Drugie urodziny Pliku Tekstowego

Nagradzana poetka, ale zarazem autorka książki, przepraszam za brzydkie pismo, Pamiętniki wiejskich kobiet. Książka wydana przez wydawnictwo Czarne. Posłuchajmy co Antonina Tosiek mówiła o stawce jej książki. Myślę, że najważniejszą stawką mojej książki jest po prostu różnorodność i chyba trochę zrobienie kroku wstecz wobec takiej dużej narracji unifikującej, takiej, która starała się w jakiś sposób spopularyzować, ale też zuniwersalizować jakiegoś rodzaju doświadczenie klasy ludowej. Kim jest lud? To też jest w ogóle dosyć szerokie pytanie, bo mam wrażenie, że my sobie na to nie odpowiedzieliśmy, że mówimy o zwrocie ludowym, a nie do końca wiemy, jak zdefiniować i złapać w ogóle samą perspektywę ludu i samą definicję ludu.

Książka wydana przez wydawnictwo Czarne, którą niektórzy zauważyłem, że nazywają reportażem. Ja bym ją nazwał jednak... Okej, ona ma elementy reportażowe, ponieważ dajesz głos tym bohaterkom, ale ja bym ją raczej nazywał esejem opartym na czym? Z pewnością to nie jest reportaż. Ja nie jestem reporterką, nie mam żadnego zaplecza i narzędzi dziennikarskich. Myślę o tym jednak jako o eseju historycznym. Eseju opartym na ponad 800 pamiętnikach, które mieszkanki wsi od lat 30. do lat 90. nadsyłały na konkursy pamiętnikarskie. Na przeróżne konkursy pamiętnikarskie, bo tutaj pojawia się ich kilka, organizowanych przez kilka dekad, ale także te autorki przynależą do bardzo różnych pokoleń, bo mam bohaterkę, która urodziła się w 1882 roku, najprawdopodobniej, tak sama piszę, ja jej musiałam zaufać, tak jak czytelnicy muszą zaufać i jej i mnie później, a najmłodsza urodziła się krótko po stanie wojennym.

A skoro już mówimy o nagrodach w tym wydaniu specjalnym Pliku Tekstowego, wydaniu urodzinowym, To warto przypomnieć moją rozmowę ze Staszkiem Łubieńskim. Kiedy rozmawialiśmy o książce Drugie życie czarnego kota, nikt nie spodziewał się jeszcze, że wkrótce później autor zostanie laureatem paszportu polityki. Posłuchajmy jak Stanisław Łubieński opowiadał o książce Drugie życie czarnego kota, którą wydała Agora. To co przeczytałeś to ja bym chyba określił jako obrazek, bo te eseje są przecinane takimi krótkimi właśnie obrazami, obrazkami, zdjęciami z przyrody warszawskiej, które mają trochę wpuścić oddechu między te takie zwarte eseistyczne

Wyrastają, jak to się mówi, ruderalnie. Ruderalnie, tak. Wyjaśnijmy to trudne słowo, bo ono jest też związane z tytułem książki, bo drugie życie Czarnego Kota właśnie się odnosi do zburzonego hotelu, gdzie dosyć szybko idziesz na wycieczkę i okazuje się, że tam oczywiście przyroda już tą przestrzeń zagarnęła, czyli że te zmienione przez człowieka przestrzenie jednak są odzyskiwane. I ten wątek jakby wraca w książce. Tak, wraca ten wątek bardzo dla mnie interesujący roślin pionierskich, które się osiedlają w miejscach, które zostały przez człowieka zarzucone, były użytkowane, a no to są takie tereny na przykład pofabryczne albo właśnie takie Jakiś porzucone budynki. No i sami wiemy, jak szybko przyroda wskakuje w takie miejsca, jak wyrasta z rynien brzoza, jak wyrasta topola z jakichś właśnie fundamentów i różne inne drzewa, krzewy i takie rośliny czasami jednoroczne.

Na pewno musiał je widzieć, ale czy zwracał na nie uwagę to jest inna para kaloszy już trochę. Tak rozmawiałem ze Staszkiem Łubieńskim tutaj w pliku tekstowym mojego książce Drugie życie czarnego kota, na długo przed tym jak autor otrzymał paszport polityki. Jeżeli chodzi o książki z nurtu powiedzmy przyrodniczo-ekologicznego, polecałem też tutaj na antenie i nadal polecam eseję Anki Wanzel Sztuka przetrwania. Wydane przez Karakter. I Karakter Krakowski przez te ostatnie dwa lata w zasadzie stworzył nową serię właśnie esejów. Była także książka Pawła Amościckiego, Gaza. Rzecz o kulturze eksterminacji. Droga przez łąkę Zofii Król, a także zaniechanie Zofii Zalewskiej.