Rosyjski Daleki Wschód [ZACHĘTA]

Dzień dobry. Włączyli Państwo krótkie wydanie podcastu Czytamy po rosyjsku, opublikowane na kanale Sprawy Wschodu, nagrane 20 września 2026 roku. Przed mikrofonem Bartosz Gołąbek. Jest to zachęta do wydania 268. W pełnej analizie, dostępnej dziś wyłącznie dla patronów, rozwijamy temat dalekiego wschodu Rosji. Od wschodniego forum ekonomicznego, które odbyło się we Władywostoku, po to co widać w wioskach Zabajkala, na Czukotce czy na Sachalinie. Dzisiaj krótko o mieście, w którym gazyfikacja trwa z osobistego polecenia prezydenta Putina od czterech lat i w którym do tej pory nie podłączono ani jednego domu. Zapraszam do słuchania.

W styczniu tego roku Sąd w Czycie dołożył 6,5 roku za przywłaszczenie 49 milionów bezpośrednio przy gazyfikacji właśnie. Trzecia sprawa o przywłaszczenie i pranie 1,4 mld rubli wciąż się toczy. Wyroki dostali też podwykonawcy. Wszczęto postępowanie wobec byłego ministra gospodarki komunalnej regionu. Po zmianie właściciela spółki, o której władz regionu nikt nie poinformował, projekt wszedł w fazę, o której trudno mówić, tak powiedziałbym, delikatnie. W sierpniu 2024 ludzie w kominiarkach weszli do biura firmy w centrum Czyty i przez kilka godzin tłukli, bili po prostu jednego z menedżerów żądając, żeby napisał co brał i komu oddawał.

A na kilka miesięcy przed tym zdarzeniem gubernator Zabajkala meldował prezydentowi Władimirowi Putinowi o postępach gazyfikacji. Dzięki twardym decyzjom prezydenta sprawa idzie naprzód, tak mu mówił. Putin odpowiedział oczywiście, że gubernatorowi udało się Stworzyć w regionie gospodarkę atrakcyjną inwestycyjnie i że rezultaty się pojawiają, a ludzie je zobaczą. Po tej rozmowie gubernator dostał zgodę na kolejną kadencję. Rezultaty wyglądają dzisiaj jednak tak, że z planowanych 500 km sieci ułożono tylko część. Jak wspomina miejscowa ekolożka, wyraźnie niewykwalifikowani ludzie wykopali rowy i zakopali płytko żółtą rurę. Po deszczach ziemia się zapadła i zostały wyboje.

To jest jedno z miast dalekiego wschodu Rosji. Czyta. Państwo, które w 5 lat położyło, uruchomiło rurę do granicy chińskiej, do własnej stolicy regionalnej postanowiło wozić gaz specjalnymi kontenerami koleją. No i nie przywozi tego gazu. Termin przesunięto na koniec 2027 roku, o ile Zostanie dotrzymany. A ten gaz z magistrali gazowej obiecono na rok 2036. Do tego czasu drewno będą wozili wolontariusze za pół miliona rubli rocznie. Na tym kończymy dzisiejszą krótką odsłonę Czytamy po rosyjsku w pełnym wydaniu. Ta historia jest jednym z sześciu dużych wątków. Zaczynamy od Wschodniego Forum Ekonomicznego we Władywostoku, od tego jak forum relacjonuje agencja TASS i od portretu Jurija Trutniewa, człowieka odpowiedzialnego za Daleki Wschód z ramienia prezydenta.

Potem czytamy jeden z esejów takiego publicysty Dmitrija Kuvalina z Kommersanta, wicedyrektora Instytutu Prognozowania Gospodarki Narodowej Rosyjskiej Akademii Nauk, który tłumaczy w swoim tekście dlaczego rozwój Wschodu jest dla Rosji koniecznością, a nie wyborem. Trzecia część to panorama regionalna widziana od strony mieszkańców Czukotka, Zabajkale, w tym dzisiejszy wątek w pełnej wersji razem z wsiami, które liczą swoich poległych na wojnie w Ukrainie. Bajkał i Irkuck jako kontrapunkty. No i czwarta część Narody Północy i trzy głosy o Sachalinie, z nagraniem z Niekrasowki i śledztwem o tym, kto reprezentuje lud rdzenny na forum ONZ-u. No i jeszcze kilka słów o kulturze Dalekiego Wschodu czytanych w trzech rejestrach źródłowych.

Dalej ostatnia kwestia. Kuryle i wrześniowa wizyta Putina na Iturupie. Wszystko to w dużym wydaniu. Pełna analiza tego tematu z całym tłem, z materiałem audio i pełną bibliografią. Jest od dziś dostępna dla patronek i patronów Spraw Wschodu w serwisie audio Patronite. Wsparcie zaczyna się od 25 zł miesięcznie i obejmuje dwa duże wydania w miesiącu. Link jest oczywiście w opisie do tego odcinka razem ze wszystkimi innymi ważnymi źródłami. Bardzo dziękuję za uwagę i za wsparcie Spraw Wschodu, także przez Bycofitu. Kłaniam się nisko i zapraszam do słuchania. Mówił Bartosz Gołąbek.