Mentionsy

Umyślnie - dr Asia Wojsiat
Umyślnie - dr Asia Wojsiat
03.07.2026 06:45

Umyślnie #24 - Czym jest świadomość? Jak postrzegasz rzeczywistość? (prof. Michał Bola)

Zapraszam Was do kolejnego odcinka „Umyślnie”. Tym razem moim gościem jest prof. Michał Bola z Uniwersytetu Jagiellońskiego - badacz świadomości, psycholog i neuronaukowiec, lider grupy badawczej w Centrum Badań Mózgu UJ. Od pewnego czasu obecny także tutaj, w przestrzeni instagramowej, gdzie na swoim profilu @nauka.nie.boli popularyzuje wiedzę dotyczącą świadomości i pracy umysłu.


Rozmawiamy o jednym z obecnie najbardziej interesujących mnie - i chyba najbardziej „zabawkowych” - tematów z pogranicza neuronauki i filozofii, czyli o koncepcie ludzkiej świadomości.


Pytam Michała o to, jak Twój i mój mózg tworzą tak unikatowe, subiektywne doświadczanie rzeczywistości. Gdzie świadomość znajduje się w naszym mózgu? Czy realnie potrafimy już zdefiniować neuronalne korelaty świadomości? Czym w ogóle jest świadomość? Co tworzy nasze poczucie „ja” i ciągłość jaźni? Czym są qualia i jak opisać subiektywne, tak indywidualne postrzeganie rzeczywistości? Jak mózg płata nam figle w kontekście percepcji i czucia własnego ciała?


I wiele, wiele więcej. 


A partnerem tego odcinka jest Health Labs Care, marka tworząca innowacyjne suplementy diety i kosmetyki, z którą związana jestem w zasadzie od początku jej istnienia. Najpierw jako współtwórczyni składów i działań naukowych, a obecnie - po prostu stale stosuję HLC gdy potrzebuję wsparcia suplementacyjnego czy kosmetycznego. Pamiętajcie jednak, że mądra suplementacja musi być dobrana indywidualnie, do potrzeb, do stanu zdrowia i nigdy nie zastąpi leczenia i dbałości o podstawy zdrowia. Z kodem Joan10 macie 10% zniżki na cały asortyment.

Link do sklepu znajdziecie tutaj: https://healthla.bs/Joan10

Rozdziały (12)

1. Wstęp i przedstawienie gościa

Asia Wojsiat przedstawia temat i swojego gościa, profesora Michała Boli.

2. Reklama Health Labs Care

partnerem tego odcinka jest marka Health Labs Care, z którą jestem związana w zasadzie od samego początku jej istnienia

3. Definicja świadomości

Asia i profesor Bola omawiają różne aspekty świadomości, w tym stan świadomości, świadomość percepcyjna i samoświadomość.

4. Definicja qualia

Profesor Bola wyjaśnia koncepcję qualia i jej znaczenie dla rozumienia świadomości.

5. Badania nad świadomością

Profesor Bola omawia trudności w badaniu świadomości i role qualia w tej procesie.

6. Metakognicja i świadomość

Asia Wojsiat i profesor Bola omawiają koncepcję metakognicji i jej znaczenie dla świadomości.

7. Neuronowe korelaty świadomości

Profesor Bola omawia neuronowe korelaty świadomości i rola móżdżku oraz sieci stanu podstawowego w tej procesie.

8. Podsumowanie i kontynuacja

Rozmowa kontynuuje omówienie neuronowych korelatów świadomości i roli móżdżku w procesie świadomości.

9. Podsumowanie i kontynuacja

Rozmowa kontynuuje temat świadomości, jej postrzegania i funkcji w mózgu. Autorzy omawiają relację świadomości z nieświadomością, analizując różne poziomy jej działania. Podkreślana jest rola nieświadomego przetwarzania informacji oraz jej wpływ na zachowanie.

10. Hierarchia świadomości i interocepcja

Rozmowa skupia się na hierarchii świadomości i jej relacji z interocepcją, a także na funkcji Default Mode Network (DMN) jako aspektu narracyjnego ja. Podkreśla się, że świadomość może być definiowana jako doświadczenie subiektywne, a nie tylko jako funkcja poznawcza. Dyskusja prowadzi do pytania o świadomość zwierząt i jej istotę w ewolucji, a także do kwestii, czy sztuczne inteligencje mogą być świadome.

11. Filozofia świadomości i determinizm

Rozmowa o wolnej woli i determinizmie, analiza wpływu biologii na zachowanie oraz otwartość na zmianę.

12. Popularyzacja nauki

Zakończenie rozmowy, podziękowania za wsparcie i zachęta do odsłuchiwania innych odcinków.

Sponsorzy odcinka (1)

Health Labs Care post-roll

"partnerem tego odcinka jest marka Health Labs Care, z którą jestem związana w zasadzie od samego początku jej istnienia"

Szukaj w treści odcinka

Wpisz frazę, aby wyszukać treść w transkrypcji tego odcinka