Mentionsy

Tutaj będziecie mogli wspólnie z nami przeędrować przez niezwykle obszerną oraz ogromnie bogatą twórczość profesora Johna Arnalda Rula Tolkiena.

W naszych rozmowach posiłkujemy się w dużej mierze już istniejącymi materiałami, które tworzą bardzo pokaźny Tolkien Ozbiór, czyli bazę książek, na których się koncentrujemy szykując każdy odcinek.

Słuchajcie, dzisiaj kolejny z cyklu Narada w podcaście, odcinek naszego właśnie podcastu, a dzisiejszymi gośćmi są dr Łukasz Neubauer, mediewista, badacz Tolkiena, autor wielu publikacji zarówno w Polsce, jak i za granicą oraz książek, m.in.

będącej na ukończeniu o kontakcie Tolkiena z profesorem Mroczkowskim, o którym zaraz jeszcze zapytamy.

Również autor artykułów o tematyce tolkienistycznej, do i-glosów czy nowej fantastyki.

Łukasz, jesteś u nas pierwszy raz, więc tradycyjnie osoby, które są pierwszy raz w naszym podcaście, mają zadawane pięć pytań, które pomagają nam zdefiniować jakby zainteresowania tolkienistyczne u danej osoby.

Od jak dawna masz do czynienia z dziełami Tolkiena?

Dobrze, a czy masz jakieś ulubione powiedzonko, czy może cytat z Tolkiena?

I pewnym takim zaspoczeniem, chociaż może nie zaspoczeniem, tylko ciekawym odkryciem z mojej strony było to, że kiedyś przeczytałem wypowiedź Tolkiena, kiedy zapytano się go o

Dobrze, a powiedz, ile książek Tolkiena znajduje się w twoim Tolkienozbiorze?

Nie mówię tylko o książkach samego Tolkiena, czy też Christophera, ale też książkach o Tolkienie, prawda?

Czyli wszystkim, co dotyczy Tolkiena.

Z tym, że jeszcze chyba do tego trzeba by było doliczyć jakieś dwadzieścia książek, które traktują Tolkiena i Lewisie równocześnie.

Podstawowym założeniem jest to, żeby sobie porozmawiać na temat Tolkiena i przekazać jakąś wiedzę, którą mam nadzieję posiadam na temat jego twórczości i życia.

Pokaz nazywa się Tolkien, czyli Tam i z powrotem.

Czy ty osobiście masz coś ciekawego związanego z Tolkienem w najbliższym czasie do zrealizowania?

W ostatnim czasie żeśmy się skupili troszeczkę na edukacji, że tak powiem, szkolnej, bo żeśmy uczęszczali do szkół, gdzie opowiadaliśmy młodzieży o Tolkienie, a właśnie przede wszystkim o Hobbicie, no bo to jest ta klasa podstawówki, więc też staraliśmy się opowiadać szczerze i troszeczkę o Tolkienie, o pięknie tego świata, o znaczeniu słowa, o wartościach i inspiracjach.

konferencję tolkienowską z okazji Dnia Czytania Tolkiena, więc mamy tutaj wsparcie ze strony Wydziału Historii UAM-u i będziemy się szyktować na nasze dziesięciolecie.

No a potem cóż, standardowo oczywiście przygotowywanie się do Dnia Czytania Tolkiena i kolejne wyjścia do szkół, bo nam się już zgłosiły kolejne szkoły, które chciałyby, żebyśmy...

przybyli z Tolkienem, więc 2026 będzie bardzo aktywnym rokiem, będziemy dużo tam działać.

To bardzo takie szczytne, prawda, że chodzicie do szkół i propagujecie Tolkiena, także super.

W końcu w pierwszej kolejności jesteśmy fanami Tolkiena i tworzymy z czystej pasji.

A na naszej stronie internetowej znajdziecie linki do wszystkich odcinków wraz z przepisami oraz ogromny Tolkien Ozbiór, czyli naszą bibliotekę książek, do których korzystamy tworząc podcast.

To z kolei przekłada się na kolejnych fanów i fanki Tolkiena dołączających do naszej gospody.

Tak, no i później mamy reakcję Boromira, prawda, który jakby ten, widać w jego oczach od razu, to tak nam opisuje Tolkien, prawda, rozbłysk takiej jakby nadziei.

Oczywiście absolutnie u Tolkiena takiego czegoś nie ma.

