Mentionsy

Pytania, problemu, a mianowicie, jak zresztą chyba piszesz o tym w książce, nie jestem pewien, już jakoś przez Cieszkowskiego sygnalizowanego, a mianowicie problemu wyobrażalności pojęć.

Stwierdził, że jest jakiś nurt filozoficzny reprezentowany przez polską filozofię narodową, przede wszystkim przez Trętowskiego, także przez Cieszkowskiego.

Ale tutaj nie ulega wątpliwości, że w charakterystyce tego, czym polska filozofia narodowa ma być dla Libelta, ważniejszym punktem odniesienia są prace Trętowskiego, a zwłaszcza Myślini, niż prace Cieszkowskiego.

Zacznę od podobieństwa i to podobieństwa, które wydaje mi się, że łączy nie dość, że Trentowskiego, Libelta, ale też Trentowskiego, Libelta i Cieszkowskiego.

To, co jest niezwykle ciekawe, kiedy otwiera się dowolną książkę Liberta, dowolny tekst Cieszkowskiego, dowolny artykuł czy książkę Trentowskiego.

I te dwa pojęcia wyrażone jeszcze, co ciekawe, po niemiecku, bo Buki Palingerza jest tekstem przełożonym bardzo ładnie akurat przez syna Cieszkowskiego, Augusta Adolfa, ale sam ojciec August napisał go po niemiecku.

Akurat w tym względzie myślę, że Libelt się zainspirował, a przynajmniej chciał się odnieść do Cieszkowskiego.

Przede wszystkim byłaby, i to jest moim zdaniem bardzo istotna sprawa, czymś różnym od filozofii czynu Augusta Cieszkowskiego.

Byłaby czymś różnym od filozofii czynu Augusta Cieszkowskiego przede wszystkim z tego powodu, że Cieszkowski w swojej filozofii czynu przyjmował, przynajmniej w wyjściowej postaci, bo to co się dzieje potem w Ojcze Nasz to jest osobna sprawa, przyjmował jednak bardzo wyraźnie pewien schemat, zgodnie z którym

Czyli nie byłoby tak jak u Cieszkowskiego, że mamy epokę bytu, myśli i czynu, a więc czyn przychodzi po myśli.

Faktem jest to, że Libelt oczywiście był zwolennikiem czegoś takiego jak filozofia czynu, ale jej do postaci systematycznej nie rozwinął w odróżnieniu od Cieszkowskiego.