63 - Żony Salomona

Witam Was drodzy słuchacze w podcaście Historie Biblijne, odcinek 63 – Żony Salomona. Król Salomon jest znany ze swojej mądrości. Przypisuje mu się spisanie trzech ksiąg biblijnych – Księgi Przysłów, Księgi Kaznodziei oraz Księgi Pieśni nad Pieśniami. Prawdopodobnie napisał też Psalm 127. Według Biblii jego mądrość pochodziła od Boga. Edukowali go jednak także rodzice. Jego ojciec, król Dawid, udzielił mu rad tuż przed śmiercią. Z kolei ostatni rozdział Księgi Przysłów to słowa króla Lemuela, których uczyła go matka. Prawdopodobnie chodzi właśnie o samego Salomona i rady, które dała mu jego matka Batszeba.

Być może Lemuel było to prawdziwe imię Salomona, a Salomon było to imię, które przybrał, kiedy został królem. W Księdze Przysłów 31 rozdział, werset 3 czytamy Nie oddawaj kobietom swojej siły, nie chodź drogami, na których gubią się królowie. Jeżeli są to słowa Batszeby, być może miała ona na myśli swojego męża Dawida, który wziął sobie wiele żon i miał z tego powodu dużo problemów. Mogła jednak mieć też na myśli prawo zapisane dla królów w Księdze Powtórzonego Prawa, 17 rozdział, werset 17, gdzie czytamy Niech też nie bierze sobie wiele żon, aby nie odstąpiło jego serce.

Król Salomon mający mądrość znał na pewno zarówno to prawo, jak i słowa, które prawdopodobnie wypowiedziała jego własna matka. Tak więc Salomon był ostrzegany z dwóch źródeł. Po pierwsze, prawo mojżeszowe mówiło, że król nie ma brać sobie wiele żon. Po drugie, jego własna matka prawdopodobnie powiedziała mu, żeby tego nie robił, że to jest coś, co może sprawić, że król osłabnie. Gdy ma się to w pamięci, może dziwić to, co zapisano w I Królów , gdzie według przekładu Biblii Tysiąclecia czytamy o królu Salomonie. Także miał 700 żon księżniczek i 300 drugorzędnych.

Jego ojciec Dawid miał prawdopodobnie jakieś 10 żon i być może jeszcze około 20-30 konkubin. Więcej o tym mówiłem w odcinku 22 tego podcastu. Dlaczego Salomon miał aż 700 żon i 300 nałożnic, czyli razem 1000? Co wiemy o tych kobietach? Jak stawały się żonami Salomona? Dlaczego przynajmniej jedna go odrzuciła? Pierwszą żoną Salomona była najwyraźniej Ammonitka Nama. Według I Królu 14 rozdział 21, syn Salomona, Rehoboam, miał 41 lat, gdy zaczął panować. Z kolei I Królu 11 rozdział 42 mówi, że Salomon panował 40 lat.

Oznacza to, że Rehoboam, syn Salomona i Namy, urodził się rok przed tym, zanim jego ojciec został królem. Być może jego matka już wtedy zauważyła, że Salomon zwraca uwagę na kolejne kobiety i dała mu zacytowaną wyżej radę, tą właśnie, żeby nie brał sobie więcej żon. Gdy jednak Salomon został królem, już nic go nie powstrzymywało. Księdze Kaznodziei, II rozdział 208, sam Salomon napisał o sobie. Nagromadziłem też sobie srebra i złota, nadto skarbów królów i krajów. Wystarałem się o śpiewaków i śpiewaczki i o to, czym synowie ludzcy się rozkoszują, mnóstwo kobiet.

Salomon był bogaty i gromadził nie tylko skarby, ale także kobiety. W kolejnym, dziesiątym wersecie tego rozdziału dodał Innymi słowy, kiedy zobaczył jakąś piękną kobietę, od razu chciał ją mieć. To jednak nie był jedyny powód dlaczego miał tyle żon. Pierwsza Królów, jedenasty rozdział, werset trzeci, zacytowałem według Biblii Tysiąclecia, bo tam użyto określenia siedemset żon księżniczek. W Biblii Warszawskiej jest napisane tylko siedemset żon. Jednak w oryginale hebrajskim występuje zarówno słowo żona, jak i księżniczka. Występują tam dwa słowa.

