2: Jedna rzecz, która może pomóc Tobie i Twojemu dziecku odkryć talenty i pasje

W tym odcinku chcę powiedzieć o jednej rzeczy, która może pomóc Tobie i Twoim dzieciom odkryć swoje talenty, pasje i mocne strony. Nazywam się Aleksander Baj, wspólnie z żoną prowadzimy wydawnictwo Element i wychowujemy czwórkę dzieci w edukacji domowej. I to jest drugi odcinek naszego podcastu Baj Example o edukacji domowej, rodzicielstwie, rozwoju i o tym, co z nas wszystkich wyrośnie. Nasza przygoda z wydawaniem książek i nasza decyzja o tym, że nasze dzieci wychowują się w edukacji domowej jest w dużej mierze związana z osobą Kena Robinsona i z jego książką Uchwycić żywioł. O tym, jak znalezienie pasji zmienia wszystko. I dlatego właśnie, że Ken Robinson zajmował się tym...

w jaki sposób ludzie odkrywają swoje talenty i pasje, to chciałem dzisiaj powiedzieć o tym, co ty możesz zrobić, żeby pomóc sobie, odkryć swoje naturalne talenty, naturalne uzdolnienia i w jaki sposób możesz pomóc w tym swojemu dziecku. We wstępie powiedziałem, że będzie o jednej rzeczy, tak naprawdę będą dwie lub trzy. Będę chciał też powiedzieć o tym, co może stanowić dla nas najważniejszą przeszkodę. I myślę, że pierwszą taką rzeczą i pierwszą przeszkodą Może być takie pytanie, czy w ogóle mam jakieś naturalne talenty? Czy w ogóle są obszary, w którym jestem jakoś szczególnie uzdolniony czy uzdolniona? I to było pytanie, które mnie doprowadziło do osoby Kenna Robinsona.

Kiedy skończyłem liceum, poszedłem na studia prawnicze, w dużej mierze dlatego, że nie miałem lepszego pomysłu, ale bardzo szybko zorientowałem się, że to nie jest to, czym chcę się zajmować, że nie chcę być prawnikiem, studia mnie przytłaczają i zacząłem bardzo mocno zastanawiać się nad tym, co innego mógłbym robić, co innego może mi dać spełnienie, satysfakcję, jakąś radość z tego, co robię. I szukałem na różne sposoby i moja nauczycielka angielskiego z liceum podesłała mi w tym okresie wystąpienie Kenna Robinsona na konferencji TED zatytułowane Czy szkoły zabijają kreatywność? Być może widziałeś to wystąpienie. Ono jest bardzo popularne. Jest do dzisiaj najpopularniejszym wystąpieniem w historii konferencji TED.

Ma tam ponad 80 milionów odsłon na samej stronie TED. To jest 18 minut doskonałego poczucia humoru, ale też ogromna dawka wiedzy i inspiracji. Ken Robinson miał wielki dar ujmowania rzeczy w prosty sposób, takiego trafiania prosto do sedna. I mnie bardzo ujął, bardzo zainspirował. Ja byłem wtedy na drugim roku studiów i bardzo szukałem sposobu, żeby te studia rzucić i robić coś innego. I kiedy wysłuchałem tego jego wystąpienia, zacząłem o nim czytać i dowiedziałem się, że właśnie wyszła jego książka Uchwycić żywioł, o tym jak znalezienie pasji zmienia wszystko. Nie było jej po polsku, więc zamówiłem wydanie oryginalne.

I kiedy ją przeczytałem, postanowiłem... szukać tych moich naturalnych talentów i uzdolnień, ale też chciałem dać ją do przeczytania innym osobom z mojego otoczenia. Uważałem, że są osoby, które powinny tę książkę przeczytać. Ja wtedy zajmowałem się tłumaczeniami technicznymi z zakresu recyklingu, złomu metalini żelaznych. Jak na studenta było to zajęcie dość dobrze płatne, ale nieszczególnie ekscytujące. Dlatego pomyślałem, że w ramach rozrywki będę tłumaczył książkę Kana Robinsona. No i kiedy to tłumaczenie było gotowe, zacząłem myśleć, że być może poszukam wydawcy w Polsce dla jego książek. Wiedziałem już, że on napisał też inne książki. I uważałem, że ten autor powinien w Polsce się pojawić.

