Podróże filozoficzne. Orygenes

Mili słuchacze, dziś będziemy mówić o kolejnym ojcu kościoła, o Orygenesie, który żył w latach 185-254. I jak zawsze w ciągu ostatnich tygodni do znudzenia mogę tylko powtarzać, że Orygenes, podobnie jak wszyscy jego poprzednicy i następni po nim, Wszyscy podejmowali problem, jak jest możliwe to, że Chrystus jest zarówno Bogiem jak i człowiekiem, podczas gdy cała filozofia grecka mówiła, że Bóg i człowiek to są przeciwieństwa. I znowu, podobnie jak inni, szukał emanacji pomiędzy Bogiem i człowiekiem, czyli takich bytów pośrednich. To była taka ścieżka rozumowania, która miała doprowadzić do tego, że z jednej strony jest Bóg doskonały, po drugiej stronie jest człowiek niedoskonały, ale coś ich na tyle łączy, że są jednością, czyli łączą ich albo jakieś etapy pośrednie, albo jakaś hierarchia bytów.

Celem jednak, który obrał sobie Orygenes i podłóg którego chciał tłumaczyć świat i rozwiązywać problemy, o których powiedziałem, Była zgodność wiary i rozumu. Orygenes był pierwszy, który zauważył, że porządek serca, czyli porządek wiary i porządek rozumu nie zawsze muszą iść w parze, bo nie wszystko to, co jest prawdą wiary jest zrozumiałe dla rozumu. I zbawienie chociażby jest rozumowo, racjonalnie niezrozumiałe. Ono jest tylko zrozumiałe na gruncie wiary. No i problem, który tutaj się zarysował i od którego Orygenes wychodził, to oprócz tego, że Chrystus jest Bogiem i człowiekiem, to jeszcze uzgodnienie

Siły się nie da dotknąć, siły się nie da zobaczyć, siły się nie da wziąć do ręki, oglądnąć. W związku z tym ten logos u Orygenesa zyskał jeszcze oprócz takiego charakteru pochodzącego z filozofii starożytnej, czyli takiego logosu jako sensu świata, rozumu świata, pewnej racjonalności, zyskał jeszcze ten powab siły. Krystus, logos to miała być siła. Która ma charakter racjonalny. Kim jest Chrystus Logos? Jest pewną hipostazą, czyli nie jest bytem pierwotnym. Tym bytem pierwotnym jest Bóg Ojciec. Natomiast Chrystus Logos jest pewną hipostazą, pewnym bytem pośrednim pomiędzy Bogiem a człowiekiem.

Jest ogniwem między jednością, którą jest Bóg, a wielością, Podróże filozoficzne. Orygenes. Uważał również Orygenes, że chrześcijaństwo jest rodzajem wiedzy, a w związku z tym powinno również podlegać zasadom weryfikacji. Trzeba w jakiś sposób wypracować te zasady, bo one były początkowo wypracowywane już na bazie filozofii, na bazie nauki.

Tu także należałoby wypracować jakąś metodę weryfikacji. Trzeba też powiedzieć, że w tym systemie Orygenesa Bóg miał być jedynym bytem bezcielesnym, no bo już kolejny byt, czyli Chrystus Logos, był cielesny. Wszystko jest więc cielesne i żywe, nawet gwiazdy. W związku z tym rozum jest pewną inspiracją dla tego wszystkiego, żeby się poruszało i to jako żywe w jakiś sposób racjonalne działało. Trzeba też pamiętać o tym, że bardzo często w literaturze pojawiały się krytyki myśli Orygenesa później, znane jako tzw. herezje Orygenesa.