Datownik 27.10.2023 - Rocznica wydania płyty "Back to black"

Dobry wieczór Państwu. Przed mikrofonem Paweł Błędowski. Zapraszam na kolejny Datownik. Dziś będziemy rozmawiali o jednej z najlepszych płyt jak dotąd wydanych w XXI wieku. Zdaniem wielu to w ogóle najlepszy album brytyjski wydany po roku 2000. Back to black. Album Amy Winehouse. Dokładnie dziś, szanowni Państwo, mija już siedemnasta, trudno w to uwierzyć, prawda? Siedemnasta rocznica wydania tego krążka. Krążka, który zmienił wszystko, jeżeli chodzi o krajobraz muzyki brytyjskiej tamtych czasów, to z całą pewnością. A także płyty, która spowodowała, że Amy Winehouse niemal z dnia na dzień została supergwiazdą. Oczywiście wcześniejsza płyta, Debiutancki album Frank także został bardzo ciepło przyjęty.

Zdaje się, że nawet Mercury Prize otrzymała Amy za tę płytę. Ale kiedy dzisiaj spoglądamy na setlistę tego albumu, naprawdę robi to wielkie wrażenie, jak wiele znakomitych piosenek trafiło na ten krążek. Zresztą, czy tu w ogóle jest jakiś słaby element tej płyty? Chyba nie. Ten album jest przemyślany od samego początku do samego końca. Rozpoczyna się piosenką Rehab, która była także singlem promującym ten krążek, jak Państwo zapewne wiedzą. Ta piosenka niestety była z życia wzięta, bo Amy mierzyła się już wówczas przeróżnymi uzależnieniami, przede wszystkim od alkoholu. I narkotyków. Gdybyśmy szukali inspiracji, które były podwalinami tej płyty, z całą pewnością musielibyśmy sięgnąć do lat 60. i inspiracji grupami żeńskimi.

Producent Salam Remi i Mark Ronson, którzy współpracowali przy tej płycie z Amy Winehouse, także pomagali w szukaniu tego rodzaju źródeł. Zresztą Amy od najmłodszych lat była zainteresowana muzyką jazzową. I muzyką jazzem inspirowaną, jej ukochaną piosenką z dzieciństwa był utwór Fly me to the moon śpiewany przez Franka Sinatra. Ale to też nie jest proszę Państwa tak, że album Back to black Amy Winehouse jest tylko takim nostalgicznym spojrzeniem w przeszłość, bo gdyby tak było to pewnie ta płyta nie zyskałaby takiej popularności. Na pewno dwa czynniki odgrywały tutaj niezwykle ważną rolę. Po pierwsze fantastyczny mezzosopran, niezwykły głos Amy Winehouse, tak różniący się od tego wszystkiego co wówczas i co nadal niestety dominuje w tej masowej rozrywce, czyli powtarzalności, kopiowania tych samych wzorców.

Tutaj Amy Winehouse choć odnosiła się do Muzyki sprzed wielu, wielu lat to jednak jej głos dawał tę pieczęć oryginalności, no i poza tym kompozycje były oryginalne. Ten niezwykły głos Amy Winehouse jest z całą pewnością jednym z najsilniejszych atutów tej płyty, ale także sposób w jaki Amy i muzycy na tym krążku łączą te inspiracje z lat 60., czasami może nawet jeszcze 50. ze współczesnym brzmieniem, bo możemy powiedzieć, że ta płyta to takie współczesne R&B, Czy jak niektórzy nazwali Neo Soul. I myślę, że chociaż nie lubię muzycznych szufladek, ten Neo Soul bardzo pasuje do tego krążka i do zawartego na nim materiału. Co ciekawe, z tej płyty ukazało się aż 5 singli.

To był najpierw Rehab, potem You Know I'm No Good, także niezwykle przebojowa piosenka, Back to Black tytułowa. Tears dry on their own. Love is a losing game. Back to black. Soul. Na nowo zaczęła być słuchana w Wielkiej Brytanii. Z całą pewnością sukces Amy Winehouse przyczynił się do tego, że muzyka soul cieszyła się znów dużą popularnością najpierw na rynku brytyjskim, potem już szerzej na rynku światowym i że znalazło się na tym rynku miejsce już za kilka lat dla Adele, Duffy czy Estelle.

Warto wspomnieć o tym, że nie tylko na przykład nagrania kobiecych grup z lat sześćdziesiątych, takich jak The Ronets były inspiracją Do tworzenia muzyki na płytę Back to black, ale także oczywiście ten ogromny, niezwykły dorobek w twórni Motown. Z tym, że nie ten polityczny, który był związany między innymi, czy społeczny, który był związany między innymi z wielkim sukcesem genialnej zupełnie płyty What's going on Marvina Gay, a tylko bardziej ten związany z emocjami, bo Amy uwielbiała pisać o swoich emocjach. Być może o tym tak naprawdę tylko potrafiła pisać. W sposób najbardziej przekonujący i dobre jest to, że dosyć szybko znalazła swój język, jeśli chodzi o piosenki. Rzecz jasna, jak Państwo zapewne wiedzą, wiele z tych utworów dotyczyło jej zupełnie nieszczęśliwego i patrząc z perspektywy czasu fatalnego związku z mężczyzną,

Ale Amy bardzo ten związek ze swoim chłopakiem, a potem mężem przeżywała i pisała o tym piosenki niemal na bieżąco, więc Back to black jest także trochę raportem z nieudanego związku, tak możemy z całą pewnością o tej płycie powiedzieć, no bo Love is a losing game. To jedna z najbardziej przejmujących piosenek w całym kanonie muzyki brytyjskiej, nie tylko w kanonie nagrań Amy Winehouse. Zresztą o ile pierwsza płyta zawierała covery, to na tej drugiej zdecydowana większość materiału została napisana solo przez Amy Winehouse. I pomimo tego wizerunku osoby już wtedy niestety silnie uzależnionej np. od narkotyków, jeśli chodziło o pracę studyjną, Amy była maksymalnie skupiona i wiele osób, które było świadkami sesji do albumu Back to Black zwracało uwagę jak niezwykle profesjonalna w studiu była Amy, jak cyzelowała każdy fragmencik swojego wokalu, jak zwracała uwagę na każdy element aranżacji każdej z piosenek.

Większość recenzji tego krążka, kiedy trafił on na półki sklepowe, była pozytywna, choć niektórzy recenzenci zwracali uwagę na fakt, że Amy i także producenci tej płyty są bardziej rekonstruktorami muzyki, która już kiedyś, dawno, dawno temu Piosenka piosenka piosenka

Określenia. Zresztą Back to Black tuż po wydaniu świetnie radziło sobie nie tylko w Wielkiej Brytanii, bo przez 13 tygodni utrzymywało się na szczycie europejskiego Top 100 Albums, ale także święciło triumfy między innymi w Austrii, Belgii, Niemczech, Grecji, Irlandii czy Szwajcarii. Wszędzie w tych krajach album ten dotarł do pierwszego miejsca zestawień. Zresztą już w 2011 roku obsypał się aż Ośmiokrotną platyną, co oznaczało przekroczenie sprzedaży ponad 8 milionów egzemplarzy w Europie. Jak Państwu mówiłem wcześniej, w tym momencie to już ponad 16 milionów na świecie, ale to wszystko tak naprawdę ma nikły związek z emocjami, które wiążą się ze słuchaniem tej płyty. Tym bardziej, że dzisiaj wiemy, że żadnej nowej płyty Amy Winehouse już nie nagra.