Mentionsy
Crazy Nauka
Crazy Nauka
03.03.2026 18:22

156. Ołowiane epidemie: od kopalń po krany

Największe katastrofy wywołane przez ołów – od australijskiego Broken Hill, przez Zambię i Nigerię, po amerykańskie Flint. Ostrzeżenia lekarzy i naukowców były ignorowane, a toksyczny metal trafiał do gleby, powietrza i wody pitnej. To historie zatrutych dzieci, społeczności pozostawionych bez ochrony i decyzji podejmowanych w imię zysku lub oszczędności. Historie, których większość wciąż trwa.

Posłuchajcie najnowszego odcinka Podcastu Crazy Nauka!

Zachęcamy też do posłuchania dwóch kolejnych cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem: 
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv 

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków: 
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka 

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109  

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu! 

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
Zambia:
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0013935117316614
https://childrenofkabwe.com/wp-content/uploads/2020/10/Bose-OReilly-et-al.-2018-published-.pdf
https://phys.org/news/2020-11-effects-pollution-kabwe.html
https://www.ohchr.org/sites/default/files/2022-03/SacrificeZones-userfriendlyversion.pdf
https://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/58817/1/Chemosphere%20v.119%20p.941-947.pdf
https://www.aljazeera.com/news/2023/1/20/mining-giant-turned-blind-eye-to-lead-poisoning-in-zambia
https://en.wikipedia.org/wiki/Kabwe_mine
Flint:
https://www.pbs.org/newshour/science/study-confirms-lead-got-flints-water
https://www.consumernotice.org/environmental/water-contamination/flint-michigan/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28145123/
https://pubs.acs.org/doi/10.1021/acs.est.6b04034
https://pubs.acs.org/doi/pdf/10.1021/acs.est.6b04034?ref=article_openPDF
https://edition.cnn.com/2025/08/03/us/flint-michigan-clean-water-crisis
Nigeria:
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26745642/
https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(12)60332-8/fulltext
https://en.wikipedia.org/wiki/Zamfara_State_lead_poisoning_outbreak
https://www.pureearth.org/project/zamfara-nigeria-lead-poisoning/
https://www.msf.org/nigeria-prevention-key-stop-children-dying-lead-poisoning
https://www.cdc.gov/one-health/php/stories/lead-poisoning.html
https://www.who.int/emergencies/disease-outbreak-news/item/2010_07_07-en
Australia:
https://en.wikipedia.org/wiki/Broken_Hill
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0013935120302504
https://www.epa.nsw.gov.au/sites/default/files/2025-09/BH_Pb_State_of_Science_FINAL-19-June-2020-Accessible-V2.0.pdf
https://www.researchgate.net/publication/23672235_Managing_environmental_lead_in_Broken_Hill_a_public_health_success
https://theconversation.com/toxic-playgrounds-broken-hill-kids-exposed-to-poisonous-dust-32325

Kabwe Anglo American Flint WHO Sekcja Teorii Spiskowych CDC Laboratorium Zbrodni Virginia Tech Broken Hill Polskim Radiem Lee Ann Walters Leanne Walters Banku Światowego Lead Poisoning Bill Laboratorium

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 19 wyników dla "Flint"

Jeszcze będziemy mówili o Flint w Michigan.

Ale nie, nie wybierzemy się do Flint.

No a tutaj mamy Stany Zjednoczone, rok 2014, kwiecień, no i władze miasta Flint postanawiają zaoszczędzić.

W ramach cięcia kosztów przełączają dostawy wody pitnej, wody do miasta, wody bieżącej, z systemu wodociągowego Detroit i zaczynają czerpać wodę bezpośrednio z lokalnej rzeki Flint.

Ale kiedy miasto zmieniło źródło na rzekę Flint, to władze równocześnie zaniechały dodawania tych ortofosforanów do wody.

I to samo działo się w fabryce General Motors we Flint.

No i tutaj fabryka zareagowała szybko, bo po prostu przestała używać wody z rzeki Flint.

Chodziło o to, że urzędnicy, którzy zdecydowali się na to posunięcie, żeby korzystać z rzeki Flint, a nie z systemu Detroit, oni po prostu wprowadzili dość nieprzemyślany, mówiąc delikatnie, i bardzo, no cóż...

Ona była jedną z sygnalistek, która przebadała 1800 dzieci we Flint, porównując wyniki ich krwi sprzed

Co więcej, późniejsze badania wykazały, że przez te 18 miesięcy, kiedy woda do miasta Flint była doprowadzona z tej nieszczęsnej rzeki, to narażonych na zatrucia ołowiem było blisko 9 tysięcy dzieci.

Ponieważ jej dom we Flint był pierwszym miejscem, w którym naukowcy właśnie z Virginia Tech wykryli absolutnie ekstremalnie wysokie poziomy ołowiu.

Otóż, rzeka Flint już na wstępie była zanieczyszczona ściekami rolniczymi, przemysłowymi, miejskimi.

Otóż w Flint stało się coś, co na pierwszy rzut oka brzmi, u ucha chyba brzmi jak absurd.

12 osób zmarło na legionellozę wskutek tego, co tam się wyczyniało z tą wodą we Flint.

No i w końcu w październiku 2015 roku, po ponad roku, czyli 18 miesiącach od zmiany źródła wody i narażeniu 100 tysięcy mieszkańców na te nie tylko toksyny, ale też bakterie, Flint w końcu powróciło do tej wody pobieranej z Detroit.

Którzy mieli zawiadywać tym kryzysem z ramienia władz miasta Flint.

No i tutaj też warto podkreślić to, że ci mieszkańcy, którzy przede wszystkim byli narażeni we Flint,

No i to co się teraz dzieje to jeszcze nie jest koniec tej historii, bo nadal we Flint są problemy z rurami wodociągowymi.

Poradzono sobie z tym problemem tak jak się powinno z tym poradzić, tak jak sobie powinny różne miejsca na świecie z tym poradzić i tu akurat jest szansa na to, że we Flint wróci do normalności i te toksyczne zanieczyszczenia po prostu przestaną być szkodliwe dla mieszkańców.

Ostatnie odcinki