Mentionsy Mentionsy
Kreatura
Kreatura

Jacek Mikulski (Mój Loch)

27.10.2022 ·1 godz 1 min · 8 rozdziałów · 1 sponsor

Jacek improwizuje z Impami, prowadzi RPG-owy kanał Mój Loch i opowiada o kosmosie w Planetarium Centrum Nauki Kopernik. W tym odcinku rozmawiamy o tym, jak przeplatają się światy impro i gier fabularnych, czy wiedza o kosmosie przekłada się na granie science-fiction i dlaczego warto wiedzieć, na co patrzymy, podnosząc oczy ku nocnemu niebu.Kreaturę możecie już wspierać w serwisie Patronite: https://patronite.pl/kreatura/

0:10 · Wprowadzenie i RPGi 7

Porozmawiamy sobie o tym, jak wykorzystać swoje umiejętności improwizatorskie w RPGach, o tym, co RPGi mogą dać improwizatorom, w jakich miejscach dają im swobodę, a w jakich narzucają pewne ograniczenia. A poza tym porozmawiamy o kosmosie, bo Jacek pracuje w Centrum Nauki Kopernika, dokładniej w jego planetarium. I polecam się tam wybrać i posłuchać, jak opowiada o gwiazd w zbiorach. A pod koniec naszej rozmowy włączamy jeszcze filozofię, którą Jacek studiował. Dodamy szczyptę religii i fizyki kwantowej. I konkludując te wszystkie tematy, dojdziemy do tego, co jest dla nas indywidualnie najważniejsze w opowiadaniu historii. Zanim przejdziemy do rozmowy, chciałabym dodać, że jeśli macie ochotę, możecie już wspierać Kreaturę i moją twórczość na Patronite i dziękuję bardzo tym osobom, które już się na to zdecydowały.

Znajdziecie mnie pod linkiem patronite.pl łamany na Kreatura, więc zachęcam. A teraz przed wami Jacek Mikulski. Jacek, bardzo się cieszę, że znalazłeś dla mnie czas, żebyśmy sobie dzisiaj porozmawiali przed naszą sesją. Chcesz się przywitać? Dzień dobry, nazywam się Jacek. I pomyślałam sobie, że fajnie byłoby sobie pogadać trochę i o impro, i o RPG-ach, i trochę o kosmosie. Akurat się widzimy teraz tak, bo nie widzicie tego, co my widzimy, siedzimy sobie przy stole RPG-owym, gdzie już są różne kości, jest nie ta gra, w którą będziemy grać, bo to jest Warhammer, ale gramy w Zew Cthulhu, o którym też na pewno zaraz Wam opowiemy, bo Jacek się zajmuje w dużej mierze RPG-ami, polecam jak zwykle subskrybować jego kanał Mój Loch.

Jacek, czy mógłbyś powiedzieć tak w skrócie, bo to jest coś, na czym się złapałam na doli, kiedy zapowiadałam Wasz występ inspirowany RPGami, że mi zdepciu, z którym prowadziłam, powiedział, Gosia, to może powiedz w dwóch zdaniach, czym są RPGi. Widowni, która może nie wiedzieć. I ja mam takie, okej, dobra, gram w jednego. Co mogę wywnioskować? To jakbyś miał powiedzieć ludziom, którzy właśnie nie wiedzą, o czym my teraz rozmawiamy, czym są RPGi. No nie jest to bardzo łatwe zadanie, żeby to tak zdefiniować króciutko. Ja chyba jak tłumaczę komuś czym są RPGi, to wtedy mówię, że to jest pewnego rodzaju gra w opowiadanie historii, która ma dużo, dużo bardzo wspólnego z teatrem, ale też z grami planszowymi.

Ale generalnie chodzi o to, że zbiera się grupa osób, jedna osoba zaczyna tworzyć świat i opowiadać jak ten świat wygląda, a pozostałe wcielają się w bohaterów, którzy po tym świecie sobie chodzą, Wchodzą z tym światem w interakcje z różnymi bohaterami, którzy tam się pojawiają. A więc taka bardzo interaktywna historia, którą sobie razem tworzymy. O, bardzo ładnie. Co było pierwsze? Wydaje mi się, że RPGi, co? Bo chyba wy wszyscy z impami graliście w RPGi od wieków? Czy najpierw było impro? To jest trudne pytanie. O Jezu, same trudne pytania mam dla ciebie. No tak, tak, tak, bo muszę jakoś to zrekonstruować, to chyba dobrze, to właśnie powinno się zdawać. Nie, trudne dlatego, bo człowiek musi sięgnąć do jakichś zasobów w pamięci i powyciągać stare szuflady ze starymi wspomnieniami.

