ED GEIN – RZEŹNIK Z PLAINFIELD
ED GEIN – CZŁOWIEK, KTÓRY ZAMIENIŁ LUDZKIE CIAŁA W PRZEDMIOTY CODZIENNEGO UŻYTKUNa pierwszy rzut oka był tylko cichym, niepozornym farmerem z Wisconsin. Samotnikiem, którego sąsiedzi uważali za dziwaka, ale nikogo szczególnie się nie bali. Nikt nie przypuszczał, co naprawdę kryje się za drzwiami jego zaniedbanej farmy.W listopadzie 1957 roku policja weszła do domu Eda Geina. To, co tam odkryto, wykraczało poza granice ludzkiej wyobraźni. Przedmioty wykonane z ludzkiej skóry, makabryczne trofea i ślady obsesji, która przez lata rozwijała się w ukryciu.Kim naprawdę był człowiek, który stał się inspiracją dla takich filmowych postaci jak Norman Bates, Leatherface czy Buffalo Bill?Co wydarzyło się na farmie w Plainfield? Jaką rolę w jego życiu odegrała matka? I dlaczego historia Eda Geina do dziś pozostaje jedną z najbardziej niepokojących kart amerykańskiej kryminalistyki?W tym odcinku Kripszoł – Z Archiwum Mroku zaglądamy do świata, w którym granica między makabryczną obsesją a rzeczywistością praktycznie przestała istnieć.🎧 Załóż słuchawki. Otwórz akta. Poznaj historię Eda Geina.Nie wszystko, co przeraża, powstało w Hollywood.
Nazywa się Edward Gein. Dziwak. Uczynny kawaler z sąsiedztwa. Człowiek, który przypilnuje dzieci i pomoże w załadunku drewna za parę centów. Sąsiedzi nie wiedzą jednak, że w dłoniach tego niepozornego człowieka uścisk łopaty przestał służyć do pracy na roli. Nie wiedzą, że gdy nad Plainfield zapada czarna wiejska noc, Ed nie kładzie się spać. Stoi w progu zamkniętych na klucz pokojów zmarłej matki, wsłuchując się w szum własnego skrzywionego oddechu. A potem wychodzi w mrok, wolnym, metodycznym krokiem kierując się tam, gdzie ziemia jest jeszcze świeża i miękka. Witajcie w progu domu, który zainspirował najgorsze koszmary. Otwieramy drzwi do świata Eda Geina, miejsca, w którym granica między człowiekiem a rzeźnickim surowcem została zatarta na zawsze.
Żeby pojąć, jak w głowie niepozornego człowieka wyrósł ten mroczny, odkształcony świat, trzeba cofnąć się do samego korzenia. Edward Gein dorastał w cieniu kobiety, która nie znosiła sprzeciwu. Augusta Gein była postacią posępną, wykutą z twardego religijnego fanatyzmu. Ojciec Eda, George, złamany życiem alkoholik bez własnego głosu, stanowił w tym domu jedynie bezbarwne tło. To Augusta dyktowała warunki. Meblowała umysły swoich dwóch synów i decydowała o każdym ich oddechu. By utrzymać chłopców w całkowitej uległości, rodzina przeniosła się na odludne gospodarstwo pod Plainfield. Izolacja była szczelna i celowa. Dla Augusty świat zewnętrzny poza płotem ich fermy nie był po prostu obcy.
Mijały lata, a więzienie bez krat stawało się coraz ciaśniejsze. Henry, starszy z chłopców, z wiekiem zaczął dostrzegać chory wymiar tej relacji. Próbował stawiać opór, podważać absurdalne zakazy matki i głośno krytykować jej ślepą dominację. Ed reagował na to przerażeniem. Dla niego jakakolwiek krytyka Augusty była zbrodnią przeciwko absolutowi. W 1944 roku na farmie dochodzi do tragedii. W niewyjaśnionych okolicznościach gaśnie życie Henry'ego. Oficjalnie zginął w pomieniach podczas kontrolowanego wypalania traw na podwórzu. Jednak śledczy, którzy przybyli na miejsce, zastali zastanawiający widok. Ciało brata Eda leżało nienaruszone przez ogień z wyraźnymi śladami obrażeń w okolicach głowy.
