Mentionsy Mentionsy
Jazgot Historie
Jazgot Historie

Jak oszuści grają nam na uczuciach? - OFF Festiwal #2

20.10.2025 ·40 min 10 s

Czy da się ukraść nie tylko pieniądze, ale też zaufanie, godność i emocje? W drugim specjalnym odcinku podcastu „Jazgot” nagranym podczas OFF Festivalu w Katowicach, Jarosław Kuźniar rozmawia z pisarzem i scenarzystą Igorem Brejdygantem oraz ekspertem ds. cyberbezpieczeństwa z mBanku Maciejem Pyśką. Tematem rozmowy są najbardziej podstępne formy oszustw — te, które nie atakują naszych danych, ale nasze uczucia.Pretekstem do spotkania jest trzeci sezon serialu audio „Jazgot”, opartego na prawdziwych przypadkach cyberprzestępstw, takich jak „love scam”, czyli wyłudzanie pieniędzy przez fałszywe relacje emocjonalne. Dlaczego tak łatwo dajemy się wciągnąć w cyfrowe manipulacje? I co możemy zrobić, żeby się przed nimi chronić?Z tego odcinka dowiesz się:Dlaczego „love scam” to jeden z najbardziej brutalnych typów oszustwa?Jak emocje i presja czasu są wykorzystywane do kradzieży pieniędzy?W jaki sposób cyberprzestępcy tworzą fikcyjne tożsamości i budują zaufanie?Jakie sygnały ostrzegawcze powinny zapalić nam „czerwoną lampkę”?Dlaczego nawet autor kryminałów może paść ofiarą manipulacji?

ostrzec ludzi w sposób najbardziej nowoczesny jak się da, w sposób, który zapamiętają najbardziej jak się da, że oszuści robią co tylko mogą i co tylko chcą, żeby wyciągnąć od nas pieniądze czasem małe, czasem większe i tak powstał właśnie serial Jazgot. Użyliśmy bardzo prawdziwych historii oszustw i zamieniliśmy je na serial kryminalny audio Jazgot. Trzeci sezon już za chwilę. Na razie są festiwale w Polsce, na których Jazgot jest prezentowany. Uczestnicy festiwali na specjalnej stronie słuchają trzeciej wersji do pewnego momentu. Później decydują o tym, jak potoczą się losy bohatera i później jeszcze raz wpływają na jego losy. I kiedy już w głosach słuchaczy wszystko będzie jasne, powstanie jeden, nowy, duży odcinek Jazgotu, który mam nadzieję także będzie ostrzegał i edukował.

Przemyślmy, zastanówmy się, czy faktycznie ja w ogóle zamawiałem jakąś paczkę, czy ja faktycznie mogłem mieć jakąś niedopłatę. Uwierzcie Państwo, że jeżeli zabraknie jakichś pieniędzy, to te organizacje do nas przyjdą, nie trzeba się śpieszyć. Można się rozłączyć, zadzwonić i zweryfikować. I to jest zawsze najlepsza metoda. Ważne, nie chcę spoilerować zupełnie jazgotu numer 3, na który możecie teraz wpłynąć, zanim zostanie napisany ostateczny odcinek, ale przenieśliśmy z uwagi na taki pomysł, który mieliśmy na ten sezon, akcję na festiwale w Polsce. I tam pojawia się to, o czym mówi Maciek teraz, czyli presja, bo na festiwalach, czy to jest Poland Rock, czy to jest Off Festival tu w Katowicach, czy festiwale w Łodzi, na których byliśmy i będziemy także, Przychodzimy tutaj, żeby posłuchać muzyki, żeby się otworzyć, żeby się wyluzować, żeby dać się pociągnąć i porwać tłumowi emocjom.

Dalej jest więcej tych transakcji, więc obawiam się, że niestety bez edukacji nie będzie tego mniej, a im się będzie bardziej udawało, niestety. I teraz myślę o zadaniu Waszym, Twoim. Też dużo instytucji nadzoru wymusza pewne zachowanie instytucji finansowych, żeby brały na siebie tą warstwę edukacyjną także. Co was samych, siedząc w tym bardzo głęboko, widząc, że właściwie dzień w dzień, tak jak powiedziałeś, oni korzystają z tych samych narzędzi, ale chcą być sprytniejsi niż ci, którzy ich gonią, co tam nowego zaczyna się dziać? Na co trzeba się przygotować? Jakie nowe scenariusze mogą się pojawiać? Chyba ciężko... Znaczy mi jest ciężko na to odpowiedzieć, jakie nowe scenariusze. Na pewno, kiedy... Jeżeli ktoś jeszcze nie słuchał, to zachęcam do przesłuchania jazgotu.

