Mentionsy Mentionsy
About Time!
About Time!

Technologia udomowiona

18.10.2022 ·51 min 26 s

Kto ma dziś władzę, my nad technologią czy technologia nad nami? Futurolożka Natalia Hatalska twierdzi, że to technologia udomowiła (i uzależniła) ludzi, a nie odwrotnie. Opowiada o tym jak samotny jest dzisiaj człowiek, jak rozwój technologiczny pogłębia polaryzację w społeczeństwie i że świat jest systemem naczyń połączonych, gdzie wszystko na siebie oddziałuje niezależnie od odległości i czasu, a przyszłość jest konsekwencją tego co tu i teraz. Jak przetrwać? Najlepiej myśleć i działać mając w głowie perspektywę 150 lat, nauczyć się myśleć systemowo i budować wspólnoty oparte na solidarności, współpracy i podobnych wartościach. Potężna dawka wiedzy, a także nadziei na to, że rozwój technologiczny może iść w parze z rozwojem człowieczeństwa. Zapraszam!Natalia Hatalska, analityczka trendów, założycielka i CEO instytutu badań nad przyszłością Future Institute, autorka „Wiek paradoksów. Czy technologia nas ocali?”.

To nie o to chodzi mi w kontekście patrzenia w przyszłość. Chodzi mi o to, żebyśmy zrozumieli to, o czym mówiłam wcześniej, że przyszłość to nie jest coś, co jest daleko i co jest niezależne od nas, wręcz odwrotnie. Przyszłość jest bezpośrednią konsekwencją naszych działań. I powinniśmy też rozumieć, że przyszłość warto zmieniać, bo mamy często takie myślenie, że mówimy, okej, no dobrze, ale po co ja mam to robić i myśleć o przyszłości, która tam się wydarzy za 20 czy 30 lat, czy tam za 50 lat, kiedy mi za 50 lat już nie będzie na świecie, więc ten problem mnie nie będzie dotyczył, ale wtedy warto pamiętać, że na tym świecie zostaną nasze dzieci i nasze wnuki. Zakładam, że wszystkim nam zależy na dobru naszych dzieci i naszych wnuków.

Nie powinniśmy tylko dbać o dobrostan, o rozwój gospodarczy, ale powinniśmy też dbać nawzajem o siebie. My jesteśmy od siebie zależni. Każdy człowiek od drugiego człowieka. I w interesie każdego z nas jest to, żebyśmy... Popatrzysz sobie na filmy madmaxowe, na filmy science fiction, a zwłaszcza na taki film jak Mad Max. I tam przychodzi apokalipsa. To nie jesteś w stanie przetrwać apokalipsy sama. Tam zawsze jest większa grupa ludzi, po prostu, którzy muszą ze sobą współpracować. Więc ja nie mówię, że nas czeka apokalipsa, bo też nie chcę jakby nas straszyć, ja jednak Mam w sobie taką nadzieję. Ostatnio przeczytałam taką piękną książkę Jonathana Lira, on jest profesorem filozofii i jednocześnie psychoanalitykiem.

I niezależnie od tego, że ja też używam tego typu narzędzi i w ten sposób buduję kontakty, czy jestem w kontakcie z innymi osobami, to musimy pamiętać, i mimo że takie relacje, które dzieją się online, nas emocjonalnie bardzo mocno poruszają, czyli no nie wiem, jak jestem młodą osobą, mam nie wiem, 18 lat, Ale nawet wcale nie muszę być młoda, mogę mieć też 43-45, a jestem w jakiejś relacji i nagle kończę tę relację i ktoś mnie przestaje obserwować na Instagramie albo w innym miejscu, albo mi coś tam doda, albo nie skomentuje, albo jakkolwiek, to nas to bardzo mocno emocjonalnie porusza. Ale mimo tego emocjonalnego poruszenia musimy pamiętać, że jednak te relacje są Płytkie, prawdziwą, głęboką relację możesz zbudować z drugim człowiekiem tylko w fizycznym bliskim kontakcie, na przykład patrzeniem sobie w oczy, dotykiem fizycznym, byciem blisko.