Nikt jednak nie drążył tematu. Sprawę szybko umorzono, kwalifikując ją jako tragiczny wypadek. Ed został sam z matką. Tylko on i ona. Odcięci od świata w drewnianej chacie na skraju Plainfield. Ale ten chory raj nie trwał długo. Rok później, po serii udarów, Augusta umiera. Gdy ciało matki spoczęło pod zimną ziemią wiejskiego cmentarza, świat 39-letniego Eda pękł na pół. Zniknął jedyny punkt odniesienia, jedyny sens jego egzystencji. Pozostała po niej tylko obezwładniająca, wyciskająca łzy z oczu samotność. I głęboka, wynaturzona pustka, którą Ed musiał czymś wypełnić, by zupełnie nie postradać zmysłów.
W knajpie została tylko wielka kałuża krwi na podłodze i ciągnący się do drzwi krwawy ślad. Kiedy sąsiedzi i miejscowy szeryf zaczęli zachodzić w głowę, co stało się z Mary, Ed zażartował w sklepie. Nie szukajcie jej, leży u mnie w domu. Dorośli śmiali się z tego odcinka, biorąc to za kolejny dziwaczny żart niegroźnego sąsiada. Nikt nie przypuszczał, że ten szary człowieczek mówi czystą, nagą prawdę. Przez kolejne trzy lata głowa Mary Hogan wisiała we worku w jego kanciapie, a jej skóra stała się częścią domowego wyposażenia. Minęły trzy lata. Gospodarstwo Geina tonęło w coraz głębszym syfie i potwornym fetorze, którego żaden z sąsiadów nie potrafił jednoznacznie zidentyfikować.
Dnie płynęły bez zmian, aż wreszcie w listopadzie 1957 roku w głowie Eda odezwał się ten sam głód. 16 listopada 1957 roku, w chłodny poranek przed świętem Dzień Czynienia, Ed zjawił się w sklepie żelaznym w centrum Plainfield. Za ladą stała 58-letnia Berenice Worden. Znana w mieście, surowa kobieta, która samotnie prowadziła interes. Znała Eda od lat. Nie czuła przed nim cienia lęku, gdy ten zapytał o cenę płynu do chłodnic. Kiedy Berenice odwróciła się, by sięgnąć po towar i zapisać transakcję w księdze, Ed sięgnął po stojący w kącie karabin kalibru .22. Jeden głuchy strzał rozdarł ciszę sklepu. Kobieta padła na posadzkę bez jęku.
Ed nie śpieszył się. Zablokował drzwi od środka, zapakował ciało Berenice na tył ciężarówki należącej do jej syna i odjechał w stronę swojego pustkowia. W sklepie pozostała otwarta kasa oraz rachunek za zakupiony wcześniej płyn do chłodnic, który wkrótce naprowadził śledczych na nazwisko Geina. Nie wiedział jednak, że poprawność, z jaką opisywał swoje małe rachunki, stanie się jego pętlą na szyję. Syn Berenice, Frank Worden, który był jednocześnie zastępcą szeryfa, po powrocie do sklepu zastał pustą ladę, plamę krwi na podłodze i ostatni rachunek wystawiony na jedno konkretne nazwisko. Gdy wieczorem 16 listopada 1957 roku szeryf wraz z zastępcami podjechali pod odosobnione gospodarstwo Geina, w oknach chaty nie świeciło żadne światło.
To była Berenice Worden. Jej serce leżało w misce na kuchence, a głowa z wkręconymi w uszy haczykami czekała na obróbkę w kącie pokoju. Stukot policyjnych butów na powleczonej brudem podłodze prowadził w głąb domu do kolejnych pomieszczeń. Z każdym krokiem latarki wydobywały z mroku zbrodnię, która przekraczała ludzką wyobraźnię. Ludzkie czaszki rozsiane po pokoju, z których część służyła jako miski na zupę i popielniczki. Krzesła obite świeżą, wygrabowaną ludzką skórą. Pas uszyty z kobiecych sutków. Pudełko na buty, w którym Gein trzymał dziewięć zasuszonych w soli, żeńskich narządów rodnych.
