O proliferacji broni jądrowej | Strategy&Future | Świdziński, Budzisz, Stefan

Zaczyna się poważna dyskusja na temat pozyskania własnych zdolności jądrowych. Ta dyskusja oczywiście ma miejsce wśród tych państw, które albo kiedyś miały własne programy jądrowe, a teraz ponownie rozważają taki scenariusz. I zwróciłbym tutaj uwagę na samym początku może na Europę. Porozmawiajmy też o Korei Południowej, bo to jest z kolei inny przykład, ale też bardzo wymowny. również sojusznika Stanów Zjednoczonych, który myśli w tym kierunku, ale zacznijmy od Europy. Otóż pojawiły się artykuły m.in. w szwedzkiej prasie i to w liberalnym dzienniku, gdzie autorzy jednego z artykułów wskazują właśnie na to, że ewolucja amerykańskiej strategii może popychać Szwecję i też inne państwa europejskie do tego, żeby

tego, co mamy dzisiaj, no bo dzisiaj mamy do czynienia w gruncie rzeczy z wasalizacją Europy, o czym też niektórzy publicyści otwarcie już piszą. Ani to nie jest poważna dyskusja, ani to nie są kroki w odróżnieniu np. od polityki Korei Południowej, bo tam jest rzeczywiście poważne działanie na rzecz pozyskania tych zdolności, czy w Japonii. Europy bym nie zapisał do klubu państw poważnie myślących o zdolnościach jądrowych. No to w takim razie jeszcze za chwilę przejdziemy do Korei i do Japonii, bo to faktycznie jest bardzo ciekawy kontrast, jeżeli sobie porównamy w jaki sposób Europejczycy zaczynają tutaj myśleć o tym, a w jaki sposób podchodzą do tego właśnie Koreańczycy z południa czy Japończycy.

Jaki? Po co jest jej ten pistolet? Czy jest gotowa go użyć? To nie byłyby kwestie, do których miałaby doświadczenie, charakter, zdolności intelektualne również, żeby właściwie na te pytania, na te problemy odpowiedzieć. Ale pierwotny impuls, że moje bezpieczeństwo jest zagrożone, muszę coś mieć, czyli co? Czyli pistolet. Pojawiłaby się w jej umyśle. I to jest to, co dzieje się w Europie. Też pamiętajmy, że Europa... były pewne zdolności w Europie, myślenie o własnej obronie podczas zimnej wojny, natomiast faktycznie od późnych lat 50., kiedy Wielka Brytania została wciągnięta jako tak naprawdę państwo leasingujące de facto amerykańskie zdolności nuklearne, faktyczne zdolności w tym kierunku posiada tylko Francja.

I to mówimy też... o dekadach, kiedy jeszcze była zimna wojna, kiedy trzeba było robić realne planowanie militarne, brać pod uwagę możliwość wojny, ofiar i tak dalej, być relatywnie poważnym politykiem. Pomimo, że na kontynencie, który utracił znaczenie, jest tak naprawdę zarządzany przez dwa pozaeuropejskie podmioty. Po 90. roku te zdolności myślenia zginęły w ogóle. Mamy nawet regres. Mamy głęboki regres. W czasie zimnej wojny przynajmniej było przekonanie, kogo należy odstraszać. Rosję sowiecką, ten element odstraszania. Francuzi lubili odstraszać każdego, chociaż de facto tak naprawdę to jest Francuzi. Tak, ale wiadomo było o kim rozmawiamy, a dzisiaj nawet w ramach tej szeroko rozumianej wspólnoty europejskiej nie ma stuprocentowej pewności kogo tu trzeba odstraszyć, bo niektóre głosy, tak jak czytam prasy i komentatorów Europy Zachodniej,

Potem, za każdym razem, jak chwiało się przywództwo amerykańskie w Europie, Francja, albo ze strony Francji, albo ze strony Niemiec, wychodził takie Vici, co do możliwości francusko-niemieckiego, bo to zawsze dwa bijące serca Europy miały tym zarządzać. europejskiego narzędzia odstraszania. To było w latach 80., w 2000-tych, też się pojawiało w latach 90-tych. Co jakiś czas, jak był jakiś bardziej charyzmatyczny polityk i struktura spraw w Europie nie była jasna, czy zostaną, czy wyjdą, euro-mysel-krais w latach 80-tych i tak dalej, i tak dalej, to się pojawiało z powrotem. ale uważam, że one zawsze będą skazane na ten sam los, na niepowodzenie, dlatego, że ktoś na koniec musi podjąć decyzję. Najczęściej, prawie zawsze, to nigdy nie jest by committee, przez komitet decyzja o użyciu broni jądrowej. Nawet jak się mówią rosy i tak dalej, tak naprawdę, to nie wydaje mi się, żeby tak było.

Powinien być pewną ilustracją. Ja nie odnoszę, nie referuję się do obecnej wojny, tylko mówię o tak zwanym memorandum budapesztańskim i całym procesie denuklaryzacji państw sukcesyjnych Rosji Sowieckiej. wspólnym wysiłkiem amerykańsko-rosyjskim. W związku z tym nawet gdybyśmy hipotetycznie założyli, że wszystkie te warunki konieczne wejścia Europy w posiadanie zdolności odstraszania przy użyciu broni jądrowej są spełnione, do czego jest jeszcze przecież bardzo, bardzo daleko, to należałoby zakładać całkowitą bezczynność państw zainteresowanych nieproliferacją, czyli i Federacji Rosyjskiej, i Stanów Zjednoczonych.