RPGi u mnie się zaczynają bardzo wcześnie, jestem jeszcze w podstawówce, jestem na koloniach w Poroninie i idziemy sobie na wycieczkę po górę. Jacek Mikulski Mój Loch I w gimnazjum, bo to nie było cool granie w RPGi, a więc miałem kilka takich przygód, że chciałem wrócić i dopiero w teatrze, jak byliśmy razem, byliśmy razem w Teatrze Amatorskim z Juliuszem i Jerzym i w tym teatrze właśnie

W trakcie prób, jak czekaliśmy na wejście na scenę, to zaczęliśmy się zgadywać. No i wtedy zrobiliśmy taką mega wielką kampanię dwuletnią w Dungeons & Dragons. I bardzo dobrze się przy tym bawiliśmy i te RPGi już jakoś z nami cały czas się trzymały. I było myślę, że i jedno i drugie. I teatr, i RPGi. I to jakoś ze sobą tam powiedzmy funkcjonowało i pewnie nawzajem się wspierało i inspirowało. To ciekawe co mówisz i się zastanawiam, co można wziąć z RPGów do impro albo w drugą stronę, albo w ogóle do teatru, tak jak mówisz, bo to niekoniecznie musi być improwizowane, no ale grane, tak? Jasne. Są na pewno takie dosyć ciekawe różnice, na przykład jedną różnicą, ale to też sprawia, że nasza grupa, czyli Impy, tam gdzie gram ja, Juliusz i Jerzy, niektóre rzeczy, mam wrażenie, robimy inaczej od pozostałych improwizatorów.

Jak ktoś za bardzo forsuje sukces swojej postaci, nie? Ale z drugiej strony, moim zdaniem to jest takie napięcie pomiędzy tym, żebyś kibicował swojemu bohaterowi i bardzo mocno o niego walczył, ale też wyczuwał, kiedy on w historii powinien przegrywać. I myślę, że RPGi uczą tego podejścia, żeby mega kibicować swojemu bohaterowi, żeby robić wszystko, żeby on był na samym szczycie. A impro uczy tego właśnie, żeby bohater służył historii. Ja bym powiedział właśnie, że jedno uczy bardziej jednego, drugie uczy bardziej drugiego i bardziej rozwija dany nawyk, ale i jedno i drugie jest wartościowe w jednej i w drugiej dziedzinie. Super, nie myślałam tak o tym. Kojarzy mi się to też z filmami i ze scenopisarstwem, że w impro czasami brakuje tego i kibicowania swojej postaci i walczenia o nią i tego, żeby ona czegoś na maksa chciała i żeby o to walczyła, że łatwiej w impro jest odpuścić po prostu postać.

9:41 · RPGi w Planecie Kopernik 6

Bo tak się zastanawiam teraz jak nagrywamy sobie ze Wktulu i jest to dla mnie cały czas pewna nowość. Zastanawia mnie czy to, że ja przyszłam z Impro i nie mam doświadczenia właśnie w RPGach, czy to w jakiś sposób widać w tym jak na przykład reaguję? Zastanawiam się. Wydaje mi się, że chyba nie. Może są jakieś nawyki, które zdobywają RPG-owcy, tylko chodzi o to, że jest też bardzo dużo różnych RPG-ów, które robią różne rzeczy. Akurat Zew Cthulhu jest taką grą bardziej mainstreamową, w której mamy ten klasyczny podział na mistrza gry, który ma większość mocy narracyjnych, Tworzy bohaterów niezależnych, opisuje świat dookoła.

Tutaj głównym, powiedzmy, aktorem i wokół postaci Juliusza się wszystko toczyło. No i my tak dorzucaliśmy, dorzucaliśmy i to przez to właśnie było takie połączenie impro i RPGa i było bardzo fajne. A więc jedna rzecz, tak sobie myślę, ale tutaj wszyscy mamy podobnie, dlatego, bo tylko Jerzy jest specjalistą od akurat tego Zewu Cthulhu i my tą mechanikę słabiej czajimy. A więc tutaj myślę, że podobnie to wygląda. Ja tam nie widzę takiej różnicy. Tym bardziej, że myślę, że nasze RPGowanie Trochę zawsze idzie w stronę takiego małego spektaklu, bo jak mamy scenę jakąkolwiek, no to mi zawsze zależy na tym, żeby znaleźć coś interesującego w tej scenie. Jak mam jakąkolwiek scenę, no to jak... Co jest ciekawego między tym dwojgiem ludzi?