Maski ze skóry zdjętej z twarzy zmarłych kobiet, z zachowanymi włosami, wiszące na ścianach niczym makabryczna kolekcja portretów. Kostium wykonane z ludzkiej skóry, obejmujący rodzaj kamizelki lub torsu oraz spodnie uszyte ze skóry nóg. Szeryf Plainfield, człowiek twardy, nawykły do surowego wiejskiego życia, wyszedł na podwórze i zwymiotował na zimną ziemię. Świat po raz pierwszy dowiedział się, co kryło się na skraju zapomnianego przez boga miasteczka. W momencie, gdy informacja o znalezisku w gospodarstwie Geina rozeszła się po Plainfield, senne dotąd miasteczko zalała fala niedowierzenia i paniki. Sąsiedzi, którzy jeszcze dzień wcześniej mijali Eda na ulicy, pożyczali mu narzędzia czy powierzali pod opiekę własne dzieci, odpychali od siebie myśl, że cichy kawaler był architektem tego koszmaru.
Gein przesłuchiwany był w lokalnym komisariacie. Podczas pierwszych godzin przesłuchań nie okazywał ani agresji, ani skruchy. Zachowywał nienaturalny, wręcz dziecięcy spokój. Siedział na drewnianym krześle z lekko spuszczoną głową, uśmiechając się bezradnie pod nosem i odpowiadając na pytania śledczych cichym, lekko piskliwym głosem. Gdy śledczy stawiali przed nim kolejne dowody – zdjęcia ludzkich masek, wypreparowanych narządów czy szczątków Berenice Worden, Ed nie zaprzeczał. Przyznał się do zabójstwa Bernice Worden oraz Mary Hogan. Z całkowitą prostotą opisywał, jak wyciągał z cmentarza ciała zmarłych kobiet, twierdząc, że działał w stanie swoistego transu. Utrzymywał, że od czasu śmierci matki słyszał głosy i odczuwał przymus gromadzenia szczątków, by odbudować jej obecność w domu.
Badający go patolodzy i lekarze medycyny sądowej spędzili w gospodarstwie wiele dni. Metodycznie katalogowali każdy odnaleziony fragment ludzkiego ciała. W toku ekspertyz ustalono, że szczątki odnalezione na farmie należały łącznie do co najmniej piętnastu różnych kobiet. Zdecydowana większość z nich pochodziła z nocnych ekshumacji na okolicznych cmentarzach w Plainfield i okolicach. Po zatrzymaniu w listopadzie 1957 roku, Gein nie trafił jednak do więzienia, w którym miałby oczekiwać na proces. Jego obrońca podniósł kwestię niepoczytalności, dlatego sąd skierował go na obserwację psychiatryczną do Central State Hospital w Łopun. Przez kolejne tygodnie lekarze analizowali jego stan psychiczny, a ich wnioski nie pozostawiały większych wątpliwości.
U Geina rozpoznano przewlekłą schizofrenię. 6 stycznia 1958 roku sąd uznał go za niezdolnego do stanięcia przed wymiarem sprawiedliwości i zarządził jego bezterminowe umieszczenie w szpitalu psychiatrycznym. W ten sposób Ed uniknął wówczas procesu i na kolejne 10 lat zniknął za murami placówki w Łopn. Nie oznaczało to jednak końca sprawy. Gein pozostawał pod opieką psychiatrów, a jego stan był regularnie oceniany. Przez lata nie wrócił do normalnego życia ani nie odzyskał wolności. Dopiero w styczniu 1968 roku lekarze uznali, że jego stan psychiczny pozwala mu zrozumieć postępowanie sądowe i uczestniczyć we własnej obronie. Po dekadzie od aresztowania Edward Gein miał wreszcie stanąć przed sądem.
W listopadzie 1968 roku, 11 lat po makabrycznym odkryciu w gospodarstwie pod Plainfield, sprawa Edwarda Geina ponownie trafiła na wokandę. Tym razem miał wreszcie stanąć przed sądem w Łotoma, w hrabstwie Wooshara. Gdy Edward Gein zasiadł na ławie oskarżonych, prokuratura odczytała akt oskarżenia w sprawie morderstwa pierwszego stopnia Berenice Worden. Ale na sali nie było czuć satysfakcji z wymierzanego prawa. Była tylko obezwładniająca, cmentarna konsternacja. Przed sędzią nie stał demon z pistoletem, ale zgarbiony, drobny człowiek w obwisłym garniturze, który dłonie trzymał grzecznie na kolanach i spoglądał na zgromadzonych z beznamiętnym, lekko zawstydzonym uśmiechem. Skala makabry odkrytej w Plainfield wykraczała jednak daleko poza ramy klasycznego kodeksu karnego.
