Operator jako pierwszy opiekun maszyny - rola operatora w Autonomicznym Utrzymaniu Ruchu
W nowym odcinku podcastu LUQAM Arkadiusz Wzorek i Bartłomiej Tomczyński rozmawiają o autonomicznym utrzymaniu ruchu i realnej roli operatora w dbaniu o stan techniczny maszyn.Prowadzący mówią m.in. o tym:🔹 jak angażować operatorów, zamiast narzucać im checklisty,🔹 dlaczego TPM bez zaangażowania kadry zarządzającej nie działa,🔹 kiedy cyfrowe narzędzia wspierają autonomiczne UR, a kiedy są tylko „gadżetem”,🔹 jak budować kulturę odpowiedzialności za maszyny i wspólne KPI produkcji oraz UR.https://www.luqam.com/---Social Media 📱---Facebook: https://www.facebook.com/LUQAM/LinkedIn: https://www.linkedin.com/company/luqam/YouTube: https://www.youtube.com/@LUQAM-Company
Czyli tutaj jakbyś mógł przypomnieć o głównych założeniach, właśnie o tym, że tu operator przejmuje dużą część procesów. Autonomiczne Utrzymanie Ruchu jest pierwszym filarem całego programu TPM. TPM jest programem kompleksowego zarządzania parkiem maszynowym, właściwie taką filozofią zarządzania parkiem maszynowym, dedykowaną dla wszystkich pracowników w firmie, czyli nie tylko operatorów, ale ten operator jest na początku całego tego procesu. Zadaniem autonomicznego utrzymania ruchu jest przeniesienie części odpowiedzialności z działu utrzymania ruchu na pracowników obsługujących maszyny po to, aby przede wszystkim ta reakcja była jak najwcześniejsza i po drugie, żeby dział utrzymania ruchu miał więcej czasu na właśnie poważniejsze analizy w celu przyszłościowemu zapobieganiu problemów.
Jak też wspomniałeś, on spędza z nią najwięcej czasu, więc pewnie ją doskonale zna, wie jak pracuje na co dzień, więc takie anomalie, odchyłki jest w stanie wykryć na bardzo wczesnym etapie. Tak, no ten operator jest tam cały czas, on koło tej maszyny chodzi, on o nią załadowuje, rozładowuje, być może jeszcze wymienia jakieś podzespoły nawet, czy o przyrządowanie zmienia, więc te dodatkowe kontrole, one w zasadzie nie będą takimi dodatkowymi, bo to będzie tylko niekiedy chwila, to będzie spojrzenie w trakcie jego pracy. Niektóre osoby przeraża to, że będą dużo więcej czasu musiały na to Kolejny odcinek.
On też dba o czystość na maszynie, tego jak cała strefa jest zachowana, tak więc może swoją pracą przyczynić się do dobrych wyników produkcyjnych i jakościowych. Jak najbardziej. Tutaj, jeżeli mówimy o sprzątaniu, no to mamy coś takiego jak system 5S, też może do tego nawiążę i w tym systemie 5S jest coś takiego jak 3S, czyli sprzątanie. I to sprzątanie nie jest po to, żeby pracownik posprzątał tylko z jakiegoś blatu roboczego, czy pozamiatał podłogę, tylko to 3S jest przede wszystkim po to, żeby ten pracownik spojrzał też na tą maszynę, spojrzał co jest pod maszyną, I jeśli będzie dobrze te obowiązki w ramach sprzątania wykonywał, no to jest prawdopodobne, że może zobaczyć tam jakiś kapiący olej czy jakąś część, która gdzieś tam pod maszyną leży i to powinno wzbudzić jego wątpliwość, co to za część i dlaczego tutaj kapie olej.
No i cóż, no różnie to wygląda. Może to być w sposób taki, że rzeczywiście jest to tak nakazowo, czyli wrzuca się to pracownikom jako dodatkową czynność w jakichś listach kontrolnych i tyle. No i wtedy nie oszukujmy się, to nie działa. Nie bądźmy naiwni, takie podejście do tematu nie załatwi sprawy. Jeśli tylko powiemy pracownikowi, masz kontrolować to i to, zrobimy mu listę kontrolną, I już. Udajemy, że temat jest załatwiony. Otóż nie. Absolutnie nie. Nie wiem, czy widziałem taką firmę, w której by to działało. Ja niekiedy mówię, że to jest takie udawane wtedy TPM.