Natomiast w tym wystąpieniu, czy szkoły zabijają kreatywność, Robinson mówi takie zdanie, że jeżeli nie jesteś gotowy, żeby popełnić błąd, to nigdy nie zrobisz nic oryginalnego. I ja pomyślałem sobie, że najwyżej się pomylę. Że najwyżej popełnię błąd. I rzeczywiście założyłem wydawnictwo. Nie od razu udało mi się dostać prawa do książki Kenna Robinsona, więc wydałem wcześniej inną książkę, która też była dla mnie bardzo ważna. I potem, dzięki temu, że założyłem wydawnictwo, poznałem Dominikę, moją dzisiejszą żonę. Dzięki temu, że zajmowaliśmy się Kenem Robinsonem, zaczęliśmy interesować się edukacją i nowymi podejściami do edukacji.

Natomiast... Ken Robinson w tym wystąpieniu i w książce Uchwycić żywioł mówi też takie zdanie, że wielu niezwykle utalentowanych, kreatywnych, genialnych ludzi nie uważa siebie za takich, bo to w czym byli dobrzy w szkole nie było doceniane albo było wręcz napiętnowane. Jest bardzo możliwe, że nie wiesz jakie są twoje naturalne talenty, że nie wiesz czy masz jakieś mocne strony i uzdolnienia. Bo to, w czym naturalnie jesteś dobry, w szkole było niedoceniane albo w ogóle nie miałeś szansy z tym się zetknąć i tego rozwijać. Ken Robinson w uchwycić żywioł mówi o takich momentach olśnienia.

I z tej opowieści morał płynie taki, że... Diamenty, że nasze talenty często leżą pod naszymi stopami, ale w swojej surowej postaci zupełnie nie przypominają kamieni szlachetnych. One często wymagają obróbki skrawaniem i piłowaniem, zanim zorientujemy się, że są naprawdę cenne. I jeżeli jest tak, że... Twoje talenty być może leżą gdzieś wokół, gdzieś pod twoimi stopami, ale jeszcze nie potrafisz ich rozpoznać. To co możesz zrobić? Tym, co może być bardzo pomocne, są własne rytuały. Powiedziałem wcześniej, że zanim wydałem książkę Kenna Robinsona, wydałem inną książkę.

I mnie w tym bardzo pomógł Ken Robinson i jego książka Uchwycić Żywioł. Myślę, że to była największa wartość, jaką... zaczerpnąłem z tej książki było właśnie to, że Ken Robinson pomógł mi uwierzyć, że wszyscy mamy naturalne talenty i pasje. Robinson mówi, wszystkie dzieci mają wspaniałe talenty, ale my je tłamsimy. Często systemowo. A drugą rzeczą, która może nam przeszkadzać, to jest brak wytrwałości. Inny autor, Richard Johnson, ma na konferencji TED wystąpienie zatytułowane 8 sekretów sukcesu i wśród tych 8 sekretów wymienia wytrwałość. Brian Tracy uważa, że wytrwałość jest najważniejszą cechą, która decyduje o osiągnięciu sukcesu.

Jeżeli wyznaczysz sobie konkretny cel, i postanowisz, że nigdy się nie poddasz, to to jest najlepsze, co możesz zrobić, żeby ten cel osiągnąć. Ken Robinson w całej swojej pracy nawoływał do zmiany edukacji, do zmiany systemów edukacji na całym świecie. I mówił, że to jest dzisiaj szczególnie ważne z takiego powodu, że świat zmienia się szybciej niż kiedykolwiek wcześniej. Edukacja pod wieloma względami co do istoty swojej konstrukcji pozostaje niezmienna. A my zupełnie nie potrafimy przewidzieć przyszłości, nie potrafimy przewidzieć, jak będzie wyglądał świat za pięć lat. A jednak edukujemy dzieci, które będą żyły w tym świecie przez kolejne dziesiątki lat.

I szkoła stawia sobie za zadanie przygotować dzieci do tego świata. I dlatego Robinson mówi, że szkoła zawodzi według kryteriów, które sama sobie stawia. Najlepsze, co możemy zrobić, żeby przygotować dzieci do życia w świecie, którego nie potrafimy przewidzieć. jest pomóc im odkryć ich naturalne talenty i naturalne mocne strony, żeby każdy z nas w tej niepewnej przyszłości potrafił dawać z siebie wszystko, dawać z siebie to, co ma najlepszego. I jeżeli chcemy pomóc w tym naszym dzieciom, to najlepsze, co możemy dla nich zrobić, to zadbać o własne talenty, o rozwijanie naszych własnych mocnych stron. Bo one uczą się na naszym przykładzie. Dlatego jeżeli chcesz zadbać o swoje talenty i mocne strony, to po pierwsze uwierzyć, że je masz.