Mając przed sobą człowieka, który z całkowitą naturalnością opowiadał o wyciąganiu ciał i krawiectwie ze skóry, sędzia nie miał wyboru. Zarządził natychmiastowe wstrzymanie procedury i skierował Geina na szczegółową, bezkompromisową obserwację psychiatryczną. Do pracy przystąpił zespół najwybitniejszych biegłych. Tygodnie spędzone z Edem w sterylnym, nienaturalnie białym gmachu szpitala stanowego przyniosły przerażający obraz destrukcji ludzkiego umysłu. Psychiatrzy nie wyciągali z niego informacji siłą. Gein opowiadał o swoich zbrodniach z przerażającą prostotą, nie rozumiejąc, dlaczego jego czynom przypisuje się zło. Biegli krok po kroku, demontowali strukturę jego obłędu, docierając do fundamentów wzniesionych jeszcze w dzieciństwie przez chory fanatyzm matki.
Wnioski psychiatryczne wskazywały na schizofrenię o charakterze przewlekłym. W raporcie biegli zapisali bezogródkowo. W momencie popełniania zarzucanych mu czynów, Gein był całkowicie pozbawiony zdolności odróżniania dobra od zła. Jego poczucie rzeczywistości nie istniało. Żył w alternatywnym, urojeniowym świecie, gdzie głosy w głowie, wizje i nakazy zmarłej Augusty miały wyższy priorytet niż prawa moralne czy państwowe. Dla Eda anatomia i zbezczeszczone zwłoki nie były atakiem na godność zmarłych. Były surowcem do ocalenia własnej tożsamości. W obliczu tak porażającej opinii medycznej machina sprawiedliwości musiała ulec paraliżowi. Sąd oficjalnie uznał Geina za niezdolnego do odpowiadania przed wymiarem sprawiedliwości.
Proces zawieszono bezterminowo, a oskarżony zamiast do celi śmierci został przetransportowany do zamkniętego zakładu psychiatrii sądowej Central State Hospital w Wapham, w stanie Wisconsin. Miejsca o wysokim murze, gdzie obłęd miał być trzymany w chemicznym i fizycznym kagańcu. Drugi akt tego prawnego dramatu odbył się bez błysku fleszy i bez udziału ławy przysięgłych. W cichej, niemal pustej sali sądowej sędzia Robert H. Golmar wysłuchał odczytanych powtórnie dowodów. Proces był surowy, pozbawiony emocji i miał charakter czysto formalny. Po krótkiej naradzie sędzia wydał oficjalnie wyrok. Edward Gein jest winny zamordowania Bernice Worden. Jednak w tym samym zdaniu sędzia zastosował klauzulę o prawnej niepoczytalności w chwili popełnienia zbrodni.
Zamiast wyroku więzienia, Gein został ponownie skierowany do bezterminowego pobytu w zakładzie zamkniętym dla obłąkanych. Prawo dokonało formalności, ale sprawiedliwość pozostała bezradna. Dla człowieka, którego ciało żyło w szpitalu, a umysł utknął na zawsze w mrocznych pokojach gospodarstwa pod Plainfield, wyrok sądu nie miał już najmniejszego znaczenia. Gdy Ed Gein został na stałe odizolowany za wysokimi, ponurymi murami zakładu psychiatrycznego, samo Plainfield nie mogło zaznać spokoju. Dom na odludziu, w którym skumulowało się całe to nienarodzone piekło, z dnia na dzień stał się makabryczną mekką dla tysięcy gapiów, poszukiwaczy taniej sensacji i turystów makabry, którzy zjeżdżali się z całej Ameryki.
Strażacy, którzy pojawili się na miejscu, nie śpieszyli się jednak z gaszeniem ognia. Ich węże niemal nie drgnęły, a strumienie wody ledwo muskane były w stronę zajętych płomieniami ścian. Nikt nie próbował ratować tego budynku. Oficjalnych przyczyn pożaru nigdy nie udało się ustalić. Śledztwo utknęło w martwym punkcie, ale mieszkańcy Plainfield doskonale wiedzieli, co się stało. W powietrzu unosiło się milczące wspólne porozumienie. Lokalna społeczność własnymi rękami dokonała samosądu ogniowego, paląc dom do fundamentów, by raz na zawsze wymazać ten wrzut z powierzchni ziemi i odzyskać spokój. Kiedy po pewnym czasie jeden z pracowników szpitala poinformował Eda o całkowitym spaleniu jego rodzinnego gospodarstwa, reakcja Geina zaskoczyła wszystkich.