Co tu można by znaleźć? Albo co śmiesznego może być między dwojgiem tych ludzi? I to jest w RPG-u i na scenie ten sam mindset. Szukamy po prostu, gdzie tu jest jakieś mięcho, gdzie tu jest coś ciekawego, gdzie tu jest jakaś drama. Więc myślę, że to wychodzi po prostu podobnie. I podobnie myślę, że gramy i mamy jakieś podobne rzeczy w głowie. Mówiłeś o tym, że w RPGach się gracze przywiązują do swoich postaci i w ogóle, że te postaci długo są eksplorowane i że później ciężko jest je oddać albo stracić, ale też z tego co mówiliście to w tej akurat grze możemy zginąć łatwo, prawda? Tak, tak, tak, tak. No i co wtedy? No i wtedy trzeba zrobić nową postać po prostu.

I są właśnie takie światy, w których jest mnóstwo książek, gier i ludzie, myślę, że wracając do tych światów, mają takie poczucie jakiejś obiektywności tego, że to jest taka Inna rzeczywistość, tak myślę, że ona jest, może mieć takie większe znamiona bycia prawdziwym niż coś, co wymyśla ktoś tu i teraz przed tobą, ale niekoniecznie. Ale myślę, że te wszystkie dodatki, te wszystkie bodźce, które człowiek złapał właśnie w grach, w książkach, no jednak pracują na to, że jego wyobraźnia jest już mocno zasilona i bardzo łatwo generuje już obrazy, które są dookoła z tych wszystkich tekstów kultury, które wcześniej tam człowiek ułiknął sobie. Czy w ten sposób też sobie tworzycie formaty z impami? Stworzyliśmy jeden format, który był oparty na grze RPG, ale ta gra RPG jest bardzo inspirowana impro, bym powiedział.

No to jeżeli mamy typa, który był pierwszym superbohaterem z lat okołowojennych, no to on może być trochę jeszcze nieodpisowany. Jeszcze wtedy widocznie nie kumali, że jednak nie może być zbyt super. No tak, tak, tak. To widać, że w bardzo wielu różnych takich niszach kultury jak one dojrzewają i jak pojawiają się ludzie, którzy potrafią opowiadać dobre historie, no to oni czują, że no nie, to nie może być tak zrobione. Trzeba mu dodać tutaj trochę wad, żeby to się trzymało kupy. No tak, tak, tak. Ale no taką ewolucję, no właśnie w RPG-ach też była niesamowita ewolucja, bo wszystko zaczyna się w zasadzie od takiej gry planszowo-bitewnej, aż w końcu to ewoluuje właśnie na przykład w takie story game'y, takie gry narracyjne jak Fiasko, gdzie tworzymy opowieść o przegrywach ala bracia Coen.

No to jest fajne, fajne zobaczyć, że właśnie ktoś ma na początku jakiś pomysł, ale jeszcze do końca nie wiemy jakie są konsekwencje tego pomysłu i które rzeczy są niezbędne, żeby dana gra, dana jakaś właśnie dziedzina kultury działała i dopiero na przestrzeni lat, robiąc inne systemy, inne wariacje, mamy teraz do wyboru, do koloru. Mhm. Też tak sobie myślę teraz, że obserwując nawet te kilka odcinków naszego RPGa, mam wrażenie, że w porównaniu do Impro, mimo wszystko bardziej rzucamy się na ryzyko, co też z tego, co mówiliście, niedobre będzie w przyszłości, w kolejnych krokach, kiedy będziemy mogli zginąć, ale mam wrażenie, że w Impro rzadziej jednak ludzie się aż tak rzucają na to ryzyko, że to byłoby dużo ciekawsze, no bo właśnie to ryzyko jest tym, co emocjonuje też widzów.

21:03 · Improwizacja i RPGi w Praktyce 5

Bo też trudno jest cały czas tworzyć tą przestrzeń, żeby ona była jakaś niesamowita. Tym bardziej, że widz jej nie widzi, bo ma same te przedmioty przestrzenne. A tu jesteśmy w takiej narracji może trochę jak książkowa i łatwiej w tej wyobraźni po prostu tworzyć sobie te struktury do eksploracji. I eksploracja w RPGu jest moim zdaniem dużo przyjemniejsza niż w Impro. To też jest ciekawe. Słuchałam sobie naszego odcinka w samochodzie. To było bardzo ciekawe do słuchania i takie książkowe, tak jak mówisz. A jakbym słuchała nagranego występu impro, no to nie byłoby tego. Mimo że zazwyczaj nie robi się jakichś wielu rzeczy na tej scenie, bo to raczej mamy częściej te gadające głowy, niż granie fizycznością w Polsce przynajmniej.

