Mentionsy Mentionsy
Hrabia Monte Christo
Hrabia Monte Christo

Hrabia Monte Christo. 54. Major Cavalcanti

27.07.2025 ·19 min 58 s

Aleksander Dumas. Cała książka. Zapraszam do słuchania!

54. Major Cavalcanti. Hrabia i Baptysta nie kłamali, mówiąc Albertowi o wyzycie toskańskiego majora, którą Monte Christo posłużył się jednocześnie jako pretekstem, by odmówić przyjęcia zaproszenia na obiad. Wybiła siódma. Zgodnie z otrzymanymi wcześniej instrukcjami Bertuccio już od dwóch godzin znajdował się w drodze do Atyl, gdy przed bramą pałacu zatrzymała się dorożka i jakby lekko spłoszona natychmiast uciekła, pozostawiając przed domem jego mościa. Lat około pięćdziesięciu dwóch Odzianego w jedną z owych zielonych czamarek z czarnymi szamerunkami, które chyba nigdy nie zaginą w Europie.

Szczególuje szerokie granatowe pantalony, buty wcale jeszcze przyzwoite, lecz o wątpliwym połysku i na zbyt grubej podeszwie. Zamszowe rękawiczki, kapelusz z kształtu nieco podobny do kaszkietu żandarma. Czarny chalsztuk, spod którego wystawał rąbek kołnierzyka, mogący spokojnie uchodzić za żelazną obręcz skazańców, gdyby właściciel nie nosił go z własnej woli. W takim oto malowniczym stroju zjawiła się owa osobistość. Gość zadzwonił do drzwi zapytując, czy przypadkiem to nie tu mieszka właśnie Pan Hrabia de Monte Christo. Otrzymawszy od odźwiernego potwierdzenie wszedł, zamknął za sobą drzwi i skierował się prosto ku gankowi. Baptysta czekał już w przedsionku.

O jakim? Żeby uprzedzić pana hrabiego. Ależ skąd? Jesteś pan pewien, że się nie mylisz? Oczywiście. Więc to mnie ekscelencja oczekiwał dziś o siódmej? Zgadza się. Zresztą możemy to sprawdzić. Ależ nie ma takiej potrzeby... Skoro Pan Hrabia na mnie czekał, to nie ma potrzeby, zapewnił Toskańczyk. Ależ warto, ależ warto! Toskańczyk lekko się zaniepokoił. Czyż nie jesteś Pan Markizem Bartolomem Cavalcantim? We własnej osobie? Zgodził się radośnie Toskańczyk. Byłem majorem Wojsk Austriackich? — Majorem? Byłem majorem? — zmieszał się eks-żołnierz. — Tak — rzekł Monte Christo. — Tak się mówi we Francji na stopień, w jakim pan służyłeś we Włoszech.

— Ach, tak. To mi w zupełności wystarczy. Widzi pan, hrabia, ja... — Nie przychodzisz, pan, z własnej, nieprzymuszonej woli. — Naturalnie, że nie. Ktoś pana do mnie skierował. — No tak. Zacny ksiądz Busoni. — Tak, tak, to on! — zawołał uradowany major. — I masz pan list? — Tak, proszę bardzo. — No, widzi pan, proszę mi go dać. Monte Christo wziął list, otwarł i przeczytał. Major przyglądał się hrabiemu oczyma wytrzeszczonymi ze zdziwienia. Przypatrywał się też nadzwyczajnie uważnie każdemu szczegółowi apartamentu, lecz jego wzrok za każdym razem niezmiennie powracał do hrabiego. Tak, właśnie ten kochany ksiądz.

Major Cavalcanti, czcigodny patrycjusz z Lukki, potomek florenckiego rodu Cavalcanti posiadający fortunę dającą pół miliona rocznego dochodu. Monte Christo spojrzał znad kartki i skłonił się Majorowi. — Niech mnie diabli wezmą, panie Cavalcanti, pół miliona. — Tam jest napisane pół miliona? — upewnił się Toskańczyk. — Słowo w słowo. I musi to być prawda, gdyż jeśli chodzi o wielkie fortuny Europy, ksiądz Busoni jest najlepiej poinformowanym człowiekiem w Europie. — Niech więc będzie pół miliona — rzekł Toskańczyk. — Jednak słowo honoru nie myślałem, że mam aż tyle. Bo masz pan intendenta, który pana okrada.

