LAMU'26 #1 Dlaczego jedzenie gnije? Czy mucha ma jelita?
👋 Witajcie, witajcie Młode Umysły! Oto jest ono, upragnione, wytęsknione, LAMU 2026 – Letnia Akademia Młodych Umysłów powraca byśmy się wszyscy mogli bawić, uczyć i odkrywać świat. W tym odcinku przyglądamy się bakteriom, muchom, gniiijąaaaacemu jedzeniu i kupom. 💛 Uwaga, jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: https://patronite.pl/z/LAMU 💛 🎧 W odcinku: 🦠 Sekcja – bakterie🧫 Co było pierwsze, bakterie czy wirusy? Filip, 8l🧠 Skąd bakterie wiedzą, co mają robić? Tymek, 8l💧 Czy we łzach są bakterie? Zosia, 10l💊 Skoro antybiotyki zabijają bakterie, to czemu nie potrafią zabić wirusów? Henio, 6l🧚 Skoro bakterie są, a ich nie widać, to może krasnoludki też są? Sara, 4l🔬 Jaka jest najmniejsza komórka na świecie? Marysia, 10l🎓 Odpowiada prof. Aleksandra Ziembińska Buczyńska, z Katedry Biotechnologii Środowiskowej na Wydziale Inżynierii Środowiska i Energetyki Politechniki Śląskiej🍎 Sekcja gnicie, pleśnienie i kupa🍏 Dlaczego owoce i warzywa gniją? Ewa, 6,5l🦠 Jak jedzenie gnije? Tamara, 9l🍄 Dlaczego niektóre rzeczy pleśnieją, a inne nie? Wiki, 7l❄️ Dlaczego rzeczy w lodówce pleśnieją wolniej? Staś, 9l🍎 Czemu jabłko staje się brązowe po miesiącu, dwóch w chłodnej temperaturze? Romek, 7l💩 Dlaczemu kupy psa zmieniają kolor po jakimś czasie na biały? Matylda, 5l🎓 Odpowiada prof. Marta Wrzosek z Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego. 🪰 Sekcja muchy i kowale🫀 Czy muchy mają tak jak my organy wewnętrzne, na przykład jak wątroba, mózg i serce? Tosia, 6l🧬 Z czego się składa organizm muchy? Antek, 6l🌀 Dlaczego mucha lata w tak chaotyczny sposób? Czy ma wyznaczoną jakąś trajektorię? Franek, 13l🩸 Czemu muchy muszą mieć krew, żeby złożyć jaja? Krzysiu, 5l🐞 Dlaczego kowale bezskrzydłe się łączą? Julek, 7l🎓 Odpowiada prof. Krzysztof Szpila z Wydziału Nauk Biologicznych i Weterynaryjnych na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu🎙️ Nagrania: Anna Radwan-Żbikowska, Karolina Głowacka🎚️ Montaż: Sandra Soluk, Karolina Głowacka🎨 Edycja dźwięku i grafiki: Filip Pachla
Podstawowe informacje o LAMU i pytania od młodych naukowców na temat bakterii.
Pytania o krasnoludki i podsumowanie pierwszej części odcinka.
Wywiad na temat gnicia owoców i warzyw, rola bakterii, grzybów i roztocza.
Pytania na temat budowy i funkcji muchy, w tym struktura organów wewnętrznych, układ krwionośny, mózg i styl latania muchy.
Opisane są cechy lotu muchy, w tym patrolowe loty i loty kierunkowe, a także zjawiska takie jak Hill Topping.
Opisane są długie wędrówki much, w tym informacje z badań z drugiej połowy XX wieku oraz odnotowane wędrówki z Korei do Japonii.
Opisane są warunki, w jakich zjazdzają się muchy do pożywienia się, w tym larwy muchy padlinożerne i pasożytnicze.
Zadane są pytania dotyczące kowali bez skrzydeł, w tym długość trwania kopulacji i jej znaczenie dla gatunku.
Podziękowania dla pytań wysłanych przez słuchaczy i zapewnienie kontynuacji audycji.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
💛 Uwaga, jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: https://patronite.pl/z/LAMU 💛
🎧 W odcinku:
🦠 Sekcja – bakterie
🧫 Co było pierwsze, bakterie czy wirusy? Filip, 8l
🧠 Skąd bakterie wiedzą, co mają robić? Tymek, 8l
💧 Czy we łzach są bakterie? Zosia, 10l
💊 Skoro antybiotyki zabijają bakterie, to czemu nie potrafią zabić wirusów? Henio, 6l
🧚 Skoro bakterie są, a ich nie widać, to może krasnoludki też są? Sara, 4l
🔬 Jaka jest najmniejsza komórka na świecie? Marysia, 10l
🎓 Odpowiada prof. Aleksandra Ziembińska Buczyńska, z Katedry Biotechnologii Środowiskowej na Wydziale Inżynierii Środowiska i Energetyki Politechniki Śląskiej
🍎 Sekcja gnicie, pleśnienie i kupa
🍏 Dlaczego owoce i warzywa gniją? Ewa, 6,5l
🦠 Jak jedzenie gnije? Tamara, 9l
🍄 Dlaczego niektóre rzeczy pleśnieją, a inne nie? Wiki, 7l
❄️ Dlaczego rzeczy w lodówce pleśnieją wolniej? Staś, 9l
🍎 Czemu jabłko staje się brązowe po miesiącu, dwóch w chłodnej temperaturze? Romek, 7l
💩 Dlaczemu kupy psa zmieniają kolor po jakimś czasie na biały? Matylda, 5l
🎓 Odpowiada prof. Marta Wrzosek z Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego.
🪰 Sekcja muchy i kowale
🫀 Czy muchy mają tak jak my organy wewnętrzne, na przykład jak wątroba, mózg i serce? Tosia, 6l
🧬 Z czego się składa organizm muchy? Antek, 6l
🌀 Dlaczego mucha lata w tak chaotyczny sposób? Czy ma wyznaczoną jakąś trajektorię? Franek, 13l
🩸 Czemu muchy muszą mieć krew, żeby złożyć jaja? Krzysiu, 5l
🐞 Dlaczego kowale bezskrzydłe się łączą? Julek, 7l
🎓 Odpowiada prof. Krzysztof Szpila z Wydziału Nauk Biologicznych i Weterynaryjnych na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu
🎙️ Nagrania: Anna Radwan-Żbikowska, Karolina Głowacka
🎚️ Montaż: Sandra Soluk, Karolina Głowacka
🎨 Edycja dźwięku i grafiki: Filip Pachla