Mamy nadzieję. Żeby działało, to ten operator musi być przekonany, musi czuć tą odpowiedzialność. No i tutaj bym zaczął chyba od tego podejścia z samej góry. TPM przede wszystkim trzeba powiedzieć, że jest jednym z najtrudniejszych narzędzi i to nie jest narzędzie dedykowane tylko dla służb utrzymania ruchu i pracowników produkcyjnych. To muszą zrozumieć przede wszystkim osoby zarządzające tą firmą i to od nich będzie też zależało jak później zaangażują swoich pracowników. Więc to jest pierwszy warunek, żeby dobrze angażować pracowników swoich to sami się zaangażujmy. Bo inaczej to nie zadziała absolutnie.
No i tutaj, jeżeli mówimy o tym zaangażowaniu, jeśli wchodzimy z programem TPM i w tym autonomicznym utrzymaniem ruchu, to pierwszym etapem, który zazwyczaj się wprowadza jest tzw. czyszczenie, takie generalne maszyny, gdzie powinni uczestniczyć w nim wszyscy pracownicy, od pracownika produkcyjnego, aż po osoby z kierownictwa i dyrekcji. To nie jest czyszczenie, które powinno być wykonane tylko przez pracownika. Czyli wyczyścić się maszyna i będziemy wyrażać TPM. Nie, my wszyscy mamy ją wyczyścić, pokazać swoje zaangażowanie w temat. Wtedy będzie to przez pracownika widziane w sposób taki, o jeżeli dyrektor, kierownik się angażuje, to rzeczywiście musi to być ważny temat. Więc to jest pierwszy etap takiego zaangażowania, jak dla mnie.
Bez tego to już jest poważny problem. Jakieś kwestie wspominałeś też o szkoleniach takich praktycznych, więc tutaj też od tego pewnie dobrze zacząć, aby operator był przeszkolony, wiedział jak wykonać np. jakieś podstawowe czynności. Tak, te szkolenia możemy już rozpocząć, możemy zacząć wprowadzać tego pracownika głębiej w świat maszyny, już właśnie na takim początkowym czyszczeniu, gdzie w tym czyszczeniu uczestniczy też dział utrzymania ruchu i wtedy to jest ten czas, Kiedy oni mogą temu pracownikowi przekazać pewne informacje na temat podzespołów, których na co dzień nie widać, one gdzieś tam są pod tymi obudowami zamaskowane. I to jest ten czas, kiedy też trzeba mówić na co operator ma zwracać uwagę, gdzie może coś hałasować, gdzie może coś cieknąć, gdzie może
Zespołowo, warsztatowo, utrzymanie ruchu, produkcja, kierownik jeden, drugi i na takim warsztacie spróbujmy taką metodykę postępowania dla danej grupy maszyn wspólnie stworzyć. Wtedy będzie miało to szansę działania, więc wzięte są pod uwagę wtedy też właśnie sugestie takiego pracownika. Już miałem takie sytuacje, kiedy to utrzymanie ruchu przygotowało swoją listę, ale to był na takich warsztatach Wstęp tylko do dyskusji. I później, kiedy operator czuje się zaangażowany w taki warsztat, on sam nawet od siebie mówił, a słuchajcie, to czyszczenie, to ja mogę wziąć na siebie. Dajcie mi tylko jakiś smar w sprayu. Dla mnie to nie jest problem. Ja tam jestem cały czas.
Tylko, że trzeba też pamiętać o tym, że jest coś w firmie takiego jak kultura organizacyjna i jeśli tej... Kultury nie ma, to może być takie ryzyko, że najlepsze rozwiązanie nie będzie też działać, więc samo wprowadzenie takich rozwiązań elektronicznych, samej cyfryzacji Nie spowoduje, że będzie od razu super zaangażowanie pracowników, bo to zaangażowanie jest budowane przez ogólnie podejście bezpośrednich przełożonych i to nie będzie taki złoty środek. Nie zawsze, tak jak powiedziałem, w niektórych firmach może zadziałać, gdzie już ta kultura jest na wysokim poziomie. Tam gdzie nie, to moim zdaniem najpierw popracujmy u podstaw, wprowadźmy na jakąś jedną maszynę nawet papierowe listy, zobaczmy jak one działają, dajmy pracownikom szansę na to, żeby się z nimi oswoić, żeby zgłaszali swoje propozycje, jeszcze zmiany, a wtedy jak to będzie działało, to możemy przejść na rozwiązanie cyfrowe, jak najbardziej.
