Mentionsy Mentionsy
MOC HISTORII
MOC HISTORII

Stanisław Staszic cz. 1

02.01.2026 ·28 min 43 s

Urodził się 450 km od Kielc, ale związał się z regionem świętokrzyskim, który to jemu zawdzięcza ogromny rozwój gospodarczy. Był inicjatorem rozbudowy Staropolskiego Okręgu Przemysłowego, powołał Generalną Dyrekcję Górniczą w Kielcach, był także współtwórcą Szkoły Akademiczno-Górniczej w Kielcach. Sejm ogłosił rok 2026 jego rokiem. Stanisław Staszic jest bohaterem kolejnego programu na który zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.

Z Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach i Robert Szumielewicz. Skoro mówimy staropolskie, to myślę, że odda to doskonale klimat tej postaci, o której dziś będziemy mówić, bo to wielki mąż stanu, który położył duże zasługi pod rozwój nie tylko naszego kraju, ale przede wszystkim także regionu świętokrzyskiego, a o kim mowa może się Państwo domyślam, a jak nie to Cezary już Państwu powie. Mowa o człowieku, który ma swój cały rok, rok 2026, decyzją sejmu i to była taka jednomyślna decyzja. Żadna osoba spośród posłanek czy posłów nie powiedziała nie, nawet się nie wstrzymała. Tylko wszyscy zgodnie uznali, że rok 2026 powinien być rokiem Stanisława Staszica, ponieważ akurat przypada 200. rocznica jego śmierci.

Stanisław Staszic cz. 2. Ale współdziałają z tymi dwiema tak ważne instytucje jak kieleckie uczelnie, w tym Uniwersytet Jana Kochanowskiego i Politechnika Świętokrzyska, ale także np. Archiwum Państwowe, Ośrodek Myśli Patriotycznej i Obywatelskiej, Oddział Świętokrzyski PPTK. Więc tych różnych środowisk, które są zainteresowane popularyzacją postaci Stanisława Staszica mamy w naszym regionie bardzo dużo.

A po powrocie do kraju został wychowawcą synów byłego kanclerza wielkiego koronnego Andrzeja Zamoyskiego. I podczas opieki nad tymi synami, zresztą później doszło do takiego rozdźwięku, ponieważ po śmierci kanclerza Staszic współdziałał z wdową, ale trochę okazało się, że jego ci dotychczasowi wychowankowie mają inne spojrzenie na wiele spraw. Stanisław Staszic cz. 2. Ale właśnie podczas tego okresu, kiedy się zajmował wychowywaniem synów kanclerza, uzyskał doktorat Obojga Praw Akademii Zamojskiej i napisał dwa takie bardzo ważne dzieła o charakterze politycznym, czyli uwagi nad życiem Jana Zamojskiego.

Zresztą na marginesie możemy powiedzieć, że to ciągle jest wielki problem naukowy. Różni badacze wiemy, że gołoborza powstały w okresie peryglacjalnym, czyli w okresie związanym z lodowcami. I kiedy odbywają się różnego rodzaju konferencje poświęcone właśnie temu okresowi, to nieustannie zadaję pytania najważniejszym badaczom, którzy zajmują się z lodowoceniami. W jaki sposób mogły powstać gołoborza? Jaka jest ich geneza? I badacze najczęściej odpowiadają, wie pan, to nie jest takie proste. Więc dla nas to nie jest takie proste, a co mówić, kiedy wspominamy czas sprzed tylu dziesiątków lat. I to po pierwsze, a po drugie oczywiście żużle, żużle dymarkowe. To jest pierwsza informacja o dymarkach, oczywiście w kontekście jeszcze nierozpoznanym.

Pokazano wszystkie 4 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.