Który powoduje, żeby właśnie nie czuć zbyt dużo emocji, bo czucie zbyt wielu emocji to jest przecież niedobre dla nas. No i oni, żeby tam chociaż trochę się odprężyć, żeby coś poczuć, chodzą do kina i w tym kinie mają różnego rodzaju takie bodźce, które teoretycznie pozwalają im czuć. Jakieś one są wbudowane na przykład w siedzenia i jakby odczuwają, ale to nie jest to, jak się czyta opis tej sceny, to my wiemy, że to jest, no mówiąc dzisiejszym kolokwialnym językiem, że to jest fake, to nie jest prawdziwe, to nie wynika jakby, to nie wychodzi z głębi serca. Ja bym na pewno nie chciała żyć w takim świecie. Ja też nie, tylko wiesz, jak ty mówisz, że ja mam myśleć o perspektywie 150 lat i myślę sobie, że 150 lat temu ten człowiek do mnie był rzeczywiście podobny, ale patrząc na to, jak ludzie i jakby ich funkcjonowanie w świecie, ich percepcja zmieniły się chociażby za czasów mojego życia, wiesz, kiedy tak naprawdę stałam w kolejce

Popomarańcze przed Wigilią w czasie stanu wojennego. A w tej chwili mogę używać wirtualnej rzeczywistości i to postępuje. No to zastanawiam się, jaki jest ten jakby, czy... No bo nie wiem, ja mam taką obawę, że ten rozwój człowieka i ta ewolucja człowieka jednak może iść w ten kierunek tego takiego transhumanizmu, czy wręcz odhumanizmu. No i co... I stąd moje pytanie, czy to ciało w ogóle będzie nam potrzebne. Wiesz, czy jesteśmy w stanie tak ewoluować, że tak naprawdę Już nawet nie będziemy pamiętali, jak to jest dotykać normalnego człowieka. Zaraz odpowiem na to pytanie, czy ciało nam jest potrzebne, ale odpowiem na to pytanie, bo oczywiście, jak sobie patrzymy, jak wyglądał człowiek 150 lat temu i dziś, no to on pewnie się od nas bardzo różnił, pod wieloma względami, ale jak sobie spojrzymy na to, jakie miał wartości, co było dla niego ważne, czym się martwił, to myślę,

Tylko głowy tych pacjentów i właśnie po to, że zakładają, że w przyszłości będzie można wyhodować osobne ciało, do którego tego człowieka będzie można przeszczepić. Teraz trudno powiedzieć, czy to będzie przeszczep całego ciała, czy to będzie przeszczep głowy, ale generalnie taka koncepcja jest, takie firmy istnieją, zarabiają ogromne pieniądze. Mamy cały obszar związany z technologiami HEAD, czyli Human Enhancement Technologies, czyli technologie właśnie, które mają usprawniać człowieka. I my znowu mamy, no nie wiem, ja mam wmontowane w kolano tytanowe nici po operacji, po wypadku na nartach. No i można powiedzieć, że w pewnym sensie jestem cymborgiem, bo mam jakąś tam niebiologiczną część w swoim ciele.

Wartości, czyli co? No bo wiesz, jak mówi się wartości, no to, no dobrze, rodzina, szczęście, miłość, no to są takie bardzo uniwersalne słowa, które czasami są wydmuszkami i nic nie mówią. Czy masz na myśli inne wartości? Nie, ja właściwie mam takie na myśli. Robiliśmy, nie pamiętam, w listopadzie zeszłego roku, czyli rok temu, robiliśmy takie badanie dotyczące tego, jakie, co łączy ludzi. I właśnie Polacy wymieniali wtedy wartości, które były dla nich, znaczy po pierwsze uznali, że ponad 70% Polaków, bo to było badanie reprezentatywne dla Polski, ponad 70% Polaków zgodziło się z twierdzeniem, że mimo różnic istnieją takie wartości, które łączą ludzi.

I ja na przykład mam coś takiego, że jeżeli naszą jedną z głównych wartości, którymi się kierujemy jest uczciwość, Ja na koniec dnia zawsze się zastanawiam, ok, to jak ta wartość wpłynęła na moje decyzje dzisiaj? Czy ja na pewno byłam w zgodzie z tą wartością? Zresztą ja ją widzę na ścianie przed sobą, więc ona wpływa na podejmowanie przeze mnie decyzji. Czasami przez to podejmuję decyzje, które na przykład są trudniejsze. Albo ktoś mógłby pomyśleć, że z punktu widzenia biznesowego mogą być nieuzasadnione. Ale właśnie ta wartość kieruje moim życiem. Też tak pionizuje trochę, co? I buduje ten kręgosłup moralny taki, że na koniec pewnie jest to jeden z tych elementów, które rozróżnia nas od zwierząt, mimo że przecież też jesteśmy zwierzętami.

