Mentionsy

Dzisiaj porozmawiamy o Self-Practice Self-Reflection, czyli SP SR w terapii poznawczo-behawioralnej.

Moim gościem, a właściwie gościnią i współprowadzącą jest Kamila Grochowska-Kramek, psycholożka, psychoterapeutka CBT, tłumaczka podręczników z serii From the Inside Out i autorka treningu SP SR w nurcie DBT.

Bardzo się też cieszę, że porozmawiamy o temacie SP SR.

Najprościej mówiąc, SP SR to jest takie podejście do szkolenia terapeutów, w którym terapeuta w pierwszej kolejności praktykuje techniki terapeutyczne na sobie samym, a następnie reflektuje nad tym doświadczeniem, ale w sposób ustrukturyzowany.

I to jest właśnie jedna z kluczowych różnic między SP SR a typowym szkoleniem poznawczo-behawioralnym.

I ten SP SR, który tak jak widzimy, on nie jest bardzo stary, to jest powiedzmy 20 plus lat, kiedy te programy zaczęły powstawać.

No dobrze, to wiemy już czym jest SP SR i skąd się wzięło, to porozmawiajmy teraz o tym, po co właściwie to robić, co to daje.

Jakie korzyści dla umiejętności psychoterapeutycznych płyną z SP SR?

Generalnie terapeuci, którzy przechodzą treningi SP SR, oni stają się bardziej skuteczni klinicznie, zaczynają lepiej rozumieć metodę, nabierają pewności co do swoich umiejętności i stają się przede wszystkim bardziej empatyczni wobec swoich pacjentów.

Na przykład w takich badaniach Beneta Lewiego, oni tam wykazali w zespole, że SP SR poprawia rozumienie w ogóle terapii poznawczo-behawioralnej, rozwija te konkretne umiejętności terapeutyczne i wzmacnia wiarę terapeutów, czyli jakby takie ich wewnętrzne przekonanie o tym, że to podejście jest skuteczne.

I niezależnie od stażu naszej pracy klinicznej, można przejść taki kurs SP SR-u i on będzie miał równie silne korzyści dla wielu grup terapeutów pracujących.

Ostatnie lata przyniosły bardzo wiele badań, które mierzyły w ogóle wpływ treningu SP SR na tą tak zwaną metakompetencję, czyli takie cechy jak właśnie empatia, uważność w relacji, autentyczność w byciu terapeutą, wrażliwość na proces.

Na przykład w takim badaniu, nie wiem, to było z ostatniego, 2014 roku, sugeruje się, że udział w ogóle w treningu SP SR jakby zwiększa zdolność terapeuty do dostrojenia się do relacji z pacjentem.

Terapeuci po treningu SP SR zgłaszali, że poprawiało się ich empatyczne rozumienie pacjentów.

W przeprowadzaniu tych szkoleń mogę dołożyć taką anegdotkę, że dla mnie na przykład największym odkryciem jest to, że w każdym z tych pierwszych takich treningów SP SR-owych to każdy terapeuta uświadamia sobie, jak my dużo żądamy od pacjentów, kiedy prosimy ich o wykonanie regularnej pracy domowej.

Jeśli terapeuta sam przeszedł pewien proces zmagania się z trudnościami, nawet w takich kontrolowanych warunkach, jakim jest trening SP SR, to lepiej potrafi zrozumieć, co czuje pacjent, gdy ma np.

No i właśnie tego uczy nas SP SR.

Intuicyjnie mogłoby się wydawać, że konceptualizacja to czysto taka intelektualna sprawa i że analizujemy informacje i o pacjencie i składamy te informacje z modelem, ale okazuje się, że w treningu SP SR można poprawiać te umiejętności konceptualizacyjne.

W badaniach zaobserwowano, że po właśnie tym treningu SP SR terapeuci czuli większą pewność co do swoich umiejętności, czyli jakby zwiększała się ich swoboda w korzystaniu z tych technik.

Więc można tak powiedzieć, że ten trening SP SR jest nie tylko taką dźwignią do rozwoju tych meta-umiejętności, czyli tej refleksji, czy tej empatii, czy tych umiejętności takich terapeutycznych, ale uczymy się z własnego doświadczenia, uczymy się być refleksyjnym praktykiem.

W literaturze o SP SR często podkreśla się, że to właściwie refleksyjność napędza ciągły rozwój terapeuty.

A w SP SR jest taka siłownia dla tego mięśnia refleksji.

I w tym właśnie treningu SP SR kładzie się na to bardzo duży nacisk.

Podsumowując ten wątek, SP SR wzmacnia kompetencje kliniczne, zarówno techniczne, jak i relacyjne, czyni nas bardziej empatycznymi, świadomymi, pewnymi siebie terapeutami.

Czy terapeuci chętnie się angażują w SP SR?

To jest bardzo słuszna uwaga i myślę sobie, że ogólnie taka delikatność terapeuty, czy jego wrażliwość bardzo się odkrywa akurat w treningu SP SR-owym.

I wdrożenie treningów SP SR-owych, powiedzmy takie systemowe, czyli na przykład w ramach działania jakiejś poradni, jest wyzwaniem.

I z jednej strony osoby, dla których SP SR okazało się życiowo zmieniającym doświadczeniem, mówią, że to było life changing, a są też takie osoby, które wchodziły po prostu z malutkim paluszkiem, zanurzały się w ten trening i dla nich to nie było aż tak bogate, ubogacające powiedzmy doświadczenie.

Chociaż formalnie SP SR nie jest taką grupą terapeutyczną ani wsparciową, tylko edukacyjną.

Porozmawiajmy teraz o tym właśnie osobistym wymiarze SP SR, bo wspomniałaś o tym, że to też okazja do takiej własnej przemiany.

Co SP SR daje terapeucie jako człowiekowi, nie tylko jako profesjonaliście?

Myślę sobie, że największym takim plusem czy takim darem treningu SP SR dla terapeuty jest samoświadomość i autentyczność w relacji w ogóle z ludźmi czy w ogóle jakby z pacjentami.

I może nie rozwiązujemy tych wszystkich problemów na 100% w ramach treningu SP SR, to zdobywamy wgląd w te wzorce, którymi się posługujemy na co dzień.

I z tym problemem można się zmierzyć właśnie w ramach takiego treningu SP SR-owej.

Od samego początku naszej rozmowy towarzyszy mi właśnie taka refleksja, użyję tego słowa, że SP SR jest takim połączeniem terapii własnej, treningu interpersonalnego i takiego szkolenia technicznego, czyli z technik terapii poznawczo-behawioralnej, no bo właśnie można powiedzieć, że to jest taki kawałek swojej terapii.

Więc to daje nam taką autentyczność, jakby ten trening SP SR-owy daje nam taką właśnie autentyczność i spójność i to jest ogromna wartość, bo pacjenci to bardzo szybko wyczuwają.