Z policyjną psycholożką

My chcemy was tutaj z waszym lękiem. Przyjdźcie ze swoim lękiem i my się nim po prostu zaopiekujemy. W policyjnym podcaście Wspólnie Bezpieczni. Dziś naszym gościem jest starszy posterunkowy Anna Cendrowicz, psycholog policyjny. Dzień dobry Aniu. Dzień dobry. Powiedz mi, co to za pokój, w którym siedzimy? Jest to taki nasz pokój rozmów, gdzie spotykamy się z policjantami i pracownikami policji w różnych sytuacjach. Mamy tutaj tak kameralnie, nikt nam nie przeszkadza. Jest to też miejsce takie oddalone od innych pomieszczeń, tak więc bardzo prywatne.

Ale oczywiście zdarzają się też i dłuższe procesy. Zdarzają się takie sytuacje, że spotykamy się kilka miesięcy, a nawet tutaj prowadzimy w szeregach policji psychoterapię, czyli takie długotrwałe procesy psychoterapeutyczne. To zależy od tego, jaka jest potrzeba. Oczywiście diagnozujemy też na początku, Co byłoby dla danej osoby najlepsze? I proponujemy, i oczywiście od policjanta czy od pracownika zależy też, jaką decyzję podejmie, bo to pytanie do niego, czego chce. Bo czasem my możemy uważać, że dana osoba wymaga dłuższego procesu i warto byłoby, żeby weszła w dłuższy proces. Ale ta osoba na ten moment nie chce, nie jest gotowa i takiej pracy od razu nie podejmuje i wtedy koncentrujemy się na tu i teraz i staramy się pomóc w danym momencie, zostawiając taką przestrzeń na to, że ta osoba zawsze może wrócić.

I tak się też zdarza, że po kilku miesiącach czy nawet po roku dana osoba wraca i jest gotowa, żeby wejść w głębszy proces. W społeczeństwie zaczęło się zmieniać spojrzenie na terapię, na to, że się korzysta z pomocy psychologa, psychoterapeuty. Nawet dla niektórych, jeżeli ktoś nie korzysta z takiej pomocy, to jest dziwne. Czy podobnie też jest wśród policjantów i pracowników policji? Tak, jak najbardziej. Też nawet przed naszą rozmową tak sobie sprawdziłam z ciekawości procent osób, które korzystają w Polsce, oczywiście mniej więcej tak możemy o tym powiedzieć, z pomocy takiej psychologicznej.

Jest to w granicach 4% i mniej więcej też to tak wygląda w policji. Jest to około 3% policjantów, którzy korzystają z tej pomocy psychologicznej. Tak więc nasza struktura jest też jakimś obrazem tego, co się dzieje w społeczeństwie i rzeczywiście coraz chętniej, coraz częściej policjanci i pracownicy oczywiście też przychodzą. My też bardzo wychodzimy, że tak powiem naprzeciw, prowadząc różne szkolenia, warsztaty, treningi. I moje doświadczenie też jest takie, że jak prowadzę szkolenie tutaj czy warsztat, to po takim szkoleniu i warsztacie automatycznie kilka osób później na takich spotkaniach, czy po jakąś poradę, czy na jakąś rozmowę się zgłasza. Tak więc to jest też taka ważna nasza działalność, że my też wychodzimy do policjantów w jakiś sposób, czy w formie szkoleń, czy warsztatów, ale też i ulotek, broszur, które przygotowujemy,

I jak najbardziej cały czas na pierwszy plan wyłania się relacja, czyli sama relacja, sama rozmowa. Techniki oczywiście też są bardzo istotne i ta wiedza psychologiczna i psychoterapeutyczna oczywiście ma ogromne znaczenie, ale wiemy, że tych szkół psychoterapii w Polsce aktualnie jest kilka i one mają różne podejście i w różny sposób leczą różne trudności. Natomiast leczą, tak? Czy jakby to też pokazywało, że ta rozmowa i ta relacja jest naprawdę bardzo ważne samoopowiedzenie też o tym, co się zobaczyło. Prowadzicie jako psycholodzy policyjni, również bierzecie udział w rekrutacji i do policji, ogólnie funkcjonariuszy, ale też od niedawna można z cywila trafić do i CBZC i do BOA.

Powiedz proszę, jakich cech szukacie u tych kandydatów do doboru z cywila? Oprócz takich, które oceniamy po prostu przy doborze do policji, czyli predyspozycji w zakresie intelektualnym, szczególnie oceniamy poziom rozwoju intelektualnego, predyspozycje osobowościowych, czyli radzenia sobie w trudnych sytuacjach oraz określamy poziom dojrzałości społecznej. To do CBŚP czy BSWP i CBZC dodatkowo koncentrujemy się na badaniu rozumowania logicznego i zdolności werbalnych kandydata, a jeśli chodzi o predyspozycje osobowościowe sprawdzamy nastawienie na realizację celów i zadań.

