Mentionsy
Czy Péter Magyar osiągnie na Węgrzech więcej niż Donald Tusk w Polsce?
Węgierska demokracja i gospodarka są dziś w gorszej sytuacji niż polskie, gdy władzę w 2023 roku przejmowała rząd Donalda Tuska. Przyszły premier Péter Magyar ma jednak instytucjonalnie większe pole manewru. Jak z niego skorzysta? Anna Wójcik rozmawia z Jakubem Jaraczewskim
Ruszamy z drugim sezonem podcastu „Drugi Rzut Oka”. Miłada Jędrysik i Anna Wójcik wraz z zaproszonymi gośćmi będą przyglądać się zmianom na świecie. Co naprawdę się zmienia, dlaczego się zmienia i jak te zmiany wpływają na nas? I czy my mamy jakiś wpływ?
W drugim odcinku z tej serii zastanawiamy się, czy Węgrom za rządów TISZY łatwiej będzie naprawić swoją demokrację niż Koalicji 15 października w Polsce. Anna Wójcik rozmawia o tym z Jakubem Jaraczewskim z berlińskiego think tanku Democracy Reporting International.
Partia Pétera Magyara zdobyła większość konstytucyjną. Zarówno w kraju, jak i za granicą, wobec przyszłego węgierskiego rządu, są ogromne oczekiwania. Po 16 latach budowania coraz bardziej autokratycznego systemu przez Fidesz Węgry stoją przed epokową szansą, żeby wzmocnić swoją demokrację i gospodarkę, to drugie między innymi dzięki odblokowaniu unijnych funduszy.
„Przyszły premier musi zrobić szpagat, żeby odpowiedzieć na oczekiwania zarówno bardziej centrowych, liberalno-lewicowych jak i konserwatywnych wyborców TISZY. Pewnie wybierze bardziej ostrożny, centroprawicowy kierunek. Będzie się pilnował, żeby nie skręcić za bardzo w stronę postulatów lewicowych czy progresywnych.” – prognozuje Jakub Jaraczewski.
Rozmawiamy o tym, czy Magyar powtórzy ścieżkę rządu Donalda Tuska jeśli chodzi o media publiczne, zmiany w prokuraturze i sądownictwie.
„Węgrzy w istocie głosowali w ciemno – na enigmę. Oddali głos na polityka, który obiecał radykalną zmianę i potrafił znakomicie ją sprzedać: świetnie wypadał na wiecach i przed kamerami, był elokwentny i sprawnie manewrował w przekazie. Dopiero teraz okaże się, kim naprawdę jest Péter Magyar – czy okaże się reformatorem zdolnym przeciąć węgierski węzeł gordyjski, czy raczej ugrzęźnie w istniejącym układzie i nie oprze się pokusie zachowania części rozwiązań
Rozdziały (17)
Anna Wójcik przedstawia temat odcinka i zaprasza gości do rozmowy.
Rozmowa o zmianie sytuacji politycznej na Węgrzech po wyborach i możliwościach rządu Madziara.
Porównanie zakresu potencjalnych reform w Węgrzech i Polsce, podkreślenie różnorodności wyborców Madziara.
Analiza struktury i ideologii nowego rządu Madziara, w tym problemu mniejszości romskich.
Opis strategii Madziara w walce z korupcją i wyzwania związane z reformami praworządności.
Analiza problemu kadencji sądownictwa w Węgrzech i możliwości jego rozwiązania.
Rozmowa o konstytucji Węgier i procesie reform, porównanie z polskim modeliem.
Analiza oczekiwań wyborców i priorytetów rządów Madziara, w tym kwestia funduszy UE.
Analiza sytuacji z funduszami UE dla Węgrów, ich odblokowanie i potencjalne konsekwencje.
Podsumowanie dyskusji i omówienie perspektyw przyszłości demokracji w Europie.
Analiza różnicy w poziomie korupcji i gospodarczym rozwoju między Polską a Węgrami, podkreślenie trudności rozwiązywania problemu korupcji w Bułgarii.
Porównanie roli korupcji w polityce Węgier i Polski, podkreślenie trudności rozwiązywania problemu korupcji w Węgrzech.
Analiza strategii Madziara w relacjach z UE i Polską, podkreślenie roli polsko-węgierskiego sojuszu i europejskiej polityki proeuropejskiej.
Porównanie polityki Węgrów i Polski, podkreślenie roli Kościoła katolickiego i korupcji w polityce.
Analiza możliwości korzystania z doświadczenia polskiego w polityce Węgrów, podkreślenie roli prawnej i demokratycznej struktury.
Analiza systemu instytucjonalnego Węgrów, porównanie z Polską, pytania dotyczące przyszłości demokracji w kraju.
Oczekiwania na Madziara i przyszłość Węgrów, pytania dotyczące reform i kompromisów w polityce.
Szukaj w treści odcinka
To były rządy Wiktora Orbana, 16 lat.
Zmiana węgierskiej konstytucji w obecnym kształcie prawnym jest stosunkowo łatwa i jest to rozwiązanie, które wprowadził Wiktor Orban tak, żeby było mu stosunkowo łatwo zmieniać postanowienia tej konstytucji w zależności od potrzeb.
które mają szczególne znaczenie i szczególną moc prawną, które też były szeroko wykorzystywane przez rząd Wiktora Orbana do realizacji jego celów, a do których zmiany też potrzebna jest wyższa większość w parlamencie.
Tak, jest mniejszość romska, ale też i ta mniejszość romska paradoksalnie bardzo długo wspierała Wiktora Orbana, bo Wiktor Orban prowadził bardzo sprytną politykę zarządzania poparciem politycznym różnego rodzaju mniejszości.