Co jest o tyle śmieszne, że Tolkien integralnie ze Shakespeare'a nie przepadł.

Te ostatnie właśnie zdania, takie króciutkie, prawda, nietypowe dla Tolkiena, bo Tolkien lubi długie zdania, ale właśnie w momencie, kiedy Tolkien zmienia sposób wypowiadania się właśnie do takich krótkich zdań, są to zawsze takie bardzo dobitne, konkretne sygnały, prawda.

No a kluczowy moment był wtedy, kiedy po koronacji, kiedy Aragorn powstał z koroną, prawda, z kolan, wtedy już jest bardzo dobitnie opisane przez Tolkiena, jak jawił się zebranym na tym placu

Przy czym tu jeszcze trzeba podkreślić to, że pisząc te wcześniejsze rozdziały, to Tolkien jeszcze tak nie za bardzo wiedział, kim jest ten obiekt.

Przeszedł bardzo ciekawą ewolucję, ale to ciekawe u Tolkiena jest, że Tolkien często potrafi to, co napisał pierwotnie jako na przykład dialogi Trottera, one słowo są później dialogami Aragorna, Obieży Świata.

Tolkien bardzo często drobnymi środkami potrafił przekuć wersję, powiedzmy tam starsze wersje danego rozdziału w wersję docelową, prawda?

To jest też takie mistrzostwo u Tolkiena, mistrzostwo doboru słów, żeby stworzyć prostymi środkami coś, jakby przerobić coś starszego w nowe, aktualne i na miejscu, że tak powiem.

Też się zastanawialiśmy w którymś odcinku właśnie, co by było, gdyby Tolkien miał dostęp do współczesnej technologii.

To w oryginale ma jeszcze takie fonetyczne, fajne brzmienie, to z czego Tolkien jest znany.

Tolkien dobierał słowa z wielu różnych punktów zdania i właśnie czasami brzmienie po angielsku dodaje jeszcze mocy słowom.

Tak, no i to, co na początku się wydarza i słowa Bilba, to jest moim zdaniem genialne i mistrzowskie ze strony Tolkiena, jak wplutł w historię Władcy Pierścieni i Hobbita też, książek, który napisał, wplutł różnicę między pierwszym wydaniem Hobbita, a kolejnymi, prawda, o tymi poprawionymi po 1951 roku.

I można tu przypuszczać, że z punktu widzenia Tolkiena, który czuł się odkrywcą i badaczem, który tłumaczy dla nas, czyli dla współczesnych czytelników Czerwoną Księgę Marchi Zachodniej, to właśnie Bilbo był autorem pierwszej księgi, albo w dużej mierze, że to Bilbo spisał, dlatego właśnie ten ton jest porunywalny.

Już nie mówię w tym przypadku o Tolkienie, tylko o samej historii świata.

I nikt o nią nie pyta, nikt o niej nie wspomina, nikt nie zastanawia się, jaka jest jej opinia, czy to wynika tylko i wyłącznie z tego, że Tolkien w tym momencie pisania historii jeszcze nie znał w ogóle postaci Galadrieli i wprowadził ją później i nie zaimplementował jej do tych rozdziałów początkowych, czy też jest to celowe działanie Tolkiena, że Galadrieli tam miało nie być.

Oczywiście my wiemy, że samą opowieść napisał Tolkien, natomiast jest autorem przewiedzącym w tym momencie, ale...

Tam Tolkien mówi wyraźnie, że dziewięć pierścieni było w posiadaniu Saurona i dzięki temu mógł sterować wolą Nazguli, podległych mu Nazguli.

I to jest pierwszy moment w książce, kiedy pojawia się słowo bardzo znane i wszyscy używamy go bardzo często, nazgul, słowo nazgul, jest to w czarnej mowie, rdzeń nazg oznacza pierścień, tak, to są upiory pierścienia w czarnej mowie, bo to jest w czarnej mowie użyte słowo i Tolkien też mówił o tym, że czarna mowa była takim językiem stworzonym po to, żeby dla Anglików, bo oczywiście Tolkien był Anglikiem, więc dla niego

I Tolkien używał go jako popielniczki, także o tym mówił też Ryszard Radziński w jednym z odcinków.

Oczywiście, bo to utolkiena można mieć czasami, można się zdziwić, jak bardzo czerpał inspirację i skąd.

Tam mamy też Tolkien Odbiór, czyli pełną, bardzo bogatą bibliotekę książek i innych mediów, z których korzystamy tworząc podcast.