Mentionsy

Podróż bez Paszportu
Podróż bez Paszportu
11.04.2026 15:18

Czy Chiny staną po stronie Iranu? Strategia smoka, grają na dwa fronty? | prof. Łukasz Gacek

Zapraszam na rozmowę dr Pawła Jaskuły z prof. Łukaszem Gackiem z Uniwersytetu Jagiellońskiego.



Zapoznaj się z warunkami oprocentowania wolnych środków w OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/bezpaszportuUM

Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/bezpaszportuETF

Rozdziały (6)

1. Wprowadzenie i prezentacja gościa

Pawel przedstawia gościa, profesora Łukasa Gaceka z Uniwersytetu Jagiellońskiego, który będzie komentować sytuację w Chinach.

2. Analiza sytuacji Iranu dla Chin

Profesor Gacek analizuje, dlaczego Chiny nie są zbyt zaniepokojone sytuacją Iranu, podkreślając ich strategiczną niezależność.

3. Strategia Chin na Bliskim Wschodzie

Profesor Gacek omawia strategię Chin na Bliskim Wschodzie, podkreślając ich zwięzłe interwencje i strategię na długoterminowej perspektywie.

4. Analiza relacji Chin z państwami Zatoki Perskiej

Profesor Gacek analizuje relacje Chin z państwami Zatoki Perskiej, podkreślając ich zainteresowania i strategię dywersyfikacji.

5. Zakonkludowanie i pytania

Pawel i profesor Gacek dyskutują o konsekwencjach konfliktu Iranu dla pozycji Chin wobec USA i ich globalnej rywalizacji z Stanami Zjednoczonymi.

6. Konsekwencje eskalacji konfliktu wokół Iranu dla Chin

Analiza sytuacji, w której eskalacja konfliktu wokół Iranu może zwiększyć bezpieczeństwo energetyczne Chin, jednocześnie podkreślając ryzyko dla gospodarki z powodu potencjalnej destabilizacji.

Sponsorzy odcinka (1)

Oanda TMS Brokers pre-roll

"Partnerem odcinka jest to Anda TMS Brokers, dom maklerski oferujący prawie 4000 instrumentów, w tym akcje, ETF-y, kontrakty CFD."

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 40 wyników dla "Iran"

Chiny staną po stronie Iranu?

Może wynikać z ograniczonego znaczenia Iranu dla Chin.

To jest przede wszystkim dowód na to, że Iran jest dla Chin istotny, no ale pytanie czy najważniejszy, bo Chiny...

Bo gdyby Chiny chciały politycznie postawić wszystko na Iran, ten przekaz wyglądałby skrajnie inaczej.

Pamiętamy moment zabicia przywódcy religijnego Iranu, Hameneiego i ofiar cywilnych.

A Chiny tak nie działają, bo dla Pekinu Iran nie jest odpowiednikiem Rosji.

Iran jest bardzo użyteczny.

Zatem Iran jest ważny, ale

Po drugie, nie chcę złożyć Iranu na ołtarzu relacji ze Stanami Zjednoczonymi, ale też nie chcę przez Iran tych relacji

Ograniczona rola Iranu w strategii Chin ma pewne znaczenie, ale nie jest tym czynnikiem decydującym.

Nie chodzi o to, czy Chiny staną po stronie Iranu, tylko o to, jak chronić własne interesy bez bezpośredniego wchodzenia w ten konflikt, którego po prostu nie kontrolują.

Zatem z perspektywy Pekinu stawką nie jest lojalność wobec Iranu, tylko utrzymanie

I ta oś zła, axis of resistance, to jest chyba bardziej oś oporu, która się pojawia w tej zachodniej hemisferze dosyć często, gdy pojawia się obok siebie Rosja, Iran, Chiny, Korea Północna.

Czy Iran podobnie jak Rosja, przepraszam, czy Chiny podobnie jak Rosja,

Bo w tej debacie publicznej często pojawia się narracja właśnie o jakiejś osi Chiny-Iran, czy wręcz o strategicznym sojuszu, który jest wymierzony bezpośrednio w Zachód.

