Czym są myśli obsesyjne? | Robert Pinkert

I te osoby nigdy tego nie zrobiły, tylko że pojawia się w ich umyśle taka myśl, później następują bardzo duże wyrzuty sumienia, że oni mogli w ogóle w taki sposób pomyśleć i następuje lęk. A co by było, jeżeli ja się nie opanuję? I ten lęk powoduje, że te osoby muszą wytworzyć jakiś rytuał, który by temu zapobiegł. I to są już kompulsje, tak? Żeby to dobrze wyjaśnić, może podam taki przykład. Każdy z nas na pewno w swoim życiu miał taki moment, że wyszedł z domu, prasował coś wcześniej, wyszedł z domu i nagle sobie przypomniał, że tego żelazka nie wyłączył. I przypomnijmy sobie, jakie to było uczucie. To był ogromny lęk, z którym osoby właśnie z zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi zmagają się kilkukrotnie dziennie.

Więc na takim poziomie to jest doświadczenie, dlatego te osoby, żeby zapobiec temu lękowi, wytwarzają takie kompulsje, na przykład sprawdzanie 10 razy, czy zamknąłem drzwi, albo sprawdzanie 50 razy, czy zakręciłem gaz. A podobno to powszechne zjawisko, że zastanawiamy się, wszyscy my mamy z tym problem, że wychodzimy z domu i zapominamy czy zamknęliśmy np. lodówkę. Zapominamy, ale to pójdziemy i sprawdzimy raz, jeżeli jest zamknięte to ok, odchodzimy. A osoby z kompulsjami będą przekręcały zamek i otwierały 10 razy albo 50 razy. I ten moment, w którym one będą to robiły, będą tak mocno na tym samofiksowane, że one nie będą w stanie od tego odejść.

To są na takiej zasadzie myśli, że takie trochę myślenie magiczne, że jak stanę na białe pasy na przejściu, to potrąci mnie samochód. Albo jak nie wymieszam łyżeczką 50 razy cukru czy właśnie herbaty, no to ktoś mnie zabije albo umrę. I to jest właśnie na takiej zasadzie myślenie i wtedy już powstają zaburzenia obsesyjno-kompulsywne. A czy to nie jest potrzeba trochę poczucia bezpieczeństwa? Czy to im daje na przykład jakąś satysfakcję, ulgę? Znaczy ulgę to ma być pewnie rozładowanie napięcia tego, ale czy samo poczucie bezpieczeństwa? Kompulsja przede wszystkim ma za zadanie obniżyć ten lęk, który się pojawia w momencie natrętnych myśli pojawiających się.

Dlatego tworzone są te różne rytuały i oczywiście jest to związane z bezpieczeństwem, no bo jakby ten lęk nie mija i to jest właśnie najgorsze w przypadku kompulsji. Te osoby mają świadomość tego, że na przykład ich zachowanie jest dziwne, tylko że nie są w stanie nic z tym zrobić, bo chwilowo daje im to powiedzmy ulgę. Rozumiem. A jeśli rozmawiamy tak o uwadze generalnie i o nadmiernym właśnie rozmyślaniu i przebojcowaniu, a z drugiej strony trochę multizadaniowości, może byśmy poruszyli chwilę temat ADHD na przykład. Ok. Jak byś mógł to połączyć i na ile u osób z ADHD taki poziom wygląda?