Społeczeństwo narcyzów

Kojarzy mi się trochę z tym, co pisał Tomasz Mann dawno, dawno temu, między I a II wojną światową. On w swoich rozmyślaniach człowieka apolitycznego stwierdził, że nie można z życia społecznego bezkarnie wyjąć warstwy religijnej na przykład, bo w to miejsce musi pojawić się jakiś inny rodzaj myślenia, jakiś inny rodzaj ideologii. Najwyraźniej miał rację. Tutaj przyszedł mi na myśl taki amerykański historyk idei Philip Cushman, profesor Philip Cushman, który również jest krytykiem psychoterapii. On w takim eseju, Why the Self is Empty, pisał o tym, że właśnie wyzbycie się społeczne pewnych wartości kulturowych, głównie opartych na wspólnocie, także rytuału, tradycji,

To spowodowało w człowieku, że on odczuwa permanentną pustkę. Kuszman określił współczesne ja jako puste, ale nie w sensie takiego indywidualnego braku, tylko właśnie niemożności kulturowego wypełnienia siebie, wypełnienia siebie właśnie Działaniem w obrębie innych ludzi i on wskazuje na to, że my tę kulturową pustkę przeżywamy jako taki chroniczny niedosyt i my szukamy w sobie odpowiedzi i próbujemy zapełniać te nasze braki głównie konsumpcyjnym stylem życia, czy jakimś tam przygodnym seksem, kupowaniem, środkami psychoaktywnymi.

Właśnie tam romansami, no ale niestety nie potrafimy tego zapełnić. I tutaj jednym z takich remediów, według Kuszmana, to też upatrujemy tego w psychoterapii czy w jakichś nowych formach duchowości. Czy dobrze rozumiem, że my pewne dojmujące braki głębszych struktur, głębszych relacji także, jakiegoś długiego trwania zastępujemy doraźnością, płytkimi gestami? Tak, też tak to rozumiem i też rozszerzyłabym ten kuszmanowski problem o właśnie ten ekshibicjonizm nasz psychiczny, bo wydaje się, że takie nieustanne mówienie o sobie tylko powierzchownie tę pustkę zapełnia, bo jednak