Mentionsy

Drugi Rzut OKA
Drugi Rzut OKA
25.11.2024 05:00

Drugi rzut OKA: Kto kontroluje kontrolujących w Unii Europejskiej?

Unia Europejska ma różne mechanizmy, które pozwalają na kontrolowanie, czy państwa członkowskie przestrzegają wartości, takich jak praworządność. Ale czy praworządność dotyczy też samych instytucji UE? Prawnicy i prawniczki postanowili to sprawdzić. Wyniki znajdziecie w raporcie Rule of Law beyond the EU Member States: Assessing the Union’s Performance 2024, wydanym przez Instytut Demokracji Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego. "inspiracja pochodziła z samej Unii Europejskiej, czy z samej Komisji Europejskiej, która corocznie publikuje podobny raport dotyczący wszystkich państw członkowskich. I od pewnego momentu lektury tego raportu wyraźnie nam wychodziło, że brakuje tam jednego rozdziału. Tego rozdziału, który dotyczy samej Unii Europejskiej. Dlatego też praca nad tym projektem była opatrzona taką, powiedziałabym klauzulą, the missing chapter, brakującym rozdziału raportu o praworządności. Chcieliśmy sprawdzić, czy sama Unia Europejska, która jest zobowiązana do tego, żeby przestrzegać zasady praworządności, na ile udaje się instytucjom unijnym te wartości, te standardy osiągnąć" mówi dr Barbara Grabowska-Moroz, prawniczka, szefowa Kliniki Praworządności działającej w Instytucie Demokracji Uniwersytetu Środowoeuropejskiego w Budapeszcie. --


Drugi rzut OKA to autorski podcast OKO.press, w którym próbujemy rozróżnić prawdę od fikcji oraz sprawdzić popularne przekonania. A wszystko to w rozmowach z gośćmi i gościniami - specjalist(k)ami od poruszanych tematów, którzy i które odpowiadają na pytania oraz przedstawiają swój punkt widzenia.


Nowe odcinki pojawiają się w każdy poniedziałek o godzinie .


Podoba Ci się to, co słyszysz? Wpłać na OKO, byśmy mogli dalej tworzyć dobre projekty 👉 https://oko.press/wesprzyj

Rozdziały (8)

1. Wprowadzenie i tematyka

Anna Wójcik przedstawia podcast o prawie Unii Europejskiej i wprowadza gościa, dr Barbara Grabowska-Moroz, która omawia badanie na temat praworządności Unii Europejskiej.

2. Sąd Unijny i dostęp do sądu

Barbara Grabowska-Moroz omawia trudności dostępu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w tym brak możliwości kwestionowania decyzji Unii dotyczących statusu sędziów.

3. Europejska Konwencja Praw Człowieka

Rozmowa skupia się na braku obowiązku Unii Europejskiej do przystąpienia do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, co wpływa na praworządność Unii.

4. Rola organizacji społecznych

Analiza braku roli organizacji społecznych w postępowaniach sądowych Unii Europejskiej, co ogranicza dostęp do sądu i sprawiedliwość.

5. Afera Qatar-Gate i antykorupcja

Barbara Grabowska-Moroz omawia skandal Qatar-Gate w Parlamencie Europejskim i brak efektywnych regulacji antykorupcyjnych.

6. Migracja i praworządność

Rozmowa skupia się na problemach praworządności w polityce migracyjnej Unii Europejskiej, w tym braku możliwości zweryfikowania umów międzynarodowych.

7. Podsumowanie i ocena

Barbara Grabowska-Moroz podsumowuje badanie i przedstawia ocenę praworządności Unii Europejskiej, skupiając się na problemach i propozycjach.

8. Decyzje komisji i Trybunał Sprawiedliwości

Rozmowa o postępowaniach dotyczących praworządności w Unii Europejskiej, w tym Mechanizmie 7 i Trybunał Sprawiedliwości.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 13 wyników dla "unijne"

Niedawno w Instytucie opublikowaliście bardzo interesujący raport, który dotyczy tego właśnie, czy instytucje unijne przestrzegają wartości praworządności.

I czwarty rozdział to jest taki rodzaj podsumowujący i wypełniający ewentualne braki takie instytucjonalne, czyli analizujemy jak pozostałe instytucje unijne w jakiś sposób, do jakiego stopnia realizują wymogi wynikające z zasady praworządności.

Czyli spojrzeliśmy na przykład na działania Frontexu, instytucji unijnej, agencji unijnej, która ma swoją siedzibę w Warszawie, a która odpowiada za bezpieczeństwo granic zewnętrznych Unii.

I tak samo dokładnie jest w przypadku wymiaru sprawiedliwości sądownictwa unijnego.

Same instytucje unijne pozostają poza tym systemem.

Czyli wskazywano, że autonomia prawa unijnego mogłaby nie pozwalać na tego typu kontrolę z zewnątrz, co w zasadzie

Po jakimś czasie od tej opinii, to był 2013 rok, podjęto znowu próby tych negocjacji, one w dalszym ciągu trwają, ale wydaje mi się, że w świetle tej opinii Trybunału to będzie bardzo trudne, aby tak rozumiane prawo unijne pozwalało na przystąpienie do

Poszczególne instytucje unijne w zasadzie rządzą się swoimi regułami.

I co więcej, za tą umową podążają unijne środki pieniężne.

Czyli na przykład przez Węgry, albo przez polski rząd, który próbował argumentować, że same instytucje unijne nie są rzetelne, legitymowane, ani nie są praworządne, w związku z czym w jaki sposób one mają w ogóle jakiekolwiek prawo do pouczania nas.

Czyli instrument, który warunkuje dostęp do środków z budżetu unijnego, pod warunkiem, że państwa członkowskie wypełnia jakieś podstawowe standardy związane z praworządnością.

Na przykład w sprawie węgierskiego prawa Stop Soros, które kryminalizowało pomoc osobom ubiegającym się o ochronę międzynarodową na Węgrzech, przedstawiliśmy analizę, która z jednej strony pokazywała, co wynika z prawa unijnego, jeśli chodzi o dostęp do procedur międzynarodowych i jakie standardy wynikają z orzecznictwa luksamburskiego, ale z drugiej strony na przykład analizowałyśmy taką kwestię bardziej abstrakcyjną, kwestię

Wydaje mi się, że podstawowym marzeniem, ale jednocześnie mogę nazwać to rekomendacją wynikającą z tego raportu, to jest to, żeby instytucje unijne, w szczególności komisja, postrzegały obowiązki, które wynikają z traktatów na poważnie.