Cóż robić, to niestety nieuniknione. Czego to się dowiaduje? – rzekł poważnie Toskańczyk. Przepędzę tego niecnotę. Monte Christo czytał dalej. Majorowi brakuje do szczęścia tylko jednego. Tak na Boga, tylko jednego – rzekł Toskańczyk z westchnieniem. Chciałby odnaleźć ukochanego syna. Ukochanego syna? którego porwał w dzieciństwie albo jakiś wróg szlachetnej rodziny Cavalcantich, albo cyganie. – Miał tylko pięć latek, proszę pana – rzekł Toskańczyk z głębokim westchnieniem, wznosząc oczy do nieba. – Biedny ojcze – wzruszył się Monte Christo i czytał dalej – uczyniłem mu nadzieję, wróciłem mu życie, panie hrabio, oświadczając, że możesz pan odnaleźć mu syna, którego szuka na próżno od piętnastu lat.

Toskańczyk spojrzał z trudnym do opisania niepokojem na Monte Christo. — Tak, mogę — rzekł Monte Christo. Major wyprostował się. — Ach — odezwał się — to znaczy, że list mówi prawdę od początku do końca. — Drogi panie Bartolomeo, czyżbyś pan w to wątpił? — Ależ nie, skąd? Jakżeby człowiek tak poważny w szacie duchownego, taki jak ksiądz Busoni, nie pozwoliłby sobie na podobny żarcik? Ale ekscelencja jeszcze nie przeczytał listu do końca. No prawda, jest jeszcze jakieś postscriptum. Tak, powtórzył Toskańczyk. Jest. Jeszcze post scriptum. Aby uchronić majora Cavalcantiego przed kłopotem, musiałby w związku z kosztami podróży wycofać część gotówki z banku.

Wysyłam mu przez przekaz na 2 tysiące franków i otwieram mu u pana kredyt na 48 tysięcy, którymi jesteś pan winien. Major z widocznym niepokoju śledził oczyma owo post scriptum. — Dobrze — odparł krótko Hrabia. — Dobrze — szepnął do siebie Toskańczyk. — A więc? — podejął głośno. — A więc? — zapytał Monte Christo. — A więc to post scriptum? — No. Co z tym post scriptum? — Uznaje je pan Hrabia równie chętnie jak resztę listu? — No, naturalnie. Mamy ze sobą rozrachunki, to znaczy ksiądz Busoni i ja. Nie wiem dobrze, czy jestem mu jeszcze winien dokładnie 48 tysięcy, ale przecież nie będę się spierał o kilka banknotów.

Coś takiego, ale przywiązywał pan aż taką wagę do tego postscriptum? Przyznam się panu, że licząc ufnie na podpis księdza Busoniego, nie zaopatrzyłem się w fundusze, no i gdyby omyłkowo mnie omyliło to źródło, znalazłbym się w Paryżu w nielichym kłopocie. Czyż taki człowiek jak pan mógłby się znaleźć gdziekolwiek w kłopocie? Zaoponował Monte Christo. No, niechże pan nie przesadza. No to diabła, nie znam tu nikogo. Ale za to pana znają. No tak znają, ale... Proszę dokończyć, drogi panie Cavalcanti. Ale pan hrabia wypłaci mi te czterdzieści osiem tysięcy? — Kiedy tylko pan zażąda — osłupiały major wytrzeszczył oczy.

— Ale niechże pan usiądzie — powiedział Monte Christo. — Doprawdy nie zauważyłem. Stoisz pan już od kwadransa. — Nie szkodzi — major przysunął sobie fotel i usiadł. — Może pan ochotę ma się czegoś napić? — zaproponował hrabia. — Szklaneczkę xeresu, porto, alicante? Jeśli łaska Alicante, to moje ulubione wino. Mam właśnie wyborne. Z biszkopcikiem? Z biszkopcikiem, jeśli Pan Hrabia koniecznie chce. Monte Christo zadzwonił, zjawił się Baptysta. Hrabia podszedł ku niemu. — I co? — spytał po cichu. — Młody pani czy już jest? — odszepnął Lokaj. — Gdzie go zaprowadziłeś? — Do błękitnego salonu, tak jak ekscelencja rozkazał.

— Wybornie. Przynieś nam alikantę i biszkopty. Baptystaw wyszedł. — Doprawdy czuję się skrępowany — odezwał się Toskańczyk — że sprawiam panu tyle kłopotu. — Ależ skąd? — Baptysta wrócił z kieliszkami, winem i biszkoptami. Hrabia napełnił jeden kieliszek, a do drugiego nalał tylko kilka kropel rubinowego płynu. Butelka była osnuta pajęczyną, Co pewniej dowodzi wieku wina, aniżeli zmarszczki na twarzy wieku człowieka. Major nie pomylił się. Sięgnął po pełny kieliszek i wziął biszkopt. Skosztował delikatnie alikantę, na twarzy rozlała mu się błogość i ostrożnie umoczył biszkopt w winie. — No tak więc — zagadnął Monte Christo — mieszkasz, pan?

W lukce jesteś bogaty, pochodzisz ze szlachetnego rodu, cieszysz się powszechnym szacunkiem, słowem, masz wszystko, co człowiekowi jest potrzebne do szczęścia. – Wszystko, panie hrabio – odparł major, przełykając biszkopt. – Absolutnie wszystko. – I tylko jednej rzeczy brakowało panu do szczęścia? – Tylko jednej – powtórzył Toskańczyk. Aby się odnalazł pański syn? – Ach, – rzekł major, biorąc drugi biszkopt, – tak, bardzo mi go brakowało. Zacny Toskańczyk wzniósł oczy do nieba i spróbował westchnąć. – No, a teraz, kochany panie Cavalcanti, jak to było z tym nieodżałowanym synem? – zagadnął Monte Christo. – Mówiono mi bowiem, że pan jesteś kawalerem.

O nie, nie przez wzgląd na siebie oczywiście, rzekł major kiwając z uśmiechem głową. Chodziło o matkę dziecięcia. — Tak, o jego matkę! — zawołał Toskańczyk, biorąc trzeci biszkopt. — O jego biedną matkę! — Niech pan pije, drogi panie Cavalcanti! Tu Monte Christo nalał mu drugą szklankę alicante. Aż dławi pana wzruszenie. — O jego matkę! — szepnął Toskańczyk, badając, czy siłą woli nie zdołałby wycisnąć z gruczołów łzowych choć jednej fałszywej łzy. Pochodziła podobno z jednej z najświetniejszych włoskich rodzin. Patrycjuszka z Fiesole, Panie Hrabio. Patrycjuszka z Fiesole. Jak się nazywała?

Olivia Corsinari. Markiza? Markiza. I w końcu jednak ożeniłeś się Pan z nią, pomimo oporu rodziny? O Boże, tak. Na tym się skończyło. I przywiózł Pan ze sobą wszystkie potrzebne dokumenty? Jakie dokumenty? Akt ślubu z Oliwią Corsinarii i metrykę urodzenia dziecka. Metrykę urodzenia dziecka? No, metrykę pańskiego syna, Andrei Cavalcanti. Panie hrabio, przyznaję z żalem, że nie wziąłem ich ze sobą. Nikt mnie nie uprzedził, że powinienem je zabrać. Niech to diabli, zawoła Monte Christo. Są aż tak potrzebne? No naturalnie, gdyby ktoś wątpił, że pańskie małżeństwo jest ważne, a syn pański jest pańskim legalnym dziedzicem.

— Weź pan te dokumenty, bo nic mi po nich. Oddasz je synowi, będzie je starannie przechowywał. — No ja myślę. A teraz to się tyczy matki tego młodzieńca. — O Boże! — zawołał Toskańczyk, któremu zdawało się, że co krok pojawia się nowa trudność. — Jej też będziemy do tego potrzebować? — No nie, majorze. — A zresztą, czyż ona już nie... — O tak, o tak! — wtrącił major. — Czyż nie spłaciła już długu naturze? — Niestety tak — odparł spiesznie Toskańczyk. — Wiedziałem o tym — powiedział Monte Christo. — Umarła dziesięć lat temu. A ja nadal opłakuję jej śmierć. Major wyciągnął z kieszeni chustkę do nosa i otarł najpierw jedno, potem drugie oko.

– Co robić? Wszyscy jesteśmy śmiertelni – pocieszył go Monte Christo. – Teraz rozumie pan, że nie trzeba, aby ktoś we Francji dowiedział się, że byłeś z synem rozłączony przez piętnaście lat. Wszystkie te historyjki o cyganach porywających dzieci są u nas niemodne. Posłałeś go pan do kolegium, gdzieś na prowincji, a teraz chcesz, aby tę edukację doszlifował w paryskich wyższych sferach. Właśnie dlatego wyjechałeś pan z Viareggio, gdzie mieszkał od śmierci żony. To wystarczy. Tak pan myśli? Oczywiście. No to świetnie. A gdyby ktoś dowiedział się o tej długiej rozłące... A tak, co mam mówić? Że zdradziecki preceptor, zaprzedany wrogom pańskiej rodziny, Corsinarim, oczywiście, porwał dziecko, aby pańskie nazwisko wygasło.

A teraz, skoro już ustaliliśmy wszystko, skoro odświeżyliśmy pańskie wspomnienia i już pana nie zawiodą, domyślasz się pan, że przygotowałem mu niespodziankę. Przyjemną? O, jak widzę, nie da się oszukać ojcowskiego serca i oka. — Mhm — odsiąknął major. — Może ktoś panu coś niedyskretnie powiedział, albo po prostu sam pan odgładł, że on tu jest. — Kto? — Pańskie dziecko, pański syn, Andrea. — Tak, domyśliłem się tego — rzekł Toskańczyk z doskonałą flegmą. — Naprawdę tu jest? — Tak. Rzekł Monte Christo. Lokaj, który tu był, dał mi właśnie znak, że już przybył. — Ach, to cudownie, cudownie — powtarzał Major, dociskając szamerowania czamarki.

Wydałem sporo na podróż i... — Potrzeba panu pieniędzy. — Nic oczywistszego, panie Cavalcanti. Proszę, osiem tysięcy franków, a konto... Oczy majora zabłysły jak karbunkuły. — Winien jestem jeszcze panu czterdzieści tysięcy franków — rzekł Monte Christo. — Czy dacie ekscelencji pokwitowanie? — spytał major, chowając banknoty do wewnętrznej kieszonki czamary. — A po co? — Żeby miał pan, hrabia, dowód dla księdza Busoniego. — No, to dasz pan pokwitowanie na całą sumę, kiedy już dostaniesz pozostałe czterdzieści tysięcy. Pomiędzy ludźmi uczciwymi niepotrzebne są takie środki ostrożności. — A tak, pomiędzy ludźmi uczciwymi — zawtórował major.

Przecież tam zamówiłeś pan sobie apartament. To w tych kufrach? Mniemam, że kazał pan Lokajowi włożyć tam wszystko, co się może panu przydać. Ubrana cywilne, mundury. Przy ważnych okazjach ubierzesz pan oczywiście mundur. Proszę nie zapominać o orderze. We Francji wszyscy się z tego śmieją, ale kto tylko może zawsze je nosi. — Znakomicie, znakomicie, znakomicie — powtarzał major, zaskakiwany wciąż czymś nowym. — A teraz — rzekł Monte Christo — skoro przygotował pan już serce na żywsze wzruszenia, proszę szykować się na spotkanie z synem. I ukłoniwszy się z wdziękiem, oszołomionemu z radości Toskańczykowi, zniknął za drzwiami.

Pokazano wszystkie 19 dopasowań. Transkrypcja generowana automatycznie i niesprawdzana ręcznie — może zawierać błędy.