I może też, tak jak sobie myślę o tym słuchaniu impro, że impro w dużej mierze polega na tej energii, No nie wiem, nawet energia to zawsze jest w performansie kłopotliwe słowo, ale też trudno znaleźć coś lepszego. Że jest ta jakaś wymiana energii między aktorami, między aktorami a publicznością i to jest taka, pokarm dla impro właśnie i że dlatego fajnie się siedzi na tym, że to właśnie tu powstaje, ktoś podjął jakąś decyzję, tutaj ktoś nie podjął i to też się robi śmieszne i to generuje właśnie taką, taką moc, a tutaj jak gramy sobie w RPGa, no to Gramy przede wszystkim dla siebie, właśnie dla takiego satysfakcji, że mój bohater coś zrobił.

Tak jak mówiłam wcześniej, że mam wrażenie, że łatwiej jest tę postać gdzieś tam sobie podważyć i porzucić w impro niż w RPGu. I nie myśleliście na przykład z impami, żeby sobie kiedyś jakąś taką serię zagrać? To jest ciekawy pomysł. Ale zastanawiam się, bo też tak jak sobie myślę, co robimy w RPGu, a co robimy jak jesteśmy na scenie. Nie wiem, czy tak jest na pewno, ale że właśnie tutaj robimy sobie jakieś historie, takie powiedzmy miniseriale, a jak gramy sobie impro, to robimy coś takiego skondensowanego i mega takiego energetycznego i zamkniętego. I na przykład raczej nie gramy takich jednostrzałów, że się spotykamy i w 4 godziny załatwiamy całą historię,

Bo pewnie coś takiego w jakiś sposób spełniamy grając Impro i się spotykamy, no i tam powiedzmy w godzinę, albo tam w godzinę z kawałkiem, w półtorej godziny robimy taką pełną historię i to zamykamy. Ja myślę, że jedno i drugie, i RPGi i Impro są bardzo, bardzo do siebie podobne. Znaczy, różnice powstają, szczególnie dlatego, bo impro jest robione przede wszystkim do widza, a więc zaczynają działać troszeczkę inne prawa, a RPGi jednak powstały, no, trochę tak jak gra planszowa, gramy dla swojej satysfakcji z tej gry. Ale w momencie, jak zaczynamy nagrywać sesje i je pokazywać, i one też stają się pewnego rodzaju performansem, i robimy to też dla kogoś, i wtedy to zaczyna się bardzo mocno przeplatać.

To jest jakby, powiedzmy, mój nawyk versus twój nawyk. Mam dwa cytaty z drzwiami. Jeden jest, jeden, który pasuje mi do RPGów, chociaż w kontekście impro też go używam. W którejś z książek o aktorstwie był cytat z Shona Penna, jak powiedział, że widzi swoją rolę ze scenariusza jako pokój zbudowany z okoliczności ze scenariusza, w którym może robić to, co chce. I wtedy ten RPG i jakieś pchanie formalne ze strony gry, albo ten świat, który możemy eksplorować, to są te ramy tak jakby w tym. Dlatego Shona Penna. A z Impro i drzwiami to taki znam cytat, tylko gdzieś w internecie go czytałam chyba, więc nie wiem czy jego jest autorstwa, że w Impro nie chodzi o otwieranie kolejnych drzwi, tylko o ich zamykanie.

47:31 · Analiza RPG i Impro 4

Ale to tak się zastanawiałam, czy ktoś zauważy w tym naszym nagraniu w RPG-u, że się rypnęłam, zamiast Aton mówiłam Amon, na boga słońca egipskiego, monoteistycznego. Ale nikt nic nie napisał w komentarzach, więc chyba nikt nie zauważył, że się rypnęłam. Tym bardziej, znaczy ja bym o Atonie nic nie wiedział, gdybym nie czytał Egipcjanina Sinuchę. Tak! Miki Valtariego, no bo tam on odgrywa bardzo ważną rolę i Echnaton i sam Aton. Nie wiem, jak on wygląda oryginalnie, bo tam u Valtariego to on jest przedstawiony bardzo tak chrześcijańsko, bym powiedział. Pewnie, znaczy być może specjalnie, żeby pokazać, jak inny był od pozostałych bogów, a z drugiej strony, że to może w chrześcijaństwie wcale nie jest takie oryginalne i że po prostu wcześniej też pojawiali się tacy bogowie, ale trudno

