Mentionsy Mentionsy
Rozmowy w Radiu RMF24
Rozmowy w Radiu RMF24

Nagroda Literacka "Nike". Do kogo trafi tegoroczna statuetka?

04.10.2026 ·9 min 23 s · 5 rozdziałów

"Zestaw mi się podoba, ale chyba nie ma w nim książki, na której widok moje serce biłoby bardzo żywo" - powiedział o tegorocznych nominowanych do Nagrody Literackiej "Nike" prof. Przemysław Czapliński, wybitny literaturoznawca i wielokrotny juror tego wyróżnienia, z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Był on gościem Jakuba Śliwińskiego w Radiu RMF24. Ekspert wymienił swoich faworytów do "Nike".

0:00 · Wprowadzenie i omówienie Nagrody Literackiej Nike 2

To jest Radio RMF24 i nasz niedzielny przedpołudniowy program. Dziś wieczorem po godzinie 20.30 rozpocznie się gala Nagrody Literackiej Nike. Laureatów poznamy już po raz 30. O prawdopodobnych laureatach, ale i o samej nagrodzie porozmawiam z moim gościem, którym jest pan profesor Przemysław Czapliński, wybitny literaturoznawca i wielokrotny juror Nagrody Literackiej Nike Zakład Antropologii Literatury Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Dzień dobry panie profesorze. Dzień dobry, dzień dobry. Zacznijmy od samej nagrody literackiej. Jakie jest współczesne znaczenie Nike? Pewnie takie jak w większości nagród pomnożone przez prestiż i nagrody.

Lubią się spierać o to. Dla nich to zawsze jest pewnego rodzaju stymulant, taki bodziec, prawda? Posprzyczajmy się albo wesprzyjmy jedną z książek, które się znalazły w siódemce. No i wreszcie chyba trzecia funkcja każdej nagrody. Troszeczkę to zabrzmi dziwnie, ale nagrody rodzą nagrody, czyli ktoś sobie może pomyśleć, a co to jest za pomysł, żeby nagradzać, żeby stworzyć nagrodę, tak jak nagroda Nike, która pomyśli wszystko, esej, reportaż, humanistykę, literaturę piękną, prozę, poezję, dramat, tak dalej, tak dalej, więc załóżmy, Stwórzmy nagrodę, która będzie poświęcona tylko prozie, albo tylko poezji, albo tylko reportażowi, ale będzie równie silna pod względem pieniędzy, zakresu prestiżowego składu jury.

2:32 · Konkurencje między nagrodami literackimi 2

Tak więc w tym sensie nagrody między sobą konkurują. W przypadku Polski z całą pewnością taka konkurencja dla nagrody Nike powstała po 2000 roku, czyli po mniej więcej pięciu W sześcioletnim okresie istnienia Nagrody Nike powstały takie konkurencje dla tejże nagrody. Ale Panie Profesorze, myśli Pan, że ważność tej nagrody, prestiż Nagrody Nike, on się zmienia na przestrzeni lat w Polsce, czy to cały czas jest konstant? No czyli wiemy właśnie, że Nagroda Literacka Nike to jest świadectwo tej najwyższej jakości, no i tutaj raczej takich powiedzmy powodów do dyskusji nie ma.

Gdzieś tam chyba na początku lat 80. wydarzył się skandal, zwiększyło się zainteresowanie publiczności i skorzystało z tego, skorzystali z tego organizatorzy, jurorzy, podkręcili kryteria i od tej pory Booker już tylko rośnie. Ale tak jak powiedziałem, To zawsze może spadać, więc w Polsce rzeczywiście chyba tak jest, że Nike jest uważana za nagrodę najbardziej miarodajną dla całego piśmiennictwa, to niestety tak trzeba ująć, nie tylko w grę bowiem wchodzi literatura piękna, ale zarazem, jak sądzę, wpływ, taki społeczny wpływ nagrody Nike falował, to znaczy

7:17 · Teografie i ocena nominowanych książek 2

To świetna książka. Dalej są Zmartwychwstanki Doroty Grabek, czyli niesłychanie ciekawa proza. Świetny tomik poetycki Wnyki dla światła Justyny Kulikowskiej. To już nie pierwsza obecność Justyny Kulikowskiej w Nike. To już jest bardzo znana poetka. Kolejna książka to Krzysztof Łapiński, najmądrzejszy, biografia Sokratesa. Więc tak, wymieniłem cztery książki, każda z nich jest z innej parafii, prawda? Reportaż historyczny Anny Bikont, proza Doroty Grabek, poezja Justyny Kulikowskiej, biografia Sokratesa Łapińskiego, a do tego jeszcze mamy powieść Weroniki Murek, urodziny, powieść Zety Rudzkiej, tylko durnie żyją do końca i powieść Szczepana Twardocha, nul.

Więc 4 do 3 przeważa proza, ale te nieprozatorskie książki mają ogromne atuty, ogromne walory, więc ciekawie będzie śledzić wynik, obrad żywi, ale zarazem pogodzę się z każdym perdyktem, to znaczy nie będę się czuł zawiedziony, jeśli proza wygra i nie będę się czuł I myślę, że to jest najlepsze podsumowanie naszego dzisiejszego spotkania w Radiu RMF24 i oczywiście polecamy, bo dziś wieczorem poznamy laureata bądź też laureatkę Nagrody Literackiej Nike. Przypominamy, jest to trzydziesta edycja tego fantastycznego konkursu, a razem z nami w Radiu RMF24 był pan profesor Przemysław Czapliński, wybitny literaturoznawca, wielokrotny juror

8:47 · Podsumowanie rozmowy 1

Nagrody Literackiej Nike, Zakład Antropologii Literatury Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Panie profesorze, dziękujemy za te wybory i dziękujemy także za rozmowę. Dziękuję. Do wieczora.

Pokazano wszystkie 7 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.