Wiktor Orban podsycał sentymenty węgierskiej mniejszości na Rumunii, antyrumuńskie i obiecywał im większą integrację z Węgrami i wzmocnienie.
Wspierając Wiktora Orbana jednocześnie poprawią swoją sytuację w Rumunii, bo Wiktor Orban sprawi, że ich prawa w Rumunii będą być respektowane.
To Wiktor Orban, zwłaszcza w tych czasach poprzednich i obecnych, kiedy rządzi premier Robert Fico, trochę zapomniał o tej mniejszości, ponieważ postanowił współpracować z Fico i ofiarą tej współpracy stali się właśnie Słowaccy Węgrzy, którzy nie szli się z takim afektem premiera Orbana.
Jakby za wspólną oś swojego przekazu przyjął sentyment tych wszystkich wyborców, żeby usunąć Wiktora Orbana, przerwać ten 16-letni zaklęty krąg węgierskiej polityki, w której wąska grupa osób, rodzina Wiktora Orbana, jego sojusznicy, biznesmeni, tacy już prawie oligarchowie, może nie pełną gębą jak w Ukrainie czy w Rosji,
Mamy centrową, powiedzmy, czy jako taki wielki big tent partię TISA, mamy partię skrajnie prawicową i mamy partię Wiktora Orbana, Fidesz.
Ale Węgrzy też mają swoje dźwignie i najbardziej taką palącą jest 90 miliardów pożyczki dla Ukrainy, które Piter Madziar sygnalizował, że pod jego rząd odblokuje, ale tutaj pojawił się taki plot twist, ponieważ Wiktor Orban postanowił oddać pożegnalny strzał swojej
I Komisja Europejska paradoksalnie dzięki Wiktorowi Orbanowi znajdzie się w silniejszej pozycji, ponieważ będzie trzymać w ręce tą kartę tych 18 miliardów.
Z jednej strony tak, ale pamiętajmy o kluczowej różnicy pomiędzy rządami PiS a rządami Wiktora Orbana.
Początkowy Wiktor Orban od początku był bardziej lojalny wobec Rosji i od początku dystansował się wobec Ukrainy.
A Wiktor Orban grał tą kartą praktycznie od początku.
Mamy też Słowację, tam rządzi Robert Fico, uczeń Wiktora Orbana.
Natomiast na Węgrzech tak naprawdę prywatne media niesprzymierzone z Wiktorem Orbanem w ten albo inny sposób, to jest już tylko taki malutki wycinek, który się jeszcze ostał, a i tak był coraz bardziej pomniejszany przez eliminację kolejnych podmiotów w ten albo inny sposób.
lędzeł gordyjski, który Piter Madziar deklaruje, że go przetnie, że on po prostu wejdzie i że on to rozrzuci to wszystko i on pozbawi tych wszystkich przyjaciół Wiktora Orbana i jego rodzinę, odetnie ich od tego źródła publicznych i unijnych pieniędzy, ale to będzie niesamowicie trudne.
Tak, też to jest właśnie ta różnica dotycząca polityki rządu Wiktora Orbana i polskiego, to znaczy Fidesz nigdy nie był antyniemiecki, w przeciwieństwie na przykład do PiSu w ostatnich latach zwłaszcza.
W tym sensie, że Wiktor Orban właściwie zawsze rozpościerał taki czerwony dywan dla niemieckiego biznesu i nawet były różne analizy, że to była hipokryzja też biznesowych elit niemieckich, które bardzo dużo inwestowały, czy stosunkowo dużo inwestowały na Węgrzech za Fideszu i teraz na pewno...
Ponieważ Wiktora Orbana bardzo sprytnym ruchem było wpuszczenie szeroką ławą tego niemieckiego kapitału i doprowadzenie do sytuacji, w której ówczesnym niemieckim władzom bardzo nie na rękę był jakikolwiek nacisk na Wiktora Orbana czy jakieś przeszkadzanie mu.
I w ten sposób Wiktor Orban zapewnił sobie parasol ochronny zarówno w Berlinie, jak i pośrednio w Brukseli poprzez ślady niemieckich głosów Unii Europejskiej.
I tak naprawdę jakieś problemy Wiktora Orbana, jakieś w sensie działań ze strony Unii Europejskiej zaczęły się dopiero wtedy, tak na poważnie, kiedy...
Też często Wiktor Orban zmieniał prezydentów, prezydentki.
Tragedią Węgrów w pewnym sensie jest to, że w zasadzie rzecz biorąc, jeżeli nie chcieli Wiktora Orbana, to mieli tylko jeden rozsądny wybór, już tam abstrahując od ekstremalnej prawicy, czyli Pitera Madziara.
systemów, elementów systemu Wiktora Orbana.
Ostatnie odcinki
-
Orientacja #DlaczegoTak
29.06.2026 15:00
-
Czy artyście wolno nie zarabiać? Jak wspierano ...
24.06.2026 07:04
-
Co czeka Francję po epoce Macrona?
17.06.2026 07:16
-
Małżeństwa osób tej samej płci zawarte za grani...
03.06.2026 07:03
-
Czy powinniśmy pracować mniej? #DlaczegoTak
30.05.2026 16:00
-
Jak naprawić ustrój w Polsce bez nowej konstytucji
26.05.2026 07:19
-
Między Rosją a posłem Kowalskim. Wszystko o afe...
19.05.2026 18:47
-
W Bułgarii po wyborach parlamentarnych wreszcie...
16.05.2026 07:17
-
Czy Niemcy faktycznie są w ruinie?
13.05.2026 03:36
-
Czy Péter Magyar osiągnie na Węgrzech więcej ni...
04.05.2026 14:28