Mentionsy

To rynek techniczny służący do rozliczeń wyprodukowanej lub pobranej energii, która nie została wcześniej sprzedana lub kupiona na rynku hurtowym, tudzież zakontraktowana w inny sposób.

W tym segmencie, w bilansowaniu handlowego, uczestnicy rynku to są tzw. pobowie, czyli podmioty odpowiedzialne za bilansowanie.

Obojętnie jak dobrze POB by planowali swoją pracę w ramach swoich tak zwanych portfeli, te ilości nigdy nie będą to same, ponieważ zawsze będą występować pewne zjawiska losowe i w związku z tym operatorzy potrzebują pewnych zdolności regulacyjnych, potrzebują możliwości zwiększania lub zmniejszania wytwarzania energii elektrycznej w systemie, teraz również oczywiście odbioru.

Teraz operator wyciąga z tego taki wniosek, że sam brak możliwości arbitrażu nie sprawia, że POB, czyli podmioty odpowiedzialne za bilansowanie, poprawiają swoje planowanie w taki sposób, żeby być zbilansowanymi.

Rozliczenie polega na tym, że każdemu POB przypisujesz tzw. pozycję handlową, czyli się ustala na podstawie tego, jakie plany zgłaszał do operatora, czy jest zbilansowany, czy nie.

Następnie się na podstawie danych pomiarowych, które pochodzą od tych fizycznych zasobów, które podlegają bilansowaniu przez danego POB, określa się, czy rzeczywiście ta pozycja się zgadza.

I teraz jest rzeczywiście możliwość na przykład taka, żeby obciążyć podmioty odpowiedzialne za bilansowanie kosztami, większymi kosztami niezbilansowania, natomiast pytanie jest, co POB zrobią z tymi kosztami, dlatego że jak się obciąży POB i oni teoretycznie zaczną się lepiej bilansować, to z perspektywy operatora sprawa jest załatwiona.

Ale to nie znaczy, że ona jest rzeczywiście załatwiona z perspektywy całej gospodarki, ponieważ to nas z kolei prowadzi do tego, jak wygląda rynek samej usługi finansowania handlowego, czyli tej usługi, którą POB świadczą np. firmom wytwarzającym energię.

że w mojej ocenie ten rynek usług POB jest dosyć nieprzejrzysty.

Z komunikacji wytwórców wynika, że po prostu takie warunki narzucają im firmy, które świadczą usługę POB, więc w związku z tym jakby wracając do tych naszych nieszczęsnych niezbilansowań, no to tak naprawdę odpowiedź na pytanie, kto poniesie koszty tej reformy, czy kto ponosi koszty tego problemu, to zależy jaka jest skala tego przeniesienia na odbiorców w gruncie rzeczy.

Jednocześnie jest tak, że czasami niektórzy z nas mają oczywiście dostęp do tych danych z inwerterów w swoich jakichś tam apkach, typu SolarMan albo w innym stylu, ale nasi operatorzy z sieci, nasi operatorzy systemów dystrybucyjnych, ale też właśnie nasi sprzedawcy energii, którzy najczęściej pełnią rolę też naszych POB, oni nie mają dostępu do tych danych.

Czyli mamy olbrzymią generację rozproszonych źródeł, których po prostu nie jesteśmy w stanie tak na dobrą sprawę, no może nie tyle zmapować, zaplanować ich pracy, przez co ci POB z kolei sami nie wiedzą, ile energii będą potem dostarczali na tych bilansujących.

I teraz wychodzimy z takiego założenia słusznego, że ta widoczność rynku jest ograniczona, więc trzeba zwiększyć dostęp POB do danych, żeby oni mogli poprawić jakość planów pracy, no i je sporządzać.

I oczywiście operator z tego wywodzi wniosek i to chyba słusznie, że w takim razie wasi POB właśnie powinni dobrze planować, żeby nie ryzykować tego rozliczenia.

Już od reformy rynku w 2024 roku każdy mechanizm, który będzie właśnie wywierał presję na tych POB, na podmioty odpowiedzialne za bilansowanie, żeby lepiej się bilansowały, on właśnie wymusza pewną decentralizację, dlatego że on będzie wymuszał lepszą komunikację pomiędzy podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie, a uczestnikami rynku, którzy są w jego portfelu.

Natomiast żeby te kosmiczne ceny, po jakich czasami się rozlicza niezbilansowanie, dlaczego tak jest, to już zostawmy, ale żeby te ceny jakkolwiek były powiązane z tą wartością dostarczonej energii, żeby to działało, odbiorca musi wcześniej wiedzieć, że ma perspektywę nie pobrania energii albo pobrania i rozliczenia po nieakceptowalnej cenie.