Dlatego tłumaczenie Biblii Tysiąclecia jest tutaj lepsze i ja go użyłem. Salomon miał 700 żon księżniczek. Ktoś może sobie pomyśleć, że tu jest przesada. Skąd tyle księżniczek mógł wziąć Salomon? Ich liczba wcale nie jest przesadzona. W tamtym okresie istniało wiele miast państw. Każde takie miasto miało swojego króla, a jego córki to oczywiście były księżniczki. I właśnie księżniczka z takiego miasta była gwarancją sojuszu z takim miastem-państwem. Tak więc kiedy Salomon miał jakiś sojusz z jakimś państwem brał sobie po prostu żonę i właśnie księżniczka z takiego miasta była gwarancją sojuszu z takim państwem. Przypomina to trochę naszą historię. Kiedy Mieszko pojechał do Czech, potrzebował wojska, żeby walczyć z Wieletami, dostał żonę do Brawe i w ten sposób ugruntowano tamten sojusz w tamtym okresie polsko-czeski, który był ugruntowany właśnie w tym, że Mieszko miał właśnie żonę czeszkę.

Gdy Salomon został królem, Jerozolima znajdowała się w zasadzie na jednej górze i ta część Jerozolimy jest nazywana miastem Dawida. Salomon rozbudował Jerozolimę. Zabudował sąsiednią górę Moria. Właśnie na jej szczycie zbudował świątynię, a na zboczu domy i pałace. Jednym z tych pałaców był pałac dla córki Faraona, która była jego żoną. Zachodzi jednak pytanie, gdzie mieszkało pozostałe 700 żon i 300 nałożnic? Niekoniecznie w Jerozolimie. Wręcz można by powiedzieć, że raczej te 1000 kobiet nie zmieściłoby się w Jerozolimie. Albo inaczej, musiałyby tam chyba mieszkać tylko żony króla Salomona. Być może Salomon objeżdżając swoje królestwo zatrzymywał się w kolejnych miastach, gdzie czekały na niego jego żony i nałożnice pochodzące z lokalnych społeczeństw.

Niektórzy sugerują, że w okresie kiedy nasz Mieszko miał jeszcze siedem żon przed ślubem z Dobrawą, To prawdopodobnie te siedem żon też nie mieszkało z nim w jednym miejscu. On miał te żony po prostu w różnych miejscach i w ten sposób podporządkował sobie inne plemiona. I kiedy jechał odwiedzić jakieś plemię, odwiedzał też tam po prostu swoją żonę w tym miejscu. Być może tak samo było właśnie z Salomonem. Właśnie taki objazd opisuje Księga Pieśni nad Pieśniami. Zaczyna się ona, ta Księga, od informacji, że spisał ją Salomon. Opisuje ona jego nieudaną próbę rozkochania Szulamitki. Dalej w tej Księdze 6 rozdział 108 czytamy

Jest sześćdziesiąt królowych i osiemdziesiąt nałożnic. Tak więc ostatecznie Salomon miał siedemset żon królowych, siedemset żon księżniczek i trzysta nałożnic, jednak w momencie kiedy pisał tę księgę miał dopiero sześćdziesiąt królowych i osiemdziesiąt nałożnic. Tak więc Salomon był w trakcie zdobywania sobie kolejnych kobiet. O tej napisał, o tej szulamitce, o której jest pieśń nad pieśniami, o niej napisał, ponieważ mu odmówiła. Szulamitka wolała swojego ukochanego pasterza niż króla Salomona. Myślę, że po wysłuchaniu już tej części podcastu macie dość negatywne zdanie o królu Salomonie, który po prostu nie mógł sobie odmówić, brał sobie kolejne kobiety. Tutaj jednak warto zwrócić uwagę na jedną taką dobrą rzecz w jego charakterze, to jest to, że on nie zmusił tej Szulamitki.

Ta księga opisuje, że próbowano jakby skłonić ją do tego, żeby została kolejną żoną króla Salomona, ale nie zmuszano jej do tego. Ostatecznie pozwolono jej odejść i ona odeszła do swojego pasterza. To pokazuje, że król Salomon nie brał sobie tych żon siłą. Biblia wspomina jeszcze o innej Szulamitce. Przy okazji warto wspomnieć, że obie Szulamitki, zarówno ta z Księgi nad Pieśniami, jak i ta, o której będę mówić teraz, były bardzo piękne. Być może to miasto, Szulam, słynęło z pięknych kobiet. Ostatnia żona lub nałożnica króla Dawida miała na imię Abishak i także pochodziła z Szunem.