Może to znowu jest ta kwestia balansu, o której mówiłeś, że z impami w RPG-ach gracie te długie rzeczy, a później w impro odreagowujecie trochę i gracie te bardziej takie ad hoc. Pozdrawiamy Kraków. Też pamiętam, jak kiedyś ktoś gdzieś wspomniał o fizyce kwantowej i miał już takie... Impro jest jak fizyka kwantowa, co za bzdury. No tak, bo była taka moda duża na... Wiązanie jakichś takich uduchowionych rzeczy z fizyką kwantową i teraz chyba już ludzie od tego odeszli. Mam wrażenie, że może też przez całą tą covidową erę, że Ludzie, którzy popularyzują naukę, no i sami naukowcy zauważyli, jak bardzo duże jest rozdzielenie człowieka i nauki.

Tak myślę, że te rzeczy, które ja robiłam i łącząc je z impro, nastawiły mnie na to, żeby skupiać się na tym, że na człowieczeństwie w każdej postaci i na tym, że ludzie są różni i często gdzieś wokół tych tematów oscyluje i czym jest dobro, czym jest zło. Więc myślę, że u mnie tak się łączą te moje rzeczy i z impro właśnie, i impro, i trochę to moje teoretyczne i praktyczne wykształcenie, i rzeczy, które robię ogólnie. Może na przykład Byłbyś w stanie też znaleźć, w jaki sposób u Ciebie łącząc i RPGi, i impro, i planetarium, no i filozofia przecież. Może też masz jakiś taki punkt, w którym one są zbieżne i w jakiś sposób wpływają na przykład na to, jakie impro robisz.

I to na pewno jest jakaś część wspólna tych wszystkich rzeczy. Jeżeli chodzi o rzemiosło, a więc podejrzewam, że we wszystkich moich działaniach no to praca głosem, ciałem, Stworzenie struktur, które są interesujące dla widza, że to jest na pewno coś, co wszędzie tam siedzi, coś, czego uczę się przez całe swoje życie, jeżeli chodzi o formę moich działań, a jeżeli chodzi o zainteresowanie, no to u mnie też byłby to człowiek, tak sobie myślę, że jednak to Czemu ludzie podejmują jedne decyzje, a nie inne? To zawsze mnie najbardziej pasjonowało. Mnie najbardziej pasjonuje i też myślę, że i w RPG-ach i w Impro najbardziej mnie interesuje zawsze ten moment, kiedy człowiek staje na rozstaju dróg i ma zadecydować, kim jest.

58:26 · Konkluzje i Podziękowania 1

Piękna odpowiedź. To będziemy kończyć, jako że czeka na nas lasagna, a później impy i nagrywanie horroru w Orient Expressie. Więc jeszcze raz zachęcam was wszystkich do subskrybowania i śledzenia kanału Mój Loch i wspierania go też na Patronite, też tak możecie zrobić. Czy coś, Jacku, chcesz sobie zareklamować? Jakieś swoje działania w najbliższym czasie? Ale to już jest zareklamowany horror w Orient Expressie. Myślę, że bardzo, bardzo przyjemna historia, dobra do słuchania. Nie trzeba być wcale RPG-owcem, można jak słuchowisko sobie karmić się tym do różnych czynności. Ja właśnie bardzo lubię sesje takie RPGowe jako materiał do robienia rzeczy. Jak robię coś w mieszkaniu, to coś leci sobie w tle.

58:42 · Mój Loch 1

Bo też RPGi przez to, że cały czas tworzymy tą narrację i też siedzimy przy stołach i musimy opisać, co robimy, one są troszeczkę dłuższe niż impro i dużo łatwiej jest mieć je jako taki backgroundowy właśnie Serię komunikatów. Dużo łatwiej się moim zdaniem odnaleźć w tym, co się dzieje. Dlatego to jest właśnie fajny materiał. Jak maluję figurki do gier, to to jest właśnie taka super rzecz, która mi pomaga spędzić fajnie czas. Prawdopodobnie sporo ludzi, którzy nas słuchają, właśnie sprzątają w domu albo coś robią, bo tak też się słucha. Albo Excel'a sobie przerzucają komórki do komórki. Tak, tak i sobie słuchają po prostu w tle. No dobrze, to dziękuję ci bardzo i co?

Pokazano wszystkie 24 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.