Mentionsy

Norbert, dlaczego zaczęliśmy ten odcinek, tym bardzo barwnym, ale też i specyficznym w swojej formie, fragmentem książki Józefa Piłsudskiego?

Ale to jest ta książka Piłsudskiego.

Książka bowiem Piłsudskiego jest fundamentem wyjaśniającym polską sztukę wojenną, zarówno w roku 1920, jak i w roku 1939.

Śmigły-Ryc, który był oficerem Piłsudskiego w Legionach, potem był bezpośrednim już jako dowódca na przykład armii, w roku 1920 był wykonawcą koncepcji i poglądów Piłsudskiego,

I szmigły ryc ukształtowany w zakresie nauk sztuki wojennej przez Piłsudskiego, w 100% metodą Piłsudskiego z roku 1920 próbował wojować w roku 1939.

Przez Józefa Piłsudskiego.

Chociaż Józef Piłsudski już nie żył, było wojskiem stworzonym, ukształtowanym przez Józefa Piłsudskiego w rozumieniu mentalnego sposobu prowadzenia walki.

Wcześniej generałowie w Giszu na przykład, którzy planują na swoich odcinkach, na odcinkach swoich armii działania bojowe, wszyscy oni w jakimś zakresie przesiąknięci są doktryną Józefa Piłsudskiego.

To jest kwestia, o której ja wspominałem na przykład w kontekście politycznym, że Józef Beck jest tak naprawdę w dużej mierze wykonawcą poleceń Piłsudskiego, tylko nie ma talentu Piłsudskiego na zasadzie takiej, że Piłsudski potrafił lawirować, a Józef Beck jest o wiele bardziej z grubego drewna ciosany.

Podobnie w wojsku marszałek Śmigły-Rydz, przygotowując się do wojny, czy to ze Związkiem Radzieckim, czy to przede wszystkim z Niemcami w roku 1939, będzie powtarzał założenia Piłsudskiego, tak co do planu operacyjnego, jak i co do samego postrzegania pola walki.

Bo kiedy my dokładnie przeczytamy i zrozumiemy książkę Piłsudskiego, to na łamach tej książki

I stąd często brało się potem kompletne niezrozumienie Piłsudskiego, który swoim podkomendnym nie wyjaśniał tak naprawdę co miał na myśli.

Jakie zasady sztuki wojennej są kluczowe dla Piłsudskiego?

Dlatego, że Piłsudski sformułował właśnie ten pogląd, że polska sztuka operacyjna w jego wykonaniu to jest właśnie ta strategia pełnego powietrza i w typowym dla Piłsudskiego stylu on się tutaj hamował, bo mówimy o książce, jego język mówiony był o wiele bardziej kwiecisty, a jednocześnie o wiele bardziej wulgarny, ale w książce on to łączy.

Zwłaszcza po śmierci Piłsudskiego sanacja, aby umocnić czy autoryzować swą władzę, odmieniała jego nazwisko przez wszystkie przypadki, ale najwyraźniej nowi przywódcy państwa często w ogóle nie rozumieli,

I że nie można zastosować doktryny Piłsudskiego do walki z Wehrmachtem we wrześniu 1939 roku.

I punktem wyjścia dla Piłsudskiego było zanegowanie doświadczeń I wojny światowej.

Dla Piłsudskiego nie istniało pojęcie istotnej pozycji.

Podczas gdy dla Piłsudskiego stały ruch i zmiana były elementem kluczowym.

W jakimś zakresie nasze wojsko próbuje realizować właśnie przekonanie Piłsudskiego, że ruch jest fundamentem zwycięstwa.

Że nie jest w percepcji Piłsudskiego celem utrzymanie jakiejś pozycji.

Dla Piłsudskiego taka walka była szaleństwem, zresztą dla wielu dowódców wielu armii.

Zganiłby być może Śmigłego, chociaż całkowicie nie negował pozycji polowych i budowy umocnień, to się działo i za Piłsudskiego, ale zganiłby zapewne drugiego marszałka za taki sposób myślenia operacyjnego o przyszłej walce.

Podczas gdy dla Piłsudskiego właśnie manewr jest ważniejszy niż ogień.

Norbert, ale muszę przyznać, że nawet jak na Piłsudskiego ten fragment jest wyjątkowo enigmatyczny.

Jeżeli słowa Piłsudskiego są enigmatyczne, to wyjaśniam.

Z Piłsudskiego się śmiano.

I Piłsudskiego bolało to, że śmiali się z niego.

No i Piłsudskiego w roku 1920 też wszyscy mu mówili, narysuj grubą linię.

Zacytujmy Piłsudskiego.

Jeżeli zostaniemy już w tej alegorycznej narracji Piłsudskiego, to trzeba mieć nogę konia, a nie być żabką.

Armia Czerwona idąca na Warszawę w sierpniu 1920 roku to były używając słów Piłsudskiego takie same oberwusy jak broniący Warszawy Wojsko Polskie.

Ale w książce Piłsudskiego są mapy, które idealnie oddają pojęcie strategii pełnego powietrza.

To widać na mapach w książce Piłsudskiego i to

No i można by powiedzieć, że to doświadczenie z roku 1920 zapisane w książce rok 1920 Piłsudskiego jest ostrzeżeniem.

Ale czy ta książka Piłsudskiego była znana za granicami Polski?

Najwybitniejsi radzieccy teoretycy wojenni przeczytali książkę Piłsudskiego.

I można odnieść wrażenie, postawić hipotezę badawczą, kiedy się analizuje tak wiele rozmów Piłsudskiego, jego dziwnych zachowań,

Że Piłsudskiego stopniowo po tym, jak ponownie zdobył władzę w 1926 roku, jego ogarniało jakieś zwątpienie, jakieś przerażenie, jakieś poczucie bezsiły, którego jednak nie wyrażał nigdy wprost w stosunku do swoich podwładnych.

A z drugiej strony nie robił nic, bo uważał, być może, jak powiedziałem, to hipoteza, ale można odnieść wrażenie, że Piłsudskiego, jak powiedziałem, ogarnęło jakieś zwątpienie, że co byśmy nie robili i tak zginiemy, jeżeli dojdzie do wojny.

I chociaż w ostatnich latach życia Piłsudskiego toczyły się prace nad modernizacją techniczną wojska, mówiliśmy o tym kiedyś, i wojsko mimo różnego rodzaju bardzo poważnych kryzysów, których źródłem był sam Piłsudski, to wojsko funkcjonowało, ale nie ulega też wątpliwości, że Piłsudski popadł w jakiś fatalizm.

I podsumowując, książka rok 1920 Józefa Piłsudskiego stanowić mogła rodzaj ostrzeżenia, rodzaj otrzeźwienia w dyskusjach nad przyczynami zwycięstwa, tego wspaniałego zwycięstwa z roku 1920, ale ostatecznie zinterpretowana została zupełnie inaczej.