Mentionsy Mentionsy
MiMcast
MiMcast

W LEMbiryncie przyszłości #003

27.05.2022 ·43 min 59 s · 13 rozdziałów

Trzecią podróż po LEMbiryncie przyszłości odbywamy z lemologiem Wojciechem Orlińskim, który jest autorem biografii i twórcą encyklopedycznego przewodnika po twórczości Mistrza Lema. Odkodujemy znane wszystkim sympatykom twórczości Lema sepulki? Tego i wiele więcej dowiecie się, słuchając naszego nowego cyklu podcastów „W LEMbiryncie przyszłości” dofinansowanego z programu „Społeczna odpowiedzialność nauki” Ministra Edukacji i Nauki. #Mimcast POBIERZ Linki: Społeczna Odpowiedzialność Nauki […] Artykuł W LEMbiryncie przyszłości #003 pochodzi z serwisu MiMcast.

11:17 · Ion Tichy 1

Kraków to taki prawie Wiedeń, więc Więc myślę, że doskonale, że doskonale pasuje z tymi mieniami do właśnie tych tradycji Krakowa, z którymi Lem czuł się związany najbardziej. No to ja proponuję, żeby przyglądać się teraz innym twórcom uprawiającym ten sam gatunek literacki. Filip Dick, postać także wyjątkowa, która wyjątkowo zaznaczyła się w historii fantastyki. On twierdził, że Lem nie istnieje, że to spisek, zmowa grupy ludzi ukrywających się pod pseudonimem Lem. Tak, bardzo zabawną tragifarsę na ten temat wystawia Teatr Łaźnia w Nowej Hucie w Krakowie. Także życie kulturalne jest bardzo zakłócone przez pandemię. Ten spektakl miał premierę tuż przed pierwszym lockdownem, więc ja już w końcu nie wiem, czy jak ktoś będzie miał okazję, to gorąco rekomenduję, bo rzeczywiście historia jest...

12:25 · Filip Dick i spisek 7

Tak absurdalna, że aż trudno uwierzyć, że wydarzyła się naprawdę to. Bardziej brzmi jak jakiś wariacki, szalony sen reżysera teatralnego, który sobie wymyślił niemożliwą interakcję dwóch pisarzy. Tymczasem wydarzyło się to w rzeczywistości. No w wielkim skrócie wyglądało to tak, że Lem zaprosił Dicka do swojej takiej serii, która okazało się, że z całą tą serią był jeden wielki kłopot, ale jeszcze w 69 roku, jak Lem zaczynał się za to zabierać, wyglądało to niewinnie, a nawet w ogóle genialnie w swojej prostocie, że oto właśnie Najlepszy polski pisarz fantastyczny dla wydawnictwa literackiego, swojego flagowego wydawnictwa. Przygotowuje, patronuje takiej serii Stanisław Lem poleca, w której wybiera najlepsze rzeczy z współczesnej i historycznej fantastyki.

Z każdą właściwie książką był jakiś kłopot. Z książką Dicka był taki, że sam Dick miał wtedy Dramatyczne kłopoty. Dick wtedy przeszedł takie bardzo poważne załamanie nerwowe, pod wpływem którego między innymi uważał, że jest starożytnym Rzymianinem prześladowanym w czasach Nerona, przez Nerona, a cały współczesny świat to jest tylko symulakrum, które się patrzy, znaczy magowie czarnoksiężnicy Nerona wytwarzają, żeby go zmylić. Był też przekonany, że rozmawia z twarzą, No to grubo. Sam się trochę wpędził w te swoje kłopoty zażywaniem najrozmaitszych środków, którymi czas płynęły lata 60. Dick zdecydowanie przesadził i sam nie był w stanie odróżnić halucynacji narkotycznych od rzeczywistości.

Temu zresztą poświęcił później swoje najlepsze książki. Wallis przede wszystkim. No i akurat kiedy w tym momencie do niego się odzywa taki pisarz za żelazne kurtyny, proponując mu wydanie tej książki, Dick się bardzo ucieszył, że rozwiąże w tym swoje problemy finansowe, które miał bardzo poważne, no bo po prostu był winny już każdemu dealerowi w Kalifornii za partię tych środków, a ciągle potrzebował następnej, więc się zadłużał następnego, więc już go bardzo niesympatyczni ludzie W LEMbiryncie przyszłości 003. W LEMbiryncie przyszłości 003. W LEMbiryncie przyszłości 003.

W LEMbiryncie przyszłości 003. W LEMbiryncie przyszłości 003. I od tego zależało też honorarium. Biedny Dick nie mógł tego zrozumieć. Ale następny kłopot był taki, że okazało się, że te pieniądze nawet jak on je dostanie, to one będą jakimiś takimi dziwnymi pieniędzmi, którymi w ogóle nigdzie nie można płacić poza Polską. Nie można ich wymienić na dolary w żaden sposób. I właściwie jedyne co Dick może zrobić to przyjechać W LEMbiryncie przyszłości 003.

