Mentionsy

Źródła jogi
Źródła jogi
01.03.2026 19:29

Upaniszady, czyli najstarsze znane nam teksty tradycji jogi

O jodze z książką odc. 3/2026: Upaniszady, czyli najstarsze znane nam teksty tradycji jogi


Upaniszady to najstarsze w pełni zachowane teksty, w których joga pojawia się w kategoriach medytacji i jednoczenia ciała-oddechu ze świadomością źródłową. W tym live mówię o 3 kluczowych źródłach: Katha, Śwetaśwatara i Maitri, pokazując, jak definiują jogę, jakie pojęcia porządkują (m.in. umysł i zmysły, jaźń, prana, subtelne kanały nadi) oraz dlaczego do dziś pozostają ważne dla praktykujących.📚Odwołuję się do książki: prof. Marta Kudelska, „Upaniszady”, WUJ, Kraków 2004.📚Moje artykuły o jodze w Upaniszadach dostępne na academia.eduNagranie powstało pierwotnie jako live na moim Instagramie, który odbywa się co drugi poniedziałek o godzinie . To stała pora naszych spotkań na żywo, zapraszam do dołączania do kolejnych rozmów oraz do subskrypcji tego kanału, gdzie publikowane są ich zapisy: https://www.instagram.com/dr_nina_budziszewska/

Sponsorzy odcinka (1)

Kurs online post-roll

"zapisu na kurs online, ale on nagrany, 12 godzin nagrań, do jutra do północy w promocji 20%."

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 28 wyników dla "Upaniszady"

Są to Upaniszady.

Upaniszady, wspaniałe teksty, starożytne teksty, powstające w Indiach mniej więcej od VII wieku przed naszą erą do początków naszej ery, te główne Upaniszady.

Dlaczego właśnie Upaniszady?

Jak Upaniszady, które określane są nazwą jako końcówka WED, zakończenie, esencja, podsumowanie, przesłanie WED, Vedanta, jak Upaniszady tam osadzać i jak je rozumieć w kontekście jogi?

A Upaniszady o Siwie już mówią dużo, zdecydowałam się sięgnąć do samych Źródeł jogi.

Mamy oto taki tytuł tutaj, Upaniszady, tłumaczenie, wstęp i komentarz Marta Kudelska, ale co jest ważne, wydanie drugie uzupełnione, czyli szukamy tego tak zwanego białego wydania, nie kolorowego.

Upaniszady są tekstem niesamowicie trudnym.

No i tak, może kilka słów już nie w temacie samego tekstu, do niego oczywiście wrócimy, ale do tego czym są Upaniszady i dlaczego są tak istotne w jodze.

Upaniszady, jak już powiedziałam, te pierwsze i najstarsze,

A z tego względu, że Upaniszady i większość literatury indyjskiej, staroindyjskiej, nowożytnoindyjskiej była przekazywana tylko i wyłącznie w tradycji ustnej, to mamy zachowane wszystkie teksty.

Czyli te Upaniszady, które pierwotnie były przekazywane ustnie, my je mamy.

A Upaniszady właśnie uchodzą za pierwsze teksty, tak przynajmniej nauka na dzień dzisiejszy tak mówi, gdzie mamy pierwsze definicje jogi.

Więc ogółem Upaniszady, nauki tajemne,

Oczywiście możemy czytać Upaniszady, odbierać jako tekst filozoficzny, filologiczny, ale są wtedy tylko i wyłącznie tekstem, a dopiero kiedy są praktykowane ich nauki, wtedy no nijako odsłaniają się w człowieku, w środku człowieka, w sercu, w umyśle.

Ale tak ogólnie Upaniszady, czyli traktaty mistyczno-ascytyczno-filozoficzne, gdzie pojawiają się pierwsze definicje jogi, gdzie także pojawia się już w tych Upaniszadach właściwie na piedestał

A Vishnu podobnie, Bhagavad Gita, słynny tekst pochodzący z podobnych czasów jak Upaniszady, które dotyczą jogi, czyli około IV wiek przed naszą erą, III wiek przed naszą erą, II wiek przed naszą erą, tam Krishna, Avatara, Vishnu także jest określany panem jogi.

To nie jest tak, że nawet jak poświęcamy lata na studia indologiczne, studia filozoficzne, to otworzymy Upaniszady i wszystko wiemy.

Ponieważ Upaniszady nie są tylko studiami nad literą, ale generalnie są studiami nad naturą ludzką.

I końcówką tego przekazu są właśnie Upaniszady, teksty w głębokich medytacjach, czy przekaz w głębokich medytacjach, zasłyszany przez wielkich mistrzów.

Do końca nie wiadomo z jakiego środowiska, z jakich środowisk, z jakich kręgów mistrzowskich, nauczycielskich Upaniszady się wywodzą.

Upaniszady stają się z biegiem czasu indyjskiej historii, filozofii, ale także i przeobrażeń w różnych nurtach religijnych podstawą.

Wszystko to, co w Indiach odnosi się do tradycji wedyjskiej, różne systemy filozoficzne bazują na Upaniszadach, przetwarzają Upaniszady.

Jeśli chodzi o jogę, i raz jeszcze wrócę do bohaterki naszego spotkania, Upaniszady, w tłumaczeniu pani profesor Marty Kudelskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2004 rok, koniecznie białe wydanie, drugie poprawione.

Cztery Upaniszady?

Ale jeszcze, zanim przejdziemy do świata świata Roupaniszady, gdzie mamy nawet nie tyle kontemplacyjne, medytujące informacje w temacie jogi, ale także bardzo techniczną wskazówkę, właściwie, która stanie się bazą dla Patanjalego, stanie się bazą także dla współczesnych przejawów jogi, także tych w XX wieku.

W temacie katha Upaniszady, a dosłownie alegorii Rydwanu jako człowieka, czy też alegorii Rydwanu ujarzmionego jako jogina, napisałam swojego czasu dwa artykuły naukowe, one są zupełnie do ściągnięcia w internecie.

Nie jest to długa Upaniszada, nie jest także krótka, bo są także Upaniszady na właściwie bardzo króciusieńkie i niebywale długie.

Tekst nam mówi to, cytuję, ograniczone wydalanie, czyli praktyka jogi już nam starożytny tekst Święta Świata Roupaniszady jasno mówi, że dotyka najgłębszych