Iran niewątpliwie jest dla Chin partnerem ważnym, ale zdecydowanie nie centralnym.

Najłatwiej właśnie zobaczyć to na liczbach, bo w ubiegłym roku, w 2025, Chiny zaimportowały z Iranu prawie

Iran lokuje się na pozycji nr 3.

I to oznacza, że choć Iran jest ważnym dostawcą ropy dla Chin, to ta zależność jest wyraźnie asymetryczna.

Z perspektywy Iranu chiński rynek jest kluczowy, ale dla Chin jest to tylko jeden z wielu elementów tego portfela dostaw.

I znów, jeżeli odwołamy się do danych za ubiegły rok, oficjalny handel pomiędzy Chinami a Iranem oscylował w granicach niespełna 10 miliardów dolarów.

Zatem w praktyce ponad 75% całych relacji gospodarczych pomiędzy Chinami a Iranem dotyczy tylko i wyłącznie ropy naftowej.

Polega, czy bazuje w dużej mierze na maksymalnej dywersyfikacji źródeł dostaw, bo obok Iranu

Zatem w praktyce udział Europy z Iranu...

Widzimy tutaj wyraźnie, że Iran nie jest dla Chin tym partnerem, bez którego Chiny nie mogą żyć.

To jest ponad dwukrotnie więcej niż w przypadku Iranu, nawet jeśli uwzględnimy ten nieoficjalny import ropy naftowej, o którym przed chwilą wspomniałem.

Co więcej, państwa Zatoki oferują chińskim firmom znacznie większe możliwości inwestycyjne, możliwości technologiczne, możliwości finansowe aniżeli Iran, który jest objęty sankcjami.

Bardzo ciekawy moment odnotowaliśmy 5 lat temu, kiedy w 2021 Chiny podpisały z Iranem takie kompleksowe partnerstwo strategiczne na 25 lat.

Iran niewątpliwie jest dla Chin użyteczny przede wszystkim jako dostawca relatywnie taniej ropy, jako rynek dla niektórych technologii, jako element infrastruktury transportowej w ramach inicjatywy Pasaj Drogi, ale jednocześnie

Pekin bardzo pilnuje, by te relacje z Iranem nie zaszkodziły jego znacznie większym interesom gospodarczym, handlowym, inwestycyjnym w Arabii Saudyjskiej, w Zjednoczonych Emiratach Arabskich czy innych państwach regionu.

Pekin utrzymuje relacje z Iranem.

Iran to partner ważny, ale kluczowa dla Pekinu jest możliwość utrzymywania równowagi między wszystkimi głównymi aktorami regionu.

Iranem, państwami Zatoki, a w pewnym zakresie

która się trochę odnosi jakby do teorii władzy, czyli dzieli rząd, że Chiny są niby blisko też z Rosją, my spójrzmy nawet w głąb samej tej osi oparcia, czy też nawet samego BRICS, przecież i Rosja i Chiny i Iran są już dzisiaj częściami składowymi tego konglomeratu.

No i jednak wydaje się mu, że taki Iran też pełni pewną rolę balansowania relacji z Rosją.

Chciałbym się tutaj dowiedzieć, jaka jest Twoja perspektywa wpływu konfliktu właśnie w Iranie na pozycję strategiczną Chin wobec USA?

Było to widoczne choćby w czasie wojny w Iraku, w czasie wojny w Afganistanie i z tego punktu widzenia eskalacja napięć wokół Iranu może w pewnym stopniu działać na korzyść Chin, ponieważ komplikuje czy wiąże zdolność Stanów Zjednoczonych do pełnej koncentracji na Indo-Pacyfiku.

Ale kryzys wokół Iranu przypomina nam coś więcej, że podobne ryzyko istnieje także w innych częściach świata.

Nie jest to kto wygra ten konflikt wokół Iranu, ale kluczowe pytanie brzmi czy globalny system handlu, globalny system transportu energii pozostanie wystarczająco stabilny, aby gospodarka Chin mogła dalej rosnąć.

Skoro pierwsza była Wenezuela, później jest potężny skok w kierunku wschodnim, mamy Bliski Wschód, Iran.