Zamknięci w marzeniach. Fragment odcinka dla Patronów

W okresie drugiej połowy lat 30. XX wieku widzimy w Wojsku Polskim, czy szerzej w państwie polskim, cały szereg prób dostosowania państwa do nadchodzącego zagrożenia. W wojsku powstaje cała masa komitetów. Cała masa różnego rodzaju ciał doradczych. Zaczyna się szeroka, wielotorowa praca nad modernizacją wojska, nad modernizacją przemysłu. Powstają instytucje centralne, takie jak Komitet Obrony Rzeczypospolitej. Uruchamiane są projekty wewnątrz wojska. I nie można powiedzieć, że marszałek Śmigły-Rydz, czy szerzej kierownictwo państwa nie włożyło wielkiego wysiłku w dążenie do modernizacji.

Wyszliśmy z wojskiem w pole, z wojskiem, które było niezborne, które było wewnętrznie niespójne, które było zacofane w wymiarze łączności i logistyki. A my tą łączność, tą logistykę, jak to się wtedy mówiło, negliżowaliśmy. Uważaliśmy je za mniej istotne niż liczba batalionów piechoty. To znaczy, myśmy na różnych szczeblach. Marszałek Śmigły Rydz, wspomniany w jednym z odcinków generał Kutrzeba, szef sztabu głównego, generał Stachiewicz, czy nawet generał Kazimierz Sosnkowski, który kierował pracami KSUS-u, czyli Komitetu do Spraw Uzbrojenia i Sprzętu, minister spraw wojskowych i wielu innych oficerów. Żaden z nich... nie kwestionował doktryny wojska.

To doktryna wojska miała charakter samobójczy. Praca wszystkich organów modernizacji wojska była z góry skazana na porażkę, jeżeli doktryna nie pasowała do rzeczywistości. Poza tym u nas był ten problem, że np. w nazistowskich Niemczech czy w totalitarnym Związku Radzieckim za wygląd armii w rozumieniu doktrynalnym odpowiadało bardzo wielu ludzi. To, że Hitler czy Stalin rządzili żelazną ręką nie przeszkadzało w bardzo dużej autonomii sztabów generalnych. w planowaniu nowoczesnej wojny w oparciu o przemysł, najnowsze zdobycze techniki. U nas na pytanie, kto tak naprawdę planował wojsko, kto kształtował rzeczywisty obraz wojska, to u nas na to pytanie nie znajdziemy jasnej odpowiedzi, ale wpływ marszałka Śmigłego Rydza na Wojsko Polskie był niepomiernie większy niż Stalina na Armię Czerwoną czy Hitlera na Wehrmacht, ponieważ tak naprawdę wojska

Wszystkie fundamentalne sprawy musiały przechodzić przez marszałka Śmigłego Rydza, który nie miał kompetencji do podejmowania decyzji kierunkowych, nie znał się na technice, nie śledził najnowszych trendów w zakresie kwestii operacyjnych, uważał się za wybitnego dowódcę, miał piękną kartę, ale zbyt wiele władzy ogniskowało się w jego rękach i co najgorsze on nie konsultował swoich decyzji o charakterze fundamentalnym. Chociaż był laikiem w zbyt wielu rzeczach, zbyt wiele rzeczy od niego zależało. I u nas na poziomie centralnym właściwie najważniejsze figury w państwie, czy to prezydent, czy marszałek, czy minister spraw zagranicznych, Józef Beck, nie do końca orientowali się w realnym potencjale własnej armii, własnych możliwości.