Sędziszowice w gminie Bejsce
Miejscowość w źródłach historycznych pojawia się w połowie XIV wieku. Pisał o niej m.in. Jan Długosz. W XVI wieku pojawili się tam hultaje. To tutaj znaleziono słynny, średniowieczny skarb. Do Sędziszowic w gminie Bejsce zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.
No i jest cały dokument, który tam te wszystkie kwestie omawia, wyjaśnia, szczegóły liczne są podane. No i gdzie tutaj są nasze Sędziszowice? Nasze Sędziszowice są na końcu tego dokumentu w gronie tych, którzy byli świadkami. I zapisano to w ten sposób. Działo się w Sączu w czwartek w Oktawę Bożego Ciała Roku Pańskiego 1358 w obecności tych świadków. Piotra, Trybuna Krakowskiego, Wyczgi, Starosty Sądeckiego, Wierzbięty z Małaszowa, Mroczka z Sędziszowic. Kim był Mroczek? Za chwilkę jeszcze jest podany Jasiek z Rudna prawdopodobnie i jest taka informacja dziedziców.
Czyli wszyscy ci wymienieni, oprócz tych urzędników na początku wymienionych, byli dziedzicami. Więc nasz Mroczek to jest pierwsza osoba, o której coś możemy powiedzieć. Oczywiście niektórzy uważają, że ten sędzisz jest pierwszą osobą i że sędzisz pochodził z rodu Odrowążów. Jest pewien paradoks, który polega na tym, że niekiedy w jednym czy w drugim jakimś opracowaniu czytałem kiedyś, że najstarsze pisane wzmianki o Sędziszowicach pochodzą właśnie z połowy XIV wieku, ale w XIII wieku żył sędzisz No to skąd my wiemy, że ten sędzisz tam żył? No musielibyśmy mieć jakąś pisaną wzmiankę na ten temat. A jak mamy pisaną, no to znaczy, że pierwsza nie pochodzi z połowy XIV wieku, tylko z XIII wieku, jak niektórzy chcą.
Skąd się to wzięło? Oczywiście od tego imienia Sąd. Sąd, który występuje w rodzie Odrowążów. Oni oczywiście tutaj byli również rozsiedleni w tej okolicy i tego wszystkiego nie możemy wykluczyć, że nasz sędzisz pochodził z rodu Odrowążów, no ale dowodów na to nie mamy. W związku z tym rzeczywiście ta wzmianka jest pierwszą i ten mroczek nasz jawi się jednak jako w miarę w źródłach występujące. Pierwszy człowiek związany z Sędziszowicami. Więc jeszcze raz to podkreślmy, że ta data 1358, ta zapisana w dokumencie, a nie informacja redaktorów XIX-wiecznej publikacji jest dla nas wskazówką.
Więc chodzi oczywiście tutaj o te roki sądowe. I na pewno tutaj też musimy wyjaśnić kilka spraw, ponieważ jest mowa, Mićko ma postawić Stanisława. Mićko, czyli Mićko albo Miczko. W zapisach to było Miczko, ale to równie dobrze mogło być właśnie takie w użyciu słowo Mićko. To jest skrót i zdrobnienie staropolskie od imienia Mikołaj, więc mamy jednego Mroczka wymienionego kilkadziesiąt lat wcześniej jako dziedzica Sędziszowic, a teraz mamy Mikołaja. Sędziszowice w gminie Bejsce.
Nie wiemy wprawdzie kto miał zapłacić te trzy grzywny, ale mogło chodzić, że albo nawet ten Sproszowic, albo nasz Jaśko. Obojętne, gdyby coś nie było zgodne z procedurami, to być może, że nawet jeden albo drugi musieli to zapłacić. Więc musieli się z tym liczyć, że sprawa jest poważna. Dlatego też nawet takie króciutkie wzmianki są dla nas takim punktem wyjścia do szerszych komentarzy i do tego, że jakieś wyobrażenie możemy mieć o tym, jak nasza miejscowość wyglądała w XIV wieku. Czyli tutaj mieliśmy te między innymi pisma procesowe, pojawił nam się Mroczek i Miczko, ale mamy kolejne lata, pojawia nam się nowe nazwisko, które również zapisał także nasz Jan Długosz.
Pokazano wszystkie 5 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz omawiają historię nazwy Sędziszowic i Sędziszowa, podkreślając różnice w końcówkach imion.
Dalsze źródła pisane dotyczące Sędziszowic, w tym informacje z 1385 roku.
Dalsze informacje o hultajach, w tym kary i konsekwencje ich aktywności.
Podjęto rozmowę o majątku Dobiesławice, miejscu często odwiedzanej przez Stanisława Staszica, oraz skarbie znalezionym w Sędziszowicach, który jest ważnym zabytkiem numizmatycznym.
Rozdziały i streszczenia generowane automatycznie. Pełna transkrypcja nie jest publikowana — wyszukaj frazę, aby zobaczyć dopasowane fragmenty.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.