Jak to zrobić, żeby jednak, wiesz, nie dać się wciągnąć w ten świat, który jest taki łatwy, przyjemny, a odciąga nas trochę od tego, co pewnie jest dla nas dobre? No to ja mogę to powiedzieć na swoim przykładzie, bo ja też, to nie jest tak, że ja tylko tak mogę mówić w teorii, a nie staję przed takimi wyborami. Ja też staję codziennie przed takimi wyborami i ja jestem, albo byłam, tak zwaną hard userką różnego rodzaju technologii, czyli ja korzystam też służbowo z mediów społecznościowych, mam miliony powiadomień, dodatkowo mam zegarek, czyli powiadomienia dostaję nie tylko w telefonie, nie tylko w komputerze, ale też na przykład na zegarku. No i mam dwie córki, Jedna ma dzisiaj siedem lat, druga ma jedenaście i one już są w takim wieku, kiedy budowanie relacji z nimi jest trochę inne niż jak się buduje relacje na przykład z dwu czy trzyletnim dzieckiem.

I minęło półtora roku i ja w moim telefonie wciąż nie mam żadnych mediów społecznościowych, czyli jak na przykład moja mama coś mi ostatnio wysłała, coś mi się przypomniało na Facebooku i wysłała mi to, taki link do Facebooka, no to ja nie mogłam tego otworzyć niestety, no bo nie mam Facebooka w telefonie. I wydaje mi się, że każdy z nas powinien podjąć taką decyzję samodzielnie, czyli zdecydować, bo to nie chodzi o to, żeby całkowicie pozbyć się technologii, tylko żeby zacząć z niej korzystać na własnych zasadach, czyli korzystać z niej w taki sposób, żeby ona budowała na przykład to, co jest dla nas ważne. Jeżeli dla mnie są ważne relacje, no to chcę korzystać z technologii tak, żeby ona te relacje budowała, a nie żeby ona wpływała na jakoś tych relacji w sposób negatywny. Czyli umiarkowanie i taki rozsądek, ale też wiesz, taka uczciwość wobec siebie, prawda?

No bo ja jestem przekonana, że mam jakieś sto aplikacji zamontowanych, których w ogóle nie używam i które prawdopodobnie wysyłają mi jakieś powiadomienia, które tylko mnie Irytują i pewnie jakbym zrobiła przegląd, to zostałyby ze trzy, które są dla mnie ważne, ale też powiedziałeś ważną rzecz, że znowu o tych wartościach, że ty się zastanawiałaś, co jest dla ciebie ważne tak naprawdę, prawda? I to był taki powód i barometr tego, w jaki sposób sobie z tymi technologiami funkcjonujesz. Czyli co? Trochę jest tak, że co, żeby nie pozwolić tej technologii wejść nam na głowę? Ja podam Ci przykład dosłownie z wczoraj. Odebrałam moją młodszą córkę, bo starsza córka akurat jest teraz na tak zwanej brązowej szkole. Brązowa szkoła to jest tak jak zielona szkoła, tylko że jest jesienią, więc mamy taki czas tylko ze sobą.

Więc uważam, że nie, nie ma takiego miejsca, w którym moglibyśmy się całkowicie pozbyć technologii. To nie, nie ma. Bo nawet w relacji z bliskimi, nie wiem, chcesz być w kontakcie, no to telefon jednak jest narzędziem, które ci pomoże. Możesz zadzwonić, albo napisać coś, albo wysłać zdjęcie, pomyśleć o tej osobie, albo być w kontakcie, kiedy ja, nie wiem, wyjeżdżam często i jestem na przykład w innym mieście, no to mogę z moimi córkami na przykład rozmawiać przez wideo i się widzieć. Czyli nie jest to wybór albo albo, prawda? Czyli to nie jest tak, że jesteśmy w stanie się odciąć i powiedzieć, że to jest złe i teraz, nie wiem, będziemy wracać do natury i być zwierzętami po prostu. Trochę też tak mam wrażenie, że ten wybór jest niemożliwy, tylko trzeba to jakoś połączyć.

Pokazano wszystkie 12 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.