Była bardzo piękna. Chciał ją dla siebie Adoniarz, brat Salomona, za co zginął. I tu warto wspomnieć, że kiedy umierał król, jego żony przechodziły na własność kolejnego króla, jego następcy, zwykle jego syna. I właśnie dlatego Adoniarz zginął, bo chciał wziąć coś, co należało się następcy, czyli Salomonowi. Nie ma pewności, czy piękna Abishak została kolejną żoną Salomona. Na pewno jednak nie pozwolił, aby wziął ją ktoś inny. Tutaj jednak nasuwa się pytanie, co się stało z tym tysiącem kobiet po śmierci Salomona? Jego syn Rehoboam miał tylko 18 żon i 60 nałożnic. Z tego by wynikało, że Rehoboam nie wziął sobie tego tysiąca żon króla Salomona, tylko miał po prostu swoje własne.

Na tej podstawie możemy też wnioskować, że tak samo stało się z Abiszak, że Salomon nie wziął sobie tej żony, ostatniej żony swojego ojca, króla Dawida, ale po prostu zabronił komukolwiek się z nią żenić. Być może tak samo się stało z tym tysiącem kobiet po śmierci Salomona. Być może one również nie były żonami kolejnego króla Rehoboama, ale być może nie mogły się już z nikim związać. Wracając do Salomona. Żony miały na niego wpływ. W I Królów, 11 rozdział, werset 4 czytamy. Gdy się zaś Salomon zestarzał, jego żony odwróciły jego serce do innych bogów, tak że jego serce nie było szczere wobec Pana Boga jego, jak serce Dawida jego ojca.

Wyjaśniając ten werset, Salomon nie porzucił swojego boga, ale zaczął też czcić innych bogów, m.in. Milcoma, boga Amonitów. Do tego być może skłoniła go Nama, matka Rehoboama. I tutaj jeszcze raz zwracam uwagę na to, że Nama jest nazywana amonitką, co prawdopodobnie nie wskazywało tylko na narodowość, ale także na religię, którą ona dalej wyznawała. Pozostaje jeszcze legenda o romansie między Salomonem a królową Szeby. Według Biblii przyjazd tej królowej, ta podróż była spowodowana ciekawością oraz wymianą handlową. Opisuje ją I Królewska oraz II Kronik .

Jednak w obu tych miejscach jest dokładnie ta sama treść. Prawdopodobnie autor Księgi Kronik cytował z Księgi Królów. Starożytna Saba lub Szeba znajdowała się na terytorium dzisiejszego Jemenu. Biblia nie mówi nic o związku między królem Salomonem a tą właśnie królową. Istnieją jednak legendy, które mówią na ten temat. Jedna z najbardziej znanych takich legend pochodzi z Etiopii leżącej po drugiej stronie Morza Czerwonego, po drugiej stronie od dzisiejszego Jemenu. Według tej legendy Makeda, pierwsza znana królowa Szeby, miała z Salomonem syna, Menlika I, który jest przodkiem dynastii salomońskiej.

Ostatnim cesarzem Etiopii był Haile Silesie I, który miał być właśnie potomkiem Makedy i Salomona. Trudno to potwierdzić lub zaprzeczyć. Znając jednak pociąg Salomona do kobiet, można chyba uznać, że było to możliwe. Jej wizyta mogła zakończyć się krótkim romansem i później porodem, gdy wróciła do Szeby. Na pewno jednak można odrzucić proroctwa królowej Saby, bo autor pomylił kraj z imieniem. Ona była królową Saby lub królową Szeby, a nie była królową o imieniu Saba lub Szeba. Na dzisiaj to już wszystko. Dziękuję Wam bardzo za wysłuchanie. Jeżeli Wam podobał się ten odcinek, albo jeżeli uważacie, że zainteresuje także inne osoby, proszę podzielcie się nim właśnie z tymi innymi osobami, które może on zainteresować.

Napiszcie mi też, co myślicie o postępowaniu króla Salomona, jak Wy go oceniacie. Jeżeli chcielibyście też, żebym nagrał odcinek o jakiejś konkretnej postaci, mieście lub kraju z tamtego okresu, chodzi o czasy biblijne, to napiszcie mi też proszę w komentarzu. Bardzo dziękuję za wysłuchanie do końca i do usłyszenia niedługo.