Będziemy kupić te środki, od których był tak bardzo uzależniony. No i tu jest właśnie cały ten zasadniczy tragizm, który już był komedią obyczajowo, taką komedią wzajemnych nieporozumień. Znaczy, ponieważ Lem jako lekarz z wykształcenia, on był pełen... Znaczy, dla niego to nie była zbrodnia czy jakiś upadek moralny, te problemy Wika, tylko był to jego problem medyczny. No i akurat w Polsce wówczas osoba z takim problemem medycznym, w ówczesnej Polsce w 70. mniej więcej roku, Miała dużo łatwiejszą sytuację niż w Stanach Zjednoczonych, ponieważ w Polsce większość tych środków w ogóle nadal była legalna. Można było się zapisać na ochotnika jakiegoś programu badawczego, eksperymentów psychodelicznych na Uniwersytecie Jagiellońskim. Noemi Madejska, przyjaciółka Lema się tym zajmowała, więc paradoks był taki, że gdyby Dick tutaj trafił, to w ogóle poprosił o azyl polityczny, bo już nigdy nie chciał wracać do Stanów, bo byłby w raju ze swojego punktu widzenia.

No ale Lem z kolei jako przedwojenny dżentelmen nie mógł tak napisać po prostu, chodź do Polski, mamy tutaj bardzo mocny towar. Chociaż ewidentnie chciał mu to zasugerować, bo jakby śledziłem ich korespondencję w takim trójkącie, w tym trzecim ogniwem był taki zachodni, osoba, która ich kontaktowała, czyli Franz Rothensteiner, który ma właśnie te bogate kontakty w świecie amerykańskiej fantastyki, to w ogóle on wymienił ich, znaczy on ich jakby ze sobą, no pierwsze listy przechodziły przez niego. Lem pisał Rothensteinerowi, że on wie, że Dick jest chorym człowiekiem, Ale to pewna norma, bo zazwyczaj ludzie opanowani przez jakąś poważną infekcję wypierają jej istnienie.

A ja obiecałem w pierwszym odcinku Lembiryntu, że do tego wątku, tego konfliktu Lema z Dickiem wrócimy w tej właśnie rozmowie. No i to eskalowało do takiej narastającej awantury, w której Dick zaczął podejrzewać, że ktoś chce go zwabić w jakąś pułapkę. Dlaczego im tak zależy na tym, żeby on osobiście przyjechał właściwie? I rzeczywiście wyobraził sobie, że to jest jakaś zapewne organizacja, bo w sumie LEM to w ogóle wygląda jak jakiś skrót, może to jest Lenin Engels Marx na przykład, no brzmi tak, skrót jakiejś komunistycznej strasznej instytucji, która być może po prostu w ten sposób porywa tych zachodnich pisarzy, zwabiając ich. W LEMbiryncie przyszłości 003. W LEMbiryncie przyszłości 003.

17:57 · Konflikt Lem-Dick 1

Więc w ten sposób Dick napisał kilkanaście takich donosów, ale tak naprawdę wysłał dwa czy trzy, już nie pamiętam tej statystyki. Wysyłał te donosy właśnie na różnych pisarzy, zazwyczaj science fiction, generalnie ich wszystkich podejrzewał właśnie o to, że są jakimiś wysłannikami. Mrocznych sił za żarazne kurtyny, albo z innej cywilizacji, albo z tego starożytnego Rzymu, bo on też cały czas, przypominam, wierzył, że to wszystko jest pisek Nerona, ale najdziwniejszą teorię miał rzeczywiście na temat Lema, że to jest kilka różnych osób. I jeśli się tak nad tym zastanowić, to to jest kurczę całkiem logiczne. No po prostu samo spojrzenie na dorobek Lema, zwłaszcza z tego jego złotego okresu, kiedy pisze po trzy, czy tam nawet w szczytowym momencie cztery książki rocznie i to są same arcydzieła, przecież jeden człowiek Nie ma szansy tyle w ogóle zrobić.

20:13 · LEM jako skrót 1

Weź pan napisz sam, dwie książki w ciągu jednego roku, już nie mówiąc o trzech po prostu i to jeszcze, żeby jedno z nich było z Solaris na przykład. To jest w ogóle nie do zrobienia dla normalnego człowieka, więc argumentacja Dicka była nawet całkiem przekonująca, powiedziałbym właściwie sam. Jak patrzę na ten donos, to jednak opanowujemy jakieś zwątpienie. W każdym razie gorąco polecam tą sztukę, cała ta historia jest szalona, tak bardzo trudno w nią wierzyć. Bardzo dobrze się tego słucha, muszę przyznać. A ja w sumie dopiero teraz się zorientowałem, choć przecież cały czas miałem przed oczami te litery, że LEM można czytać właśnie jako skrót nazwisk trójcy przywódców z plakatów niesionych na falach manifestacji pierwszomajowych. Choć zdecydowanie wolę myśleć, że LEM to skrót od oznaczenia, jakim opisywano lądowniki księżycowe programu Apollo.

Pokazano wszystkie 10 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.