Czy też powinniśmy dać pracownikowi czas? Chyba nie chcemy, żeby wykonywał te wszystkie listy kontrolne po zakończeniu regularnej pracy 8-godzinnej, tylko powinniśmy wygospodarować dla niego trochę czasu w trakcie produkcji. No tak, to też jest taki dyskusyjny temat. Wiele osób mówi, że to będą czynności, które będziemy robić w międzyczasie. No ja wtedy pytam, ale kiedy jest ten międzyczas? To jakaś jest nowa jednostka czasu, czy jak? No bo nie ma czegoś takiego. Znaczy, może nie ma. Niekiedy można. Czynności pewne zrobić w trakcie pracy maszyny, ale są też takie, które potrzebują tego zatrzymania. No i na to musimy przeznaczyć jakiś tam czas 5-10 minut na zmianę.
To jest też różnie, bo to są czynności zmianowe, to są czynności dzienne, tygodniowe, miesięczne. Więc to też jest kolejny punkt pokazujący, że wdrożenie TPM-u i tutaj autonomicznego utrzymania ruchu Musi być poparte tą świadomością u góry, bo jak ktoś powie, że na takie rzeczy nie ma czasu, no to w jaki sposób chcemy wtedy wprowadzać autonomiczne utrzymanie ruchu? Moje pytanie byłoby. I co, nagradzamy tutaj już zespoły operatorów, którzy troszczą się o maszyny za na przykład brak awarii albo jakieś sukcesywne przeprowadzanie checklist? Jak to wygląda? To jest kolejny etap albo taka kolejna możliwość znowu angażowania tych pracowników, czyli jest to wsparcie w postaci takich właśnie nagród, pochwał przez pracodawcę, przez dyrekcję jak najbardziej.
Mogą być tutaj ogłaszane konkursy na największy postęp w zmniejszaniu awaryjności, na największą wydajność i jak najbardziej. I to jest wtedy też dobrą metodą na budowanie tej świadomości. Pewnie warto też słuchać operatorów, którzy zgłaszają jakieś większe problemy albo kiedy widzą, że może wydarzyć się jakaś usterka, to warto ich wysłuchać, a nie bagatelizować. Tak. No i tutaj wysłuchać to też jest pytanie. W jaki sposób? Oczywiście pierwszą rzeczą, która nam przychodzi na myśl, to jest to, że pracownik gdzieś tam na hali produkcyjnej zgłasza swojemu przełożonemu jakiś problem.
Dwa zespoły mówią jako my i oni nie mówią wspólnym językiem. Tak, wtedy się buduje taka wirtualna ściana. Produkujemy, oni naprawiają. W takim akordzie pracownikowi będzie zależało, żeby zrobić jak najwięcej. Na tej maszynie nawet ponad normę, niekiedy jakąś tam ustaloną, no i wtedy tutaj pracownicy Utrzymania Ruchu muszą później te konsekwencje ponosić i maszyny są wtedy po prostu przeciążane. Więc żeby ta dbałość była, to musi być przede wszystkim zrozumienie tego, jak to jest ważne dla organizacji, że ta maszyna produkuje na Portfele wszystkich nas, nie tylko na utrzymanie ruchu czy nie tylko na produkcję, a żeby tak było, to musimy mieć stawiane zbieżne cele.