A jeszcze stawianie tej kwestii, tak jak stawiają to dzisiaj Europejczycy, że to w gruncie miałby być czynnik samodzielności Europy w relacjach choćby z sojusznikiem amerykańskim, mnie raczej skłania do myślenia, że przy podjęciu jakiejkolwiek próby w tym zakresie wzmacnialibyśmy tendencję po stronie amerykańskiej do szukania możliwości współpracy z Federacją Rosyjską. Czyli politycznym skutkiem wejścia Europy na tą drogę byłoby coś, co takim niepokojem napawa wielu Europejczyków, czyli jakaś formuła porozumienia czy współpracy strategicznej obecnie administracji amerykańskiej, administracji czy tam władz rosyjskich.

W związku z tym to jest w ogóle też ahistoryczne, bo to dochodzenie do zdolności nuklearnych Europy zakłada... Nie wiem w oparciu o jaką tezę i o jakie przesłanki zakłada przekonanie, że albo świat zewnętrzny będzie bezczynny, albo świat zewnętrzny w ogóle udzieli zgody na tego rodzaju... Chociaż też trzeba przyznać, że nie można powiedzieć, że ahistoryczne, bo nie ma bezpośredniego odniesienia, natomiast zasadniczo, kiedy pojawia się rodzaj uzbrojenia czy narzędzie, które może dać państwom przetrwanie, które jest bardzo skuteczną bronią, w uproszczeniu powiedzmy, wobec zagrożeń egzystencjalnych. powstrzymanie państw od wejścia w posiadanie tego narzędzia jest bardzo trudne.

Natomiast jeżeli mamy do czynienia ze związkiem państw, jakim nadal jest wspólnota europejska, tutaj moim zdaniem ta gra się rozszerza. Bo można sobie wyobrazić scenariusz mówiący o tym, że rozbudowujemy strefę buforową właśnie po to, żeby asekurować się na wypadek dojścia wspólnoty europejskiej do poziomu samodzielnego czynnika nuklearnego. Czyli... Należałoby założyć, że Federacja Rosyjska w odpowiedzi na te działania nie będzie eskalowała do poziomu wojny z całą Europą, natomiast zwiększy swoje działania na rzecz rozbudowy strefy buforowej pasa państw, które będą...

I rzeczywiście nabrać kształtu i zmierzać w kierunku nuklearyzacji. Unia Europejska nie mogła być Unią Europejską, tylko państwem Europa o tej samej percepcji zagrożeń, z jednorodnym przywództwem, aparatem biurokratycznym, a nie mimo wszystko wspólnotą narodową. I tu się zbliżamy chyba, tak mi się wydaje, do pierwszego wniosku. O ile jakiś sens dyskusyjny, ale ma mówienie o narodowym potencjale jądrowym, o polskim potencjale jądrowym, niemieckim, francuskim czy brytyjskim, O tyle w ogóle nie ma sensu z tysiąca różnych powodów, a w przypadku Polski również z tego powodu, że to będzie moim zdaniem zwiększało ryzyko i zwiększało zagrożenie, nie ma sensu optować na rzecz europejskiego potencjału jądrowego, nawet już nie mówiąc o kwestii tam federalizacyjnej.

No i teraz zastanówmy się, jak jest teraz. Jakie są teraz parametry strategiczne? Najpierw Azja, ale też możemy zaraz pomówić o Europie. Czy teraz istnieją takie bodźce ze względu na wzrost potęgi Chin, ze względu na ewolucję amerykańskiej strategii również w Azji, bo to nie dotyczy tylko Europy, tendencje do szukania odprężenia z Chinami? Czy to nie będzie pchało jednak Powiedziałeś o faktycznych decyzjach USA, które tak naprawdę są... Koreańczycy na pewno bardzo się cieszyli. Ja myślę, że część przynajmniej tam może ludzi zajmujących się strategią, niekoniecznie polityków, ale polityków być może też. Po pierwsze, to nigdy nie był temat tabu tam. W latach 80. Zresztą oni w latach 80. kombinowali ze wzbogacaniem. które nie jest zabronione na mocy układu o nieproliferacji, możesz sobie wzbogacać, ile chcesz.

Wyjścia z tego trójkąta na najwyższym poziomie rozgrywki geostrategicznej obarczona jest potencjalnym ryzykiem z punktu widzenia Europy i państw europejskich. to ja mogę przejść do, mówiąc tylko na szybko, w kontekście Korei Południowej i sytuacji bezpieczeństwa, to mam wrażenie, że jeżeli dojdzie Korea Południowa do broni jądrowej, to będzie ona, oczywiście jak francuska, że wszystkie azymuty na wszystkich kierunkach, ale przede wszystkim ona będzie wymierzona w Japonię, nie w Chinę, czy nie w Koreę Północną. To jest jedna uwaga. Druga, pytasz się tak naprawdę o to, czy mały arsenał może odstraszać skutecznie większy arsenał. To jest w gruncie rzeczy ta teza, którą Matthew Krennik w swojej książce formułował, że krytykując notabene tą doktrynę pewnego zniszczenia, pisząc o tym, że oczywiście nawet jeśli uznamy, że po przekroczeniu pewnego poziomu, jeśli chodzi o liczbę głowic,