Mentionsy

Dziennik Literacki. Podkast
Dziennik Literacki. Podkast
13.02.2026 05:40

Fakcje #2 | Wańkowicz. Życie na kraterze

Drugi odcinek podcastu Dziennika Literackiego „Fakcje”to rozmowa o Melchiorze Wańkowiczu, jego reportażu, legendzie i autokreacji. Punktem wyjścia jest książka Łukasza Garbala „Wańkowicz. Życie na kraterze”.

Zastanawiamy się, co dziś zostało z jego pisania, gdzie przebiegają granice faktu oraz czy Wańkowicz jest jeszcze czytany. Pojawiają się też wątki biografistyki, odpowiedzialności autora i trudnych miejsc w dziedzictwie epoki.

Goście odcinka: Weronika Kostyrko i Aleksander Kaczorowski i redaktor naczelny DL, Szymon Kloska.

Rozdziały (16)

1. Wprowadzenie i przedstawienie autorów

Małgorzata Bugaja przedstawia redaktora naczelnego Szymona Kloskę, który podkreśla, że nie czyta już literatury pięknej, ale non-fiction.

2. Książka o Melchiorze Wańkowiczu

Szymon Kloska i Małgorzata Bugaja rozmawiają o ostatnio czytanej przez niego książce o Wańkowiczu i planie rozmowy z reporterami i biografami.

3. Rozmowa z Łukaszem Garbalem

Rozmowa z Łukaszem Garbalem o jego książce o Wańkowiczu, jego tezie i doświadczeniach podczas pisania.

4. Techniczne problemy z nagraniem

Rozmowa przerasta z powodu usterki technicznej, ale zdecydowana jest kontynuować rozmowę.

5. Przebieg rozmowy w księgarni

Przenoszenie rozmowy do księgarni wydawnictwa Czarne, gdzie kontynuują rozmowę o Wańkowiczu.

6. Analiza postaci Wańkowicza

Analiza postaci Wańkowicza, jego relacji z kobietami, męskości i relacji z innymi autorami.

7. Antysemityzm i jego miejsce w polskiej inteligencji

Rozmowa kontynuuje temat antysemityzmu w Polsce w latach trzydziestych, podkreślając, że wielu polskich pisarzy i intelektualistów było antysemitami, mimo że nie wszyscy zawsze wyraźnie wyrażali to poglądy.

8. Kwestia nagrody imienia Wańkowicza

Diskussja na temat nagrody imienia Melchiora Wańkowicza i czy Wańkowicz zasługuje na taką nagrodę.

9. Antysemityzm w Polsce i jego wpływ na szkolne programy

Rozmowa skupia się na normie antysemityzmu w Polsce w latach trzydziestych, podkreślając, że nie wszystkie polskie szkole i elity tolerowały obecność Żydów.

10. Popularność i wpływ Wańkowicza

Analiza popularności i wpływu Wańkowicza, jego relacji z emigracją i jego miejsce w polskiej inteligencji.

11. Czy Wańkowicz jest czytany dzisiaj

Rozmowa skupia się na tym, czy Wańkowicz jest czytany dzisiaj, podkreślając, że jego twórczość ma mało czytelników poza Polską.

12. Zakończenie rozmowy

Rozmowa na temat stosunku do Żydów i zakończenie rozmowy.

13. Opowieści rodzinne i intymne doświadczenia

Rozmowa kontynuuje temat opowieści rodzinnych i intymnych doświadczeń Wańkowicza, podkreślając, że te elementy są najbardziej ciekawe i atrakcyjne w jego twórczości.

14. Nowe odczytanie Wańkowicza

Rozmowa kończy się dyskusją na temat nowych odczytów Wańkowicza, podkreślając, że niektóre aspekty jego twórczości nadal pozostają niejasne.

15. Biografie pisarzy i ich wartość historyczna

Rozmówcy omawiają biografie pisarzy, takie jak Wańkowicz, i ich znaczenie dla zrozumienia historii. Wyrażają zdanie, że biografie mogą być kluczowe do zrozumienia epoki, ale nie zawsze są dostępne.

16. Kwestia manipulacji w literaturze

Rozmówcy debatują nad tym, czy pisarze mają prawo do manipulacji w swojej twórczości, podkreślając, że manipulacja jest codzienną rzeczą w mediach, ale pisarz ma specyficzne prawa.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 8 wyników dla "Łukasz Garbal"

I zanim powiesz więcej, o czym tam jeszcze gadaliśmy, to ja pozwolę sobie przedstawić Łukasza Garbala, bo o jego książce, no ona stała się pretekstem tej rozmowy.

No i nowsza biografia Wańkowicza, Wańkowicz, Życie na kraterze, a Łukasz Garbal, którego miałam okazję poznać i z którym miałam okazję rozmawiać o Wedlach, bo napisał właśnie też książkę w Wedlowie.

Teza Łukasza Garbala, jedna z wielu naczelnych test tej książki jest to, że Wańkowicz wyprzedził swoją epokę.

Spójrzmy krytycznie teraz trochę na książkę Łukasza Garbala i moje pytanie jest takie, po prostu, jako czytelnikom, jako biografom, krytykom, jak wam to się czytało?

Ja nie wiem, jakby też nie znam historii książki, dlaczego Łukasz Garbal akurat dańkowiczem tak dogłębnie postanowił się zająć, ale każdy ma prawo do swoich wyborów i dla mnie to jest jakby ciekawe, jakby imponujące jako podsumowanie takiego wieloletniego zainteresowania, że powstaje taki bóg, w którym teoretycznie powinno być już wszystko, tym bardziej, że książka ma chyba 60 stron.

Najpierw oficjalnie zakończymy tę część i czy to będzie Łukasz Garbal, czy to będzie Melchior Wańkowicz, który wchodzi, siada w pierwszym rzędzie.

Jakie pytanie chcielibyście zadać albo Łukaszowi Garbalowi, albo Wańkowiczowi?

Weronika Kostyrko, Aleksander Kaczorowski, Szymon Kloska, rozmawialiśmy wokół książki Łukasza Garbala, Wańkowicz, Życie na kraterze.