Zostaje ciężar pytania, na które żaden biegły sądowy ani żaden psychiatra nie potrafią dać satysfakcjonującej odpowiedzi. Ed Gein nie był mrocznym, charyzmatycznym potworem z hollywoodzkich scenariuszy. Nie miał za sobą armii wyznawców, nie kierował się polityczną ideologią ani chciwością. Był małym, cichym, skrajnie zniszczonym człowiekiem, którego psychika została metodycznie uformowana w żelaznym, toksycznym uścisku religijnego terroru i bezwzględnej izolacji. Wystarczyło zamknąć drzwi przed światem, odciąć dopływ jakiegokolwiek tlenu z zewnątrz i pozwolić, Gdy chora, pielęgnowana przez lata obsesja zżarła resztki jakichkolwiek ludzkich hamulców. W tym wszystkim najbystrzejsi obserwatorzy ludzkiej natury zauważają coś jeszcze bardziej przerażającego.
Prawdziwy lęk nie rodzi się bowiem w momencie, gdy patrzymy na ludzką czaszkę przerobioną na popielniczkę czy abażur z wygarbowanej skóry. Prawdziwy, paraliżujący chłód spływa po kręgosłupie wtedy, gdy uświadamiamy sobie, Jak niewiele potrzeba, by normalnie wyglądający człowiek z sąsiedztwa, ten sam, który pomoże przenieść ciężką skrzynkę, uśmiechnie się bezradnie na trotuarze i grzecznie uchyli czapki, przekroczył granicę, z której nie ma już absolutnie żadnego powrotu. Społeczeństwo woli wierzyć w potwory o twarzach bestii, bo przed nimi łatwo się schować. Łatwo postawić płot, zamknąć okno na cztery spusty i udawać, że zło rodzi się w odległych, skażonych miejscach. Ale przypadek Eda Geina boleśnie obnaża tę iluzję.
Pokazano wszystkie 20 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Podróż do Plainfield, gdzie opowiada się o Edzie Geinie, dziwaku z odludzi, który zaczął zbierać szczątki zmarłych kobiet.
Opisanie wczesnej wczesnej przeszłości Eda, jego relacji z matką i powodów, które prowadziły do jego postępowania.
Opis zbrodni Eda Geina, jego metody i motywacja, a także odkrycie jego tajemnic na farmie.
Opis procesu Eda Geina, wyroku i jego karcerne okresy, a także jego sytuacja po latach.
Podsumowanie i prośba o komentarze oraz subskrypcja.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
ED GEIN – CZŁOWIEK, KTÓRY ZAMIENIŁ LUDZKIE CIAŁA W PRZEDMIOTY CODZIENNEGO UŻYTKU
Na pierwszy rzut oka był tylko cichym, niepozornym farmerem z Wisconsin. Samotnikiem, którego sąsiedzi uważali za dziwaka, ale nikogo szczególnie się nie bali. Nikt nie przypuszczał, co naprawdę kryje się za drzwiami jego zaniedbanej farmy.
W listopadzie 1957 roku policja weszła do domu Eda Geina. To, co tam odkryto, wykraczało poza granice ludzkiej wyobraźni. Przedmioty wykonane z ludzkiej skóry, makabryczne trofea i ślady obsesji, która przez lata rozwijała się w ukryciu.
Kim naprawdę był człowiek, który stał się inspiracją dla takich filmowych postaci jak Norman Bates, Leatherface czy Buffalo Bill?
Co wydarzyło się na farmie w Plainfield? Jaką rolę w jego życiu odegrała matka? I dlaczego historia Eda Geina do dziś pozostaje jedną z najbardziej niepokojących kart amerykańskiej kryminalistyki?
W tym odcinku Kripszoł – Z Archiwum Mroku zaglądamy do świata, w którym granica między makabryczną obsesją a rzeczywistością praktycznie przestała istnieć.
🎧 Załóż słuchawki. Otwórz akta. Poznaj historię Eda Geina.
Nie wszystko, co przeraża, powstało w Hollywood.