A jeśli chodzi o służbę kontrterrorystyczną, w zakresie predyspozycji intelektualnych zwracamy uwagę na podzielność uwagi, a w zakresie predyspozycji osobowościowych dodatkowo jeszcze sprawdzamy umiejętność pracy zespołowej, tendencje do zachowań agresywnych. I to są testy, rozmowy, czy jedno i drugie? Tak, to jest badanie psychologiczne, które składa się z testów, bo może być ich kilka i z rozmowy. Psycholodzy policyjni istnieją w policji od 27 lat, o ile dobrze liczę, od 96 roku. I tych sfer, w jakich działają, jest więcej. Jest psychologia śledcza, psychologia transportu.

Opowiedziałabyś o tych właśnie różnych rodzajach psychologii w policji, proszę. Tak, rzeczywiście praca psychologa w Policji jest pracą niezwykle ciekawą i niezwykle wielowymiarową, bo mamy szansę, mówię szansę, bo to naprawdę jest bardzo rozwijające i chyba wyjątkowe, jeśli chodzi o nasz zawód, że możemy tutaj uczyć się i doświadczać i pracować w różnych przestrzeniach. My wykonujemy zadania tak naprawdę głównie w trzech takich obszarach. Pierwszy to jest obszar, o którym chyba na razie najwięcej rozmawiałyśmy, czyli obszar opieki psychologicznej i psychoedukacji. Drugi obszar to jest obszar zarządzania zasobami ludzkimi, w który wchodzi badanie, o które zapytałaś.

Badania ogólnie czy do policji, zewnętrzne czy wewnętrzne i również psychologia transportu, o którą pytałaś, czyli wykonujemy badania psychologiczne kierowców, którzy starają się uzyskać uprawnienia na pojazdy uprzywilejowane czy np. też mamy tutaj kierowców pojazdów ciężarowych, tak więc również takie badania wykonujemy. Jest ta trzecia część, która jest tzw. psychologią stosowaną i to jest część, która wspiera policjantów w ich pracy operacyjno-rozpoznawczej, dochodzeniowo-śledczej i administracyjno-porządkowej, czyli właśnie cały ten obszar wspierania np. w wymiarze profilowania czy nieznanych sprawców przestępstw, czy osób, które są w zainteresowaniu policji, czy wspierania negocjatorów.

Bierzecie udział też w rozmowach z podejrzanymi czy ze świadkami czasami, tak? Wspieramy policjantów w wykonywaniu ich czynności. Możemy na przykład opracować taktykę takiego przesłuchania, czyli pomóc w opracowaniu takiej taktyki czy taktyki jakiejś operacyjno-śledczej. Bardziej wspieramy policjantów niż uczestniczymy w samym procesie. Wspomniałaś, gdy spotkałyśmy się przed tym nagraniem, o analizie śmierci dwuznacznej? Tak, tak. To jest w ogóle bardzo ciekawy temat, który mnie interesuje, chociażby z racji tego, że ja tak naprawdę przyszłam tutaj pracować do policji. Pracowałam wcześniej jako pracownik cywilny w Wydziale Psychologów Komendy Stołecznej i zdecydowałam się na przejście, na zostanie funkcjonariuszem policji.

Czy na przykład testament był sporządzony rzeczywiście przez osobę zmarłą? Czy podpis na umowie jest wykonany przez tę osobę, która tam widnieje, a nie przez na przykład kogoś innego, czy jest podrobiony? Czy jest to analiza autentyczności pisma? Zaczęłaś pracę w policji jako cywil w komendzie stołecznej i później dopiero wstąpiłaś do służby. Tak. Powiedz, jakie są drogi do tego, aby właśnie zostać psychologiem policyjnym? Można być psychologiem policyjnym, policjantem, funkcjonariuszem, a można również być pracownikiem policji, czyli po prostu przyjść jako osoba cywilna.

I można oczywiście z zewnątrz, jako pracownik cywilny, jeżeli są ogłoszenia, ja tak trafiłam na stronie BIP-u, znalazłam ogłoszenie, że w komendzie stołecznej poszukują psychologa, I wysłałam swoje CV i z całą tą listą dokumentów, która była potrzebna. Tak więc, jeżeli chodzi o pracownika cywilnego, to może być taka droga. Jeżeli chodzi o funkcjonariusza, część osób, tak jak ja, będąc już psychologiem od 13 lat i pracując w zawodzie 13 lat, W pewnym momencie życia stwierdza, że chce pracować jako funkcjonariusz i spróbować czegoś innego i doświadczyć czegoś innego i wstępuje do policji.

