leży młot Thora. Oczywiście nikt nie podniesie, bo tylko Thor może podnieść młot Thora. Chyba, że pan, ten, Thora Naga. Siostra Thora może jeszcze powiedzieć. Dobra, POP. Wow. Słuchaj, to jest, to jest płyta, która pojawiła się. Wygląda, wiesz, to jest połączenie. Wygląda jak ta sfera kulista, którą się znajduje ten pyłek taki meteorytowy. Tak, jak taka sferula czy coś takiego. Płyta The World Under Unsun.

Tą Astrę czy co? Żeby co? Żeby nie mogli ludzie oglądać tureckich telenowel? Ci wszyscy, którzy mają te anteny wycelowane w te tureckie telenowele? Ach, szlag by to trafił, nie wiem co zrobi ta bohaterka. Wiesz co, w tych tureckich telenowelach to zawsze jest tak, że jak o kimś mowa jest, to ta osoba podsłuchuje za drzwiami. Ale wtedy, słuchaj, o i to jest jakby kolejna rzecz, którą możemy tutaj zrobić, że... Ale w rajtuzach. W rajtuzach, właśnie w okolicach, w okolicach tego, tej daty, że będziemy takie ogólnoglobalne tańce w rajtuzach. I wiesz co, i wtedy ta POP Science będzie leciała w ten sposób i nagle tak zawróci.

Pokazano wszystkie 12 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.