Mentionsy Mentionsy
Jazgot Historie
Jazgot Historie

Jak oszuści grają nam na uczuciach? - OFF Festiwal #2

20.10.2025 ·40 min 10 s

Czy da się ukraść nie tylko pieniądze, ale też zaufanie, godność i emocje? W drugim specjalnym odcinku podcastu „Jazgot” nagranym podczas OFF Festivalu w Katowicach, Jarosław Kuźniar rozmawia z pisarzem i scenarzystą Igorem Brejdygantem oraz ekspertem ds. cyberbezpieczeństwa z mBanku Maciejem Pyśką. Tematem rozmowy są najbardziej podstępne formy oszustw — te, które nie atakują naszych danych, ale nasze uczucia.Pretekstem do spotkania jest trzeci sezon serialu audio „Jazgot”, opartego na prawdziwych przypadkach cyberprzestępstw, takich jak „love scam”, czyli wyłudzanie pieniędzy przez fałszywe relacje emocjonalne. Dlaczego tak łatwo dajemy się wciągnąć w cyfrowe manipulacje? I co możemy zrobić, żeby się przed nimi chronić?Z tego odcinka dowiesz się:Dlaczego „love scam” to jeden z najbardziej brutalnych typów oszustwa?Jak emocje i presja czasu są wykorzystywane do kradzieży pieniędzy?W jaki sposób cyberprzestępcy tworzą fikcyjne tożsamości i budują zaufanie?Jakie sygnały ostrzegawcze powinny zapalić nam „czerwoną lampkę”?Dlaczego nawet autor kryminałów może paść ofiarą manipulacji?

Ja mówię w kontekście firm, dlatego że one normalnie muszą zarabiać, ci ludzie przychodzą do pracy, Muszą pozyskiwać środki. Mają swoje KPI. I właśnie, i to chciałem powiedzieć. Niestety oni mają swoje KPI. Niestety czasami dla tych ludzi te KPI muszą być wykonane, bo to się źle dla nich skończy. Więc taki zawód można by powiedzieć. co najmniej podwyższonego ryzyka. I jak o tym opowiadasz, to może wydawać się z boku za duże, natomiast czytając o tym, jak wygląda dzisiaj, jak wygląda Wietnam dzisiaj na przykład, albo jak wygląda Laos dzisiaj, to tam są naprawdę całe miasta zamienione na organizacje przestępcze, które robią to nie tylko w Polsce, robią to na całym świecie i wyciągają nie tylko miliony złotych, ale także miliardy dolarów w skali całego świata.

Love Scam. Dlaczego z perspektywy pisarza to było intrygujące? No wiesz co, no bo najbardziej, tak jak powiedziałeś, najbardziej brutalne w gruncie rzeczy. Brutalne nie w sensie fizycznym czy fizykalnym, tylko brutalne emocjonalnie. Uważam, że to jest takie przekroczenie wszelkich możliwych granic, dlatego że wchodzimy w sferę najdelikatniejszą, jaka jest w człowieku, w sferę emocji i wykorzystujemy w sposób absolutnie psychopatyczny. Znaczy ja mówię teraz o tych firmach w Laosie czy w Wietnamie. W gruncie rzeczy one pracują na takim wzorcu, który ja bym w swojej książce, jakbym bohatera takiego tworzył, to byłby to psychopata.

Oni używają tych samych narzędzi. Oni też chcą i muszą zarabiać. Tak. Też myślę, że dość ciężko jest rozbić grupę w Laosie z naszego punktu widzenia, bo tam chyba żadna instytucja, jakby nasza policyjna czy jakakolwiek tam nie ma wstępu. Tym bardziej, że to są takie miasteczka w dżungli, więc... podpięte tylko do rury, czyli do internetu. To prawda, ale wiesz, wczoraj powoływałem się na case, który opisuje The Economist. Dzisiaj ta sama historia, tylko ciąg dalszy. Pojawiają się nawet w amerykańskich departamentach policyjnych dopiero teraz pojedyncze osoby, które zaczynają rozumieć, co to jest scam. Zaczynają edukować innych policjantów, że jeżeli przyjdziesz i powiesz, słuchajcie, ktoś mnie oszukał w internecie, to policjant wie w ogóle, o co chodzi i wie, jak zareagować.

No jeśli coś nie zadziała, to a to ktoś zapomniał, a to ktoś tam nie przesłał, coś nie wprowadził, a oni idealne procedury, każdy z nas swoje miejsce w szeregu, wykonuje to, przekazuje dalej i dzięki temu ta ofiara czuje się cały czas zaopiekowana i w dobie, też to co wspominałem, w dobie dzisiejszej technologii, tego, że posługujemy się w większości emotkami, gifami i tak dalej, tutaj ktoś zaczyna do nas Coś, co jest nienaturalne w dzisiejszym świecie, niestety. I coś więcej się pojawia, coś się rodzi, być może ta niestety miłość. Tak, proszę. Jeszcze tak dodam, że ta dyscyplina, to jest pewien tragizm całej tej sytuacji, polega na tym, że ta niezwykła dyscyplina, to, że oni się nie mylą, to, że się wszystko zgadza i tak dalej, wynika również trochę z tego laosu.

Pokazano wszystkie 4 dopasowania. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.