Czyli może psycholog, wstąpić do policji i zostać psychologiem. Oczywiście, jeżeli taka możliwość będzie, bo nie zawsze taka możliwość jest, bo nie zawsze są miejsca. Czasami trzeba poczekać, poszukać. Czasami trzeba poczekać, tak. Doświadczyć, posprawdzać też różnych, ja z taką otwartością tutaj przyszłam do policji, bo rzeczywiście chciałam podoświadczać różnych, podotykać różnych przestrzeni tutaj, zarówno wśród policjantów i zobaczyć, z czym oni się naprawdę borykają, pobyć, jak to mówię, we wnętrzu. I poprzyglądać się, jak wygląda ich taka codzienna praca i też zobaczyć to, o czym mówiłam, tak? To, co mnie najbardziej interesuje, czyli tę część śledczą.

I myślę, że trochę mi się udało. Natomiast druga możliwość jest taka, że są policjanci, którzy w trakcie już pracy, będąc funkcjonariuszami, podejmują decyzję o pójściu na studia psychologiczne. Ale są miejsca dla psychoterapeutów w policji, którzy nie są psychologami? Nie, nie, nie. Jakby na takim zewnętrznym rynku jak najbardziej, natomiast jeżeli ktoś jest socjologiem i zostanie psychoterapeutą, no to tutaj w wydziale psychologów niestety nie będzie mógł zostać zatrudniony, no bo przyjmujemy psychologów. Powiedz proszę, czy Ty, owszem, no powiedziałaś, że interesowałaś się zawsze tą psychologią śledczą, interesujesz się, ale to było tak, że gdzieś tam w głębi duszy marzyłaś, żeby być policjantką?

Dlaczego się śmieję? Jak przychodzą policjanci do nas i czasem jest takie pytanie, dlaczego policja? I odpowiadają, że zawsze o tym marzyli. Mimo wszystko myślę, że trochę tak. Że jest coś takiego, że o czymś marzymy, że coś chcemy robić, że w czymś gdzieś się realizować. I ja trochę wcześniej nie miałam przestrzeni na to. Ja w ogóle jestem taką osobą, która Jak już coś robi, to robi rzeczywiście na 100%. Nie lubię gdzieś tam trochę tu, trochę tu, trochę tu, tylko jak się angażuję, to angażuję się na 100%. Miałam taką niejedną sytuację życiową, że do tej pory tej policji na 100% pewnie bym nie mogła.

I w szkołach policji. Niektóre komendy wojewódzkie mają również swoje siedziby, na przykład komenda wojewódzka w Radomiu, tak? Ma też swoje zamiejscowe siedziby. I przez komendy wojewódzkie najlepiej jest szukać i kontaktować się z psychologami. Oczywiście przez stronę internetową, na stronie internetowej można znaleźć kontakt bezpośrednio do psychologów czy do sekretariatu. Mam nadzieję, że zachęciłyśmy Do tego, aby korzystać z pomocy psychologów policyjnych, żeby się właśnie nie bali pracownicy czy funkcjonariusze o tą pomoc zwrócić. Lepiej wcześniej niż później. Czy chciałabyś jeszcze coś dodać do tego, żeby zachęcić?

Natomiast my mamy tutaj taką możliwość, A ona dlatego jest taka ważna, ponieważ psychiatra może wspomóc farmakologicznie, prawda? Co jest czasami konieczne, żeby ktoś się wydobył z jakiegoś dołka. Tak, to jeszcze może powiem o jednej bardzo ważnej rzeczy, o czym też mówię często na szkoleniach, czy ze stresu, czy z wypalenia zawodowego, że jeżeli my jesteśmy długo w permanentnym stresie, w jakichś trudnych sytuacjach, co w policji jest dosyć często, tak jak powiedziałyśmy sobie na początku, To zmienia się nasza tzw. chemia mózgu i czasem rzeczywiście trzeba, w cudzysłowie, naprawić tę chemię, podając antydepresant np. czy jakiś lek przez jakiś określony czas, żeby móc ruszyć dalej np. z terapią, czy może nawet okazuje się, że terapia nie jest potrzebna, bo po prostu tylko przez permanentny stres, przez permanentne trudne sytuacje zaburzyliśmy sobie tę równowagę.

Myślę, że taka możliwość się znajdzie albo ją stworzymy. Także dziękuję Ci jeszcze raz pięknie za rozmowę. Ja dziękuję też za rozmowę. A naszym gościem była psycholożka policyjna, starszy postawionkowy Anna Cendrowicz z Wydziału Psychologów Policyjnych, Biura Kadr Szkolenia i Obsługi Prawnej Komendy Głównej Policji. Dziękuję bardzo za uwagę i zapraszam do słuchania różnorodnych podcastów Polskiej Policji, które można znaleźć pod wspólnym hasłem Wspólnie Bezpieczni. Patrycja Długoń.