I nagle może się okazać, że to jest naturalne, że to jest nieprawda, ale ty jesteś, tak jak mówisz, w tym wirze samemu sobie potwierdzania, że to ma sens, że trudno ci wyskoczyć z tego. Natomiast myślę też, Maciek, o tej sytuacji, która jest bardzo, może nie tyle bardzo częsta, ale częsta u przestępców, że oni próbują nas wyjąć właśnie z tego wiru. ochronić przed tym, żebyśmy czasem z kimś nie porozmawiali. W jednym z odcinków Jazgotu słychać dosłownie wyraźnie tą sytuację, w której jestem połączony z przestępcą, wchodzę do banku i mam nie rozmawiać z bankiem, bo to są oszuści. I nie rozłączaj się. Dokładnie, nie rozłączaj się. I też wydaje się to absurdalne, ale jednak jest realne. To jest tak, że oni próbują nas urobić i jeżeli wysyłają setki maili i w końcu kogoś trafiamy i przechodzimy pewne kroki, że on już się zgadza, że on pójdzie już do tego banku, że on wypłaci i ten przestępca czuje, że ktoś jest kolekcjonalnie mówiąc urobiony, to on już go musi przypilnować, bo to jest tak.

No nie wolno. Natomiast to, o czym Maciek mówił, zresztą jazgot zatytułowany 87 pokazuje, jak ta instytucja wygląda, czyli jak przestępcy budują swoje firmy. Dosłownie każdy ma swoją rolę, każdy ma swoje zadanie, każdy ma swoje KPI, jak powiedział Maciek. I jeden z drugim robią robotę, w której my jesteśmy tylko małym piąkiem. Jak nie my, to zaraz kolejny. Jak nie kolejny, to następny, następny, następny. Tak właśnie powinna funkcjonować dobra organizacja, czyli każdy ma swój zestaw zadań, ma swoją procedurę do wykonania i jedzie punkt po punkcie tak naprawdę i przekazuje dalej do dalszych linii wsparcia, tak to nazwijmy, bardziej doświadczonych ludzi i dzięki temu to się udaje. Zobaczcie też sami Państwo, pewnie w Państwa firmach możecie to zauważyć, że

Ja nawet to rozszerzę, niestety każda informacja, która o nas się znajduje historycznie, również może zostać wykorzystana w dobie dzisiejszej technologii. Wykonując tak zwany biały wywiad, po prostu się skanuje sieć i uzyskuje się informacje o danym człowieku, mapuje się, co on robi, tak samo się mapuje organizacje, jakich technologii wykorzystują, kiedy ta informacja się pojawiła, co jest na czasie, a może czym się człowiek specjalizuje i buduje się profil. Jeśli tylko nam się spasuje jakiś scenariusz, nam jako przestępcom, to próbujemy wtedy zaatakować i wykorzystać tych ludzi z tego zakresu bazy. To prawda, dzisiaj jesteśmy na OFF Festiwalu, byłem chwilę temu na Poland Rock, gdzie także Jazgot promowaliśmy i bardzo ważne zdanie, prośba od organizatorów była taka, super, że będziesz z nami, wiemy, że chcesz się pochwalić, że będziesz z nami, nie tylko do mnie, do wszystkich, ale nie wrzucaj nigdzie zdjęcia swojego identyfikatora, bo to zdjęcie tego identyfikatora może sprawić, że jakiś przestępca, jakiś oszusta, oszust pojawi się na festiwalu nie tam, gdzie powinien.

Gdzieś to się będzie ciągle odbijało, a jeszcze nie daj Bóg chodzić i się tłumaczyć po różnych dziwnych instytucjach. Szanowne publiczności, jeżeli macie jakieś wątpliwości albo pytania, to śmiało, teraz jest na to czas. Ktoś z was poczuł się po drodze oszukany, przypomniał sobie jakąś sytuację, która sugerowała mu, że to było oszustwo? Czy nie? Jeżeli chcecie skorzystać z obecności Maćka i zadać mu pytanie, bo czujecie, że to może być fajna podpowiedź, to bardzo proszę. Ja mogę odpowiadać na wszystkie pytania, najwyżej odpowiem pomidor, jak nie będę mógł. Ja uważam w ogóle, że to też jest taki dobry wytryk, bo ja bym się z komornikiem zawsze rozłączył. Proszę pana, ja myślałem, że to jest scam. Słyszałem w jazgocie. Swoją drogą, jeżeli możecie, bo jeszcze tego nie słuchaliście, to złapcie gdziekolwiek są podcasty, gdziekolwiek wejdziecie, jazgot was tam złapie.

Pokazano wszystkie 7 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.