Pewnie też wtedy dobrze by było zainwestować na przykład w jakieś cyfrowe tablice, jakieś telewizory, które będą na bieżąco pokazywać dane z produkcji oraz kwestie właśnie awaryjności i dostępności maszyn. Tak, to jest też ważny temat, czyli ta ogólna świadomość, żeby wszyscy mieli taką samą świadomość, gdzie my jesteśmy, w jakimś punkcie, do czego dążymy. I te tablice, jak najbardziej takie tablice online elektroniczne, mają bardzo duży sens. Bo jest tam pokazywane wszystko właśnie na bieżąco. Jeżeli jeszcze na maszynie mamy jakiegoś MES-a, ta maszyna jest oczujnikowana i te dane z maszyny są bezpośrednio transferowane na tą tablicę i pracownicy
No to okej, jest to jakiś ozdobnik obszaru, ja tak to nazywam, ale z ciągłym doskonaleniem niekiedy ma to mało wspólnego. Co mi z tego, że ja patrzę sobie na wykres efektywności wydajności po miesiącu. Jak te problemy, które tam widzę na tym wykresie, one były miesiąc temu. Już tego teraz nie robimy. Musimy mieć dane w czasie rzeczywistym. Dokładnie. Więc to jest klucz. Dane w czasie rzeczywistym, wspólne cele. Tutaj do tego zaangażowania jeszcze bym dołożył szkolenia. Jednym z filarów w TPM są szkolenia. I to nie są szkolenia takie, że my raz na 5 lat zrobimy pracownikowi szkolenie. I później mamy to odhaczone w kadrach, że się zrobiło. Te szkolenia powinny być na bieżąco. Wiedza powinna być odświeżana. Tym bardziej, że procesy się zmieniają.
Rozwiązania, które się w nich pojawiają, też są coraz nowsze. Możemy wykorzystać do tego aplikacje do matryc kompetencji? Jak najbardziej. To jest też ciekawe narzędzie. Matryce same w sobie, matryce kompetencji, to również często coś zaszytego gdzieś tam w dokumentach, w segregatorach, wyciągane na potrzeby audytów, wizyt klientów. W firmach o większych świadomościach te matryce kompetencji są robione nie na zasadzie takiej tylko, że kierownik powie, a ten pracownik to ma jeden stopień, ten dwa, ten trzy, ten cztery, tylko ta wiedza pracowników przede wszystkim jest testowana na podstawie odpowiednio przygotowanych Testów kompetencyjnych.
No i tutaj podobnie zdarzyły mi się takie sytuacje, gdzie pokazany był przypadek konkretnej maszyny i opisany był udział pracownika w podniesieniu wydajności tej maszyny. Więc to takie sytuacje się zdarzają, jest to bardzo, bardzo budujące. Ja sam miałem takie też doświadczenie, kiedy to zaczynaliśmy wprowadzać z pewnej organizacji TPM wspólnie z operatorami i operator z takiego trybu pracy zmianowego, gdzie był po prostu operatorem maszyny Wszedł na ten najwyższy poziom, czyli on był tak prowadzony przez te wszystkie stopnie TPM-u, aż stał się takim operatorem nadzorującym całą linię, ale nadzorującym w sensie nie produkcyjnym, tylko stał się takim właśnie opiekunem, jak tutaj mamy w temacie, od strony technicznej, czyli on był osobą produkcyjną, ale dbał technicznie o całą linię, więc nie był z utrzymania ruchu.
Czyli kiedy pominęliśmy te kroki, tutaj tych małych kroczków sukcesywnego wprowadzania, o którym wspominaliśmy wcześniej, to wtedy możemy się spotkać właśnie z takim problemem. Tak, tak. To tak jak wspomniałem o tej metodzie 5S, gdzie też spotykam, gdzie pracownicy nie chcą tego wykonywać, nie chcą robić 5S-a, jak to niektórzy mówią. No bo jeżeli 5S je traktuje jako sprzątanie i każecie operatorom tylko sprzątać, sprzątać, to oni tego nie chcą robić. Po prostu tego nie rozumieją tej metodyki. Podobnie jest z DPM-em i myślę, że z każdym innym takim narzędziem, gdzie jeśli tylko powiecie pracownikom, że musicie kontrolować to, to i to, To zazwyczaj w każdym z nas pojawia się opór. Trzeba mieć umiejętność przeprowadzenia też pracowników przez zmianę.
Pokazano wszystkie 18 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.
Kliknij, aby znaleźć fragmenty, w których pada.
Prowadzący mówią m.in. o tym:
🔹 jak angażować operatorów, zamiast narzucać im checklisty,
🔹 dlaczego TPM bez zaangażowania kadry zarządzającej nie działa,
🔹 kiedy cyfrowe narzędzia wspierają autonomiczne UR, a kiedy są tylko „gadżetem”,
🔹 jak budować kulturę odpowiedzialności za maszyny i wspólne KPI produkcji oraz UR.
https://www.luqam.com/
---
Social Media 📱
---
Facebook: https://www.facebook.com/LUQAM/
LinkedIn: https://www.linkedin.com/company/luqam/
YouTube: https://www.youtube.com/@LUQAM-Company