Polacy się bogacą, ale nierówno | Wartość dodana

Natomiast z roku na rok widać, że ta średnia rośnie. W tym roku ten wzrost wyniósł niecały 7% realnie, czyli już po uwzględnieniu inflacji. Jednocześnie GUS podaje też, jak kształtują się wydatki takiej przykładowej, statystycznej rodziny, też w przeliczeniu na jedną osobę w tejże rodzinie i wyniosły te wydatki 2015 złotych. Tak, rzeczywiście, gdyby porównać wydatki do dochodów, to okazałoby się, że średnio, statystycznie rzecz biorąc, wydajemy niecałe 60% tego, co zarabiamy i możemy przypuszczać, że niestety nie jest to do końca prawdą. że wydajemy więcej niż wynika z szacunków GUS-u, prawdopodobnie bliżej 80-90%, choć nie chcę, żeby się Państwo przywiązywali do tej liczby. Wydatki są niedoszacowane, więc również mamy przeszacowane oszczędności w danych, o których Pani mówi.

Tak, dokładnie. Tutaj mamy do czynienia z autodeklaracjami. Niektórzy respondenci dostają taki dzienniczek wydatków. Gdybym miała to zapisywać swoje wydatki papierowe w takim dzienniczku, korzystając z długopisu, to nie wiem, jaką część bym odnotowała. Oczywiście jest możliwość też skanowania paragonów. Więc te formy zapisywania wydatków są różne. Natomiast pewnym problemem jest to, że jeżeli badamy respondenta przez jeden miesiąc w ciągu roku, to pewnych wydatków nie uchwycimy. Więc tutaj GUS stosuje też taką metodę pomiarów kwartalnych, żeby złapać te większe wydatki, na przykład na jakieś sprzęty AGD, samochód na mieszkania. Ale też wiemy, sam GUS to przyznaje, że części wydatków nie deklarujemy odpowiednio, takich jak wydatki na tytoń, alkohol. Takie, do których nie chcemy się przydać. Takie do których nie chcemy się przyznać, chcemy gdzieś o nich zapomnieć, więc tego nie mamy, a przede wszystkim mamy problem z tym, że do badania GUS-u trafiają najpierw same adresy, potem trafiają respondenci i respondenci bardzo często odmawiają.

W dużych miastach 20% wylosowanych respondentów zgadza się. No i wiemy, że ci, którzy się nie zgadzają, to nie są losowe osoby i to, czy ktoś weźmie udział w badaniu czy nie, to nie jest kwestia przypadku czy losowości, ale ci zamożni rzadziej trafiają do próby GUS-u, dlatego też powiedzmy sobie szczerze, że tej górnej warstwy klasy wyższej w tej próbie nie mamy, więc to, co pokazuje nam badanie, o którym mówimy, to jest Polacy się bogacą, ale nierówno Wartość dodana.

A po drugie, może to świadczyć o tym, że zmieniła się na plus sytuacja rolników, którzy, że tak powiem, prowadzą takie bardzo towarowe gospodarstwa rolne, jakieś duże gospodarstwa, które nie wiem, eksportują, mają duży udział w rynku. Natomiast większość rolników, którzy są zapisani do KRUS-u, mają małe gospodarstwa rolne, często na własny użytek produkują i tutaj ich sytuacja raczej się nie poprawiła. Czyli jest to troszeczkę fałszywy obraz. Nie jest tak, że większość rolników tutaj z roku na rok się jakoś bardzo wzbogaciła, więc raczej tutaj musielibyśmy się posługiwać medianą dochodów. Natomiast jedno w tym obrazie, o którym pani powiedziała, jest prawdziwe i niezmienne. Rolnicy mało wydają. 33% dochodu jest przeznaczane na wydatki, przynajmniej w 2025 roku.

Dlatego, że tych najbogatszych Polaków nie łapiemy w danych. Ci najbogatsi, których mamy w danych GUS-owskich, to jest, tak bym powiedziała, wyższa część klasy średniej. To nie jest klasa wyższa, to jest wyższa część klasy średniej, czyli osoby, które zarabiają dużo na tle innych, ale to nie są osoby o najwyższych dochodach. Osoby o najwyższych dochodach w tych danych podatkowych, które ma MF, to są osoby samozatrudnione, które mają znacznie wyższe dochody niż wynika z danych tutaj GUS-u. Żeby tak przenieść to troszeczkę na liczby, to powiem, że gdybyśmy wzięli z kolei 20% osób o najwyższych dochodach z tych danych GUS-u, to ich dochody na członka gospodarstwa domowego przekraczałyby 4700 zł, ten dochód taki już po odjęciu podatków.

Natomiast wyraźnie widać to, że tak jak mówiłyśmy o żywności, widać, że te aspiracje troszeczkę przybierają inny wymiar, niekoniecznie dotyczący ilości, ale częściej dotyczący jakości. Wydatki przesuwają się z takich podstawowych dóbr, z podstawowych takich kategorii jak żywność, utrzymanie mieszkania, energia, na powiedzmy uczestniczenie w kulturze, na podróże, na transport. Więc myślę, że ambicje nadal mamy, natomiast one już nie zawsze dotyczą tylko takich czysto mierzalnych dochodów, dotyczą też jakości życia. Polacy akurat w deklaracjach i w badaniach takich miesięcznych CBOS-u zawsze stawiali rodzinę na pierwszym miejscu, a nie dochody, więc tutaj tego nie da się niestety wyłapać, bo nie jestem pewna czy te deklaracje były na tyle takie przekonujące, żeby powiedzieć, że takie duże przywiązywanie uwagi do awansu ekonomicznego nie było w Polsce w pewnym momencie taką rzeczywiście