Mentionsy

Dziennik Literacki. Podkast
Dziennik Literacki. Podkast
03.03.2026 05:40

Występy gościnne #12 | „Stella Maris” Iljasa Churiego

„Stella Maris” Iljasa Churiego to powieść o pamięci, która nie daje się zamknąć w jednej historii. W Występach gościnnych rozmowa o drugim tomie trylogii „Dzieci getta”. Churi splata los palestyński i żydowski, zestawia doświadczenie getta w Liddzie z cieniem getta warszawskiego, bada granice empatii i możliwość wspólnej opowieści. Dyskusja jest także hołdem dla zmarłego we wrześniu 2024 roku pisarza, wielkiego humanisty i intelektualisty Bliskiego Wschodu. O literaturze jako przestrzeni wielokierunkowej pamięci, o politycznym wymiarze narracji i o tym, czy możliwe jest braterstwo doświadczeń bez ich upraszczania, rozmawiają Hanna Jankowska, Majda Qandil i Roma Sendyka. Spotkanie prowadzi Aleksandra Lipczak.


Rozdziały (11)

1. Wprowadzenie i przedstawienie gościa

Aleksandra Lipczak przedstawia gościa i uczestników dyskusji, w tym Iljasza Churiego, Hanna Jankowską i Roma Sędykę. Rozmowa zaczyna się od opisu początków współpracy i przyjaźni z Churiem.

2. Opowieść o początkach współpracy i przyjaźni

Majda Kandil opowiada o początkach współpracy z Iljaszem Churiem, w tym o ich pierwszej rozmowie w Bejrucie i Warszawie.

3. Podwójność i jej znaczenie w literaturze Churiego

Roma Sędyka omawia podwójność jako temat w literaturze Churiego, w tym w kontekście jego osobistego doświadczenia i postaci Adama w powieści 'Stella Maris'.

4. Historia i osobisty doświadczenia Iljasza Churiego

Rozmowa przechodzi do osobistego doświadczenia Iljasza Churiego, w tym opowieści o jego dołączeniu do ruchu oporu palestyńskiego i jego relacjach w Polsce.

5. Opowieść z baru mlecznego i symbolika podwójności

Hanna Jankowska opowiada o swoim doświadczeniu z baru mlecznego w Warszawie i symbolice podwójności w literaturze Churiego.

6. Rozważania nad Stella Maris i jej znaczeniem

Rozmowa skupia się na znaczeniu i strukturze powieści 'Stella Maris', w tym na jej trzech częściach i tematyce podwójności.

7. Analiza literatury i jej interpretacji

Rozmowa kontynuuje analizę literatury Churiego, w tym na temat jej autoteliczności, uniwersalności i znaczenia dla czytelników.

8. Analiza źródeł twórczości Iljasa Churiego

Analiza źródeł twórczości Iljasa Churiego, w tym poezji staroarabskiej, Biblii i ludowych opowieści, z podkreśleniem znaczenia twórczości Mahmuda Darwisha i jego relacji z Adama. Dyskusja na temat politycznych i humanistycznych aspektów powieści „Stella Maris”.

9. Analiza porównawcza zagłady i nagby

Analiza zagłady i nagby jako nieporównywalnych zdarzeń, podkreślenie różnorodności postaci w dziełach Hurriego i jego podejście do tematów politycznych.

10. Krytyka negacjonizmu Holokaustu i role Hurriego

Krytyka negacjonizmu Holokaustu, analiza postaci Edelmana i jego role w kontekście dwunarodowości, podkreślenie konfliktu między kolonializmem a wyzwoleniem Palestyńczyków.

11. Literatura jako narzędzie polityczne i społeczne

Rozważania na temat roli literatury w kontekście konfliktu, analiza cytatów Hurriego na temat siły opowieści i jej wpływu na społeczeństwo.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 9 wyników dla "Stella Maris"

czyli Stella Maris, dziećmi getta w ogóle.

Poniekąd jesteś, może nawet nie poniekąd, ale jesteś pierwowzorem jednej z postaci, która się pojawia w Stella Maris.

o Adamie, który jest dzieckiem getta i który, zresztą to jest też wątek tutaj rozwijany w Stella Maris, który nie chce doprecyzowywać, żyjąc w Izraelu, nie chce doprecyzowywać, o jakie getto chodzi, jest dzieckiem getta stworzonego przez samych Izraelczyków dla palestyńczyków, dla arabskiej ludności, ale jakby pozwala sobie, próbuje takiej taktyki przetrwania, udając syna, dziecko getta warszawskiego.

Bo to jest dla tych osób, które jeszcze nie czytały Stella Maris, to jest Marek Edelman pojawia się tutaj.

Trochę jakby się już zagłębiłyśmy w ten labirynt, jakim w ogóle jest też refleksja nad Stella Maris, nad tą trylogią, a wydaje mi się, że też jest potrzeba trochę powrotu do fundamentu, do początku, czyli jakby trochę powiedzenia, czym jest ten cykl powieści, zwłaszcza dla osób, które jeszcze mają lekturę przed sobą, bo zakładam, że być może też wśród słuchających będą takowe.

Biblii, do Księgi Jeremiasza, do Eliasza, do pierwszego człowieka Adama, który staje na skale, do Marii, słowo Maria, Stella Maris, jego matka, która potem przyjmuje imię Miriam.

Ja przystępując do lektury oryginału drugiej części, Stella Maris, pisania recenzji wewnętrznej dla charakteru, miałam taką obawę, to znaczy pobieżnie przeleciałam książkę, że Huri pójdzie na takie duże, bardzo łatwe uproszczenie, zostawiając nagby i Holokaust, patrzcie, oni robią nam teraz, co kiedyś im robiono.

Bo jest takie piękne założenie właśnie wyartykułowane przez Stella Maris, chyba przez samego Adama.

I to jest też trochę taka perspektywa, w jakiej